สภาพและปัญหาของครูในการส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณสำหรับเด็กปฐมวัย
คำสำคัญ:
การส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณ, ครูอนุบาล, เด็กปฐมวัยบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพและปัญหาของครูอนุบาลในการส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณของโรงเรียน
ในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากรุงเทพมหานคร ใน 2 ด้าน ได้แก่ ด้านการทำกิจวัตรประจำวัน และด้านการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ กลุ่มตัวอย่างคือ ครูอนุบาล 113 คน ปีการศึกษา 2568 เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถาม จำนวน 28 ข้อ มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.94 วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยการแจกแจงความถี่ หาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย
ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพจากคำถามปลายเปิดด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า สภาพการส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณโดยภาพรวม ครูมีการปฏิบัติในระดับมาก (X̄ = 4.04) โดยครูอนุบาลมีการปฏิบัติอยู่ในระดับมากทั้ง 2 ด้าน ด้านที่มีค่าเฉลี่ยคะแนนการปฏิบัติสูงที่สุดคือ การทำกิจวัตรประจำวัน (X̄ = 4.14) รองลงมาคือ ด้านการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ (X̄ = 3.95) เมื่อพิจารณาเป็นรายองค์ประกอบพบว่า ด้านการทำกิจวัตรประจำวัน องค์ประกอบที่ครูมีค่าเฉลี่ยคะแนนการปฏิบัติสูงที่สุด คือ การส่งเสริมให้เด็กคิดแก้ปัญหาในชีวิตประจำวัน (X̄ = 4.20) รองลงมาคือ การฝึกให้เด็กทำกิจวัตรประจำวันอย่างเป็นขั้นตอน (X̄ = 4.09) ด้านการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ องค์ประกอบที่ครูมีค่าเฉลี่ยคะแนนการปฏิบัติสูงที่สุด คือ การพิจารณาสาระสำคัญของงาน (X̄ = 4.27) รองลงมาคือ การแบ่งปัญหาใหญ่ออกเป็นปัญหาย่อย (X̄ = 4.00) และปัญหาที่ครูอนุบาลพบมากที่สุดในการส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณคือ ด้านการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ โดยพบว่าปัญหาเกี่ยวกับการส่งเสริมให้เด็กสำรวจแบบรูปและค้นหาวิธีการแก้ปัญหา รองลงมาคือ ด้านการจัดกิจกรรมประจำวัน โดยครูพบปัญหาเกี่ยวกับการส่งเสริมให้เด็กคิดแก้ปัญหาในชีวิตประจำวัน
เอกสารอ้างอิง
ภาษาไทย
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). หลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่ง
ประเทศไทย.
นรรัชต์ ฝันเชียร. (2563). การพัฒนาทักษะการคิดเชิงคำนวณของเด็กปฐมวัยด้วยกิจกรรมโครงงานอย่างง่าย. วารสารการศึกษา
และการพัฒนาสังคม, 16(2), 155–168.
ธิติสุดา สุวรรณหงษ์. (2566). การจัดกิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้โครงงานเป็นฐานร่วมกับการเขียนโปรแกรมแบบไม่ใช้คอมพิวเตอร์
(Unplugged Coding) เพื่อส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณของเด็กปฐมวัย. วารสารวิจัยและพัฒนาการศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา, 15(1), 125–138.
รัตติกาล จตุพรเทียนชัย. (2565). การพัฒนาทักษะการคิดเชิงคำนวณสำหรับเด็กปฐมวัยโดยใช้กิจกรรมการเล่นตามแนวคิด
สะเต็มศึกษา. วารสารวิชาการครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 14(1), 207–220.
ลัดดาวัลย์ ศรีสังข์. (2563). การจัดประสบการณ์การเรียนรู้เพื่อส่งเสริมทักษะการคิดเชิงคำนวณของเด็กปฐมวัย. วารสารวิชาการ
มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์, 15(1), 75–88.
วรรณี แกมเกตุ. (2555). วิธีวิทยาการวิจัยทางพฤติกรรมศาสตร์. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2563ก). กรอบการเรียนรู้และแนวทางการจัดประสบการณ์การเรียนรู้
บูรณาการวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และคณิตศาสตร์ในระดับปฐมวัย ตามหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพฯ: สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2563ข). การคิดเชิงคำนวณสำหรับเด็กปฐมวัย. กรุงเทพฯ: สถาบันส่งเสริม
การสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
สำนักนโยบายและแผนการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.
อนัญญา ระโหฐาน, ธันยาภรณ์ ชื่นอารมย์, & ณัฐธิดา ศรีสุข. (2564). แนวทางการส่งเสริมการคิดเชิงคำนวณสำหรับเด็กปฐมวัย.
วารสารการพัฒนาการเรียนการสอน มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร, 13(47), 129–140.
อารีวรรณ ไชยกาญจน. (2565). ผลของการจัดกิจกรรมเกม ดนตรี และเคลื่อนไหวผสาน Unplugged Coding เพื่อส่งเสริมการ
คิดเชิงคำนวณของเด็กปฐมวัย. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 45(2), 121–135.
ภาษาอังกฤษ
Bers, M. U. (2020). Coding as a playground: Programming and computational thinking in the early childhood
classroom (2nd ed.). New York, NY: Routledge.
Kim, Y., Lee, J., Park, S., & Choi, H. (2024). Fostering computational thinking in early childhood education: A
play-based learning approach. Early Childhood Education Journal, 52(1), 45–58. https://doi.org/10.1007/s10643-023-01567-2
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and
Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308
Lavigne, H., Orr, J., & Wolsky, M. (2022). Message in a Backpack™: Helping your preschool child with
computational thinking. Teaching Young Children, 15(3). Retrieved from https://www.naeyc.org/resources/pubs/tyc/jan2022/message-in-backpack
Thorson, K. (2018). Computational thinking for early childhood educators. Waltham, MA: Education
Development Center.
Wing, J. M. (2006). Computational thinking. Communications of the ACM, 49(3), 33–35.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารการจัดการทางการศึกษาปฐมวัย
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ลิขสิทธิ์ต้นฉบับที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารการจัดการทางการศึกษาปฐมวัย ถือเป็นกรรมสิทธิ์ของคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยสวนดุสิต ห้ามผู้ใดนำข้อความทั้งหมดหรือบางส่วนไปพิมพ์ซ้ำ เว้นแต่จะได้รับอนุญาตอย่างเป็นลายลักษณ์อักษรจากคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยสวนดุสิต นอกจากนี้ เนื้อหาที่ปรากฎในบทความเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียน ทั้งนี้ไม่รวมความผิดพลาดอันเกิดจากเทคนิคการพิมพ์
