การศึกษาเรื่องการจัดการภูมิทัศน์วัฒนธรรมกรณีศึกษาสวนเบญจกิติเพื่อเป็นแหล่งพักผ่อนหย่อนใจ

บทคัดย่อ

การศึกษาเรื่องการจัดการภูมิทัศน์วัฒนธรรมกรณีศึกษาสวนเบญจกิติเพื่อเป็นแหล่งพักผ่อนหย่อนใจ มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่าง ภูมิทัศน์วัฒนธรรมเมือง กับ พื้นที่สีเขียว ในบริบทของกรุงเทพมหานคร 2) เป็นกรณีศึกษาที่สะท้อนให้เห็นถึงแนวทางการพัฒนาเมืองที่สามารถรักษาสมดุลระหว่าง สิ่งแวดล้อม วัฒนธรรม และคุณภาพชีวิตของประชาชน การวิจัยใช้ระเบียบวิธีเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) ผสมผสานการเก็บข้อมูลเชิงปริมาณบางส่วน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลประกอบด้วยการสัมภาษณ์เชิงลึก การใช้แบบสอบถาม และการสังเกตภาคสนาม กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้ใช้บริการสวนเบญจกิติ และเจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบในการดูแลและบริหารจัดการพื้นที่สวนเบญจกิติ

ผลการศึกษาพบว่า ภูมิทัศน์วัฒนธรรมเมืองกับพื้นที่สีเขียวมีความสัมพันธ์แบบพึ่งพาอาศัยกัน (Interdependent Relationship) กล่าวคือ พื้นที่สีเขียวมิได้ทำหน้าที่เป็นเพียงพื้นที่ทางกายภาพของเมืองเท่านั้น แต่ยังเป็นพื้นที่ทางสังคมและวัฒนธรรมที่สะท้อนอัตลักษณ์ วิถีชีวิต และกิจกรรมของประชาชนผู้ใช้บริการ ขณะเดียวกัน นโยบายและกิจกรรมทางเศรษฐกิจของเมืองก็ส่งผลโดยตรงต่อการเข้าถึงและคุณภาพของพื้นที่สีเขียว นอกจากนี้ สวนเบญจกิติยังมีบทบาทสำคัญในฐานะต้นแบบของการฟื้นฟูภูมิทัศน์วัฒนธรรมเมือง (A Model for Urban Cultural Landscape Regeneration) โดยทำหน้าที่เป็นโครงสร้างพื้นฐานสีเขียวเชิงวัฒนธรรม (Cultural Green Infrastructure) ที่ช่วยฟื้นฟูเชิงนิเวศ เพิ่มความหลากหลายทางชีวภาพ และสร้างภูมิทัศน์ที่เอื้อต่อสุขภาพและสุขภาวะ (Landscape of Health and Wellness) ให้แก่ประชาชนในกรุงเทพมหานคร