สถานภาพทางศีลธรรมและสิทธิของสัตว์ใน พระพุทธศาสนาเถรวาท

ผู้แต่ง

  • พระมหาขุนทอง เขมสิริ (แก้วสมุทร์) บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

ศีลธรรม, สิทธิของสัตว์, พระพุทธศาสนาเถรวาท

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มุ่งศึกษาวิเคราะห์สถานภาพทางศีลธรรมและสิทธิของสัตว์ในพระพุทธศาสนาเถรวาท ศึกษาแนวทาง ปฏิบัติต่อสัตว์ตามหลักพระพุทธศาสนาเถรวาทผลการศึกษาพบว่า พระพุทธศาสนาเถรวาทยอมรับว่าสัตว์มีสถานภาพ ทางศีลธรรมและมีสิทธิทางศีลธรรม ประกอบด้วย ๑) ศีล ๕ : สิทธิทางธรรมชาติซึ่งขยายครอบคลุมสิทธิในการดำรงชีวิต สิทธิตามกฎหมาย เป็นการให้ความคุ้มครองสัตว์ เช่น ให้อิสรภาพ ความเท่าเทียมกัน และการคุ้มกันทางศีลธรรม ๒) กรรม : สิทธิทางศีลธรรมของสัตว์ สัตว์ที่ทำกรรมแล้วย่อมสมควรได้รับผลของการกระทำนั้น พระพุทธศาสนาคัดค้าน การฆ่าและการทารุณกรรมสัตว์ โดยบัญญัติศีลข้อปาณาติบาตและหลักกรรมเพื่อคุ้มครองชีวิตของสรรพสัตว์ไม่ให้ ถูกเบียดเบียน

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

โกศล ช่อผกา. ๒๕๔๒. พุทธกระบวนทัศน์เชิงนิเวศวิทยาแนวลึก. วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต (ศาสนาเปรียบเทียบ) บัณฑิตวิทยาลัยมหาวิทยาลัยมหิดล.

ขจิตพรรณ อมรปาน. ๒๕๔๑. การศึกษาความคิดจริยศาสตร์ตะวันตก พระพุทธศาสนา (เถรวาท) และนักวิทยาศาสตร์ไทยกับการใช้สัตว์ทดลอง. วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต (จริยศาสตร์ศึกษา) บัณฑิตวิทยาลัยมหาวิทยาลัยมหิดล.

เจฟฟรี แมสสัน และซูซาน แมคคาร์ธี. ๒๕๔๖. เมื่อช้างร้องไห้ เรื่องของชีวิตจิตใจสัตว์หลากหลายในโลกที่มีอารมณ์ความรู้สึกซึ่งมนุษย์สัมผัสได้. วราพร สุรวดี, บรรณาธิการแปล. กรุงเทพฯ: คบไฟ.

เฉลิมวุฒิ วิจิตร. ๒๕๕๓. สถานะทางจริยธรรมของสัตว์ในทัศนะของพระพุทธศาสนาเถรวาท. วิทยานิพนธ์อักษรศาสตร-มหาบัณฑิต สาขาปรัชญา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ดังตฤณ. ๒๕๔๙. เตรียมเสบียงไว้เลี้ยงตัว ๒. พิมพ์ครั้งที่ ๙. กรุงเทพมหานคร: DMG Books.

เดวิด คินส์ลีย์. ๒๕๕๑. นิเวศวิทยากับศาสนา แปลโดย ลภาพรรณ ศุภมันตรา. กรุงเทพฯ: สวนเงินมีมา.

เดวิด โรเธนเบิร์ก. ๒๕๔๘. เจ็บหรือที่จะคิด? สนทนากับอาร์เนอ เนสส์. แปลโดย อรวรรณ คูหเจริญ นาวายุทธ. กรุงเทพฯ: คบไฟ.

ทวีเกียรติ มีนะกนิษฐ. ๒๕๕๒. ประมวลกฎหมายอาญา. พิมพ์ครั้งที่ ๒๓. กรุงเทพฯ: ธรรมศาสตร์.
.
ธรรมโกศาจารย์, พระ (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). ๒๕๕๓. ปัญญาต้องคู่กรุณาจึงจะพาชาติรอด. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัย มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ธรรมปิฎก, พระ(ป.อ. ปยุตฺโต). ๒๕๔๒. คนไทยกับสัตว์ป่า. พิมพ์ครั้งที่ ๒. กรุงเทพฯ: มูลนิธิพุทธธรรม.

ปรีชา ช้างขวัญยืน. ๒๕๔๐. ทรรศนะทางการเมืองของพระพุทธศาสนา. กรุงเทพฯ: โครงการตำราคณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

พรหมคุณาภรณ์, พระ (ป.อ. ปยุตฺโต). ๒๕๔๙. พุทธธรรม ฉบับปรับปรุงและขยายความ. พิมพ์ครั้งที่ ๑๑. กรุงเทพฯ: สหธรรมิก.

พุทธทาสภิกขุ. ๒๕๔๘. ปัญหาของมนุษย์. กรุงเทพฯ: สุขภาพใจ.

ภัทรพร สิริกาญจน. ๒๕๔๔. “คุณค่าชีวิตของสัตว์”. วารสารราชบัณฑิตยสถาน. ๒๖(๑): ๑๐-๑๒.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. ๒๕๓๙. พระไตรปิฎกฉบับภาษาไทย. ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

มหามกุฏราชวิทยาลัย. ๒๕๔๓. พระไตรปิฎกพร้อมอรรถกถา แปล ชุด ๙๑ เล่ม. กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย.

วัชระ งามจิตรเจริญ. ๒๕๔๗. เอกสารประกอบการสอน วิชาปรัชญาการเมืองเบื้องต้น (ร. ๒๑๐). ภาควิชาปรัชญา คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

วิสุทธิ์ ใบไม้. ๒๕๕๓. ธรรมชาติของสรรพสิ่ง การเข้าถึงความจริงทั้งหมด. ประเวศ วะสี, บรรณาธิการ. นนทบุรี: กรีนปัญญาญาณ.

วุฒิชัย วชิรเมธี, พระมหา. ๒๕๕๕. อหิงสา มรรคาสู่สันติภาพ. กรุงเทพฯ: มหาวิชชาลัยพุทธเศรษฐศาสตร์.

สเตฟาน ฮาร์ดิ้ง. ๒๕๕๕. กาย่าโลกที่มีชีวิต: วิทยาศาสตร์และการหยั่งรู้. แปลโดย เขมลักษณ์ ดีประวัติ. กรุงเทพฯ: สวนเงินมีมา.

สมพงษ์ โอศรีสกุล, ๒๕๕๐. “พฤติกรรมของสัตว์ในชาตกัฏฐกถา: การศึกษาเชิงวิเคราะห์”, วิทยานิพนธ์ อักษรศาสตร มหาบัณฑิต, กรุงเทพมหานคร : คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สมภาร พรมทา. ๒๕๔๗. กิน: มุมมองของพุทธศาสนา. กรุงเทพมหานคร: โครงการเผยแพร่ผลงานวิชาการ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สมภาร พรมทา. ๒๕๔๑. “ศีลธรรมกับกฎหมาย มุมมองพุทธศาสนา.” วารสารพุทธศาสน์ศึกษา. ๕(๒-๓): ๓-๕๗.

สมาคมป้องกันการทารุณสัตว์แห่งประเทศไทย [ออนไลน์]. (www.thaispca.org/v2/display/index.php) [๑๒ มีนาคม ๒๕๕๖].

สมาคมพระคริสตธรรมไทย. ๒๕๔๙. พระคริสตธรรมคัมภีร์ ไทย-อังกฤษ. พิมพ์ครั้งที่ ๔. กรุงเทพฯ: สมาคมพระคริสต-ธรรมไทย.

สมาคมพิทักษ์สัตว์ไทย [ออนไลน์].

Bentham, Jeremy. 1989. AUtillitarian View. Cited in Regan,Tom and Singer,Peter. eds. 1989. Animal Rights and Human Obligations. 2nd ed. NJ: Englewood Cliffs.

Regan, Tom and Singer,Peter, eds. 1989. Animal Rights and Human Obligations. 2nd ed. NJ: Englewood Cliffs.

Singer,Peter. 2009. Animal Liberation. USA: Harper Collins Publishers.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2016-04-27

รูปแบบการอ้างอิง

เขมสิริ (แก้วสมุทร์) พ. (2016). สถานภาพทางศีลธรรมและสิทธิของสัตว์ใน พระพุทธศาสนาเถรวาท. วารสารพุทธศาสน์ศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 23(1), 53–72. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jbscu/article/view/156710

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย