ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารโรงเรียนมาตรฐานสากล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์องค์ประกอบภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารโรงเรียนมาตรฐานสากล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา 2) สร้างรูปแบบภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารโรงเรียนมาตรฐานสากล และ 3) ประเมินรูปแบบภาวะผู้นำดิจิทัลที่สร้างขึ้น การวิจัยใช้แบบผสมผสานตามลำดับ (Sequential Mixed Methods) เริ่มจากการวิจัยเชิงคุณภาพด้วยการสนทนากลุ่มกับผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 12 ท่าน เพื่อรวบรวมข้อมูลพื้นฐานและยกร่างรูปแบบเบื้องต้น จากนั้นดำเนินการวิจัยเชิงปริมาณโดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่างผู้บริหารโรงเรียนมาตรฐานสากลจำนวน 335 โรงเรียน โดยใช้แบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ ที่ผ่านการตรวจสอบคุณภาพเครื่องมือจนได้ค่าความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา (IOC) ระหว่าง 0.60-1.00 และมีค่าความเชื่อมั่นสัมประสิทธิ์แอลฟาของ ครอนบาคเท่ากับ 0.85 การวิเคราะห์ข้อมูลใช้การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจ (Exploratory Factor Analysis: EFA) ด้วยวิธีสกัดองค์ประกอบแบบ PCA สุดท้ายคือการประเมินรูปแบบโดยผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้านจำนวน 12 ท่าน ครอบคลุมด้านความถูกต้อง ความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ ผลการวิจัยพบว่า 1) ผลการวิเคราะห์องค์ประกอบภาวะผู้นำดิจิทัลพบว่า ประกอบด้วย 6 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ (1) ภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์และวิสัยทัศน์ดิจิทัล (2) สมรรถนะดิจิทัลและการจัดการเทคโนโลยี (3) การบริหารจัดการคุณภาพและมาตรฐานสากล
(4) การพัฒนาองค์กรและบุคลากรในยุคดิจิทัล (5) การสร้างนวัตกรรมและวัฒนธรรมดิจิทัล และ (6) การบูรณาการนโยบายและบริบทการศึกษา โดยองค์ประกอบภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์และวิสัยทัศน์ดิจิทัลมีความสำคัญสูงสุด สามารถอธิบายความแปรปรวนได้ร้อยละ 29.29 2) รูปแบบภาวะผู้นำดิจิทัลที่พัฒนาขึ้นเป็นรูปแบบที่บูรณาการมิติจริยธรรมดิจิทัล มาตรฐานสากล และบริบทการศึกษาไทยอย่างเป็นระบบ โดยมีกรอบแนวคิดที่ชัดเจนและสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริง 3) ผลการประเมินรูปแบบโดยผู้เชี่ยวชาญพบว่า มีคุณภาพอยู่ในระดับมากที่สุด (𝑥̅ = 4.72,
S.D. = 0.43) เมื่อพิจารณารายด้านพบว่า ทั้งด้านความถูกต้อง ความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ ล้วนอยู่ในระดับมากที่สุดทุกประการ รูปแบบที่พัฒนาขึ้นสามารถใช้เป็นแนวทางในการพัฒนาศักยภาพผู้บริหารโรงเรียนมาตรฐานสากล เสริมสร้างภาวะผู้นำดิจิทัลที่สอดคล้องกับบริบทการศึกษาไทยและมาตรฐานสากล รวมทั้งเป็นกรอบแนวคิดสำหรับนักวิชาการและผู้กำหนดนโยบายในการขับเคลื่อนการศึกษายุคดิจิทัล
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ข้อความและบทความในวารสารนวัตกรรมการบริหารและการจัดการ เป็นแนวคิดของผู้เขียน ไม่ใช่ความคิดเห็นและความรับผิดชอบของคณะผู้จัดทำ บรรณาธิการ กองบรรณาธิการ วิทยาลัยนวัตกรรมการจัดการ และมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลรัตนโกสินทร์
ข้อความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการีพิมพ์ในวารสารนวัตกรรมการบริหารและการจัดการ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารนวัตกรรมการบริหารและการจัดการ หากบุคคลใดหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือกระทำการใดๆ จะต้องได้รับอนุญาติเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารนวัตกรรมการบริหารและการจัดการก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
คณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติ. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ พ.ศ. 2561-2580. สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
ชนะไพร ยอดบุญเรือง, สมเกียติ ตุ่นแก้ว, พูนชัย ยาวิราช, และสุวดี อุปปินใจ. (2568). การพัฒนาผู้บริหารตามกรอบการบริหารโรงเรียนมาตรฐานสากล. วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย (สพบท.), 7(2), 526–535.
ดาวรุวรรณ ถวิลการ. (2564). บทบาทผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา. วารสารการบริหารการศึกษา, 11(2), 206–218.
ปุณณพัฒน์ ธนเดโชเดช, สุวดี อุปปินใจ และพูนชัย ยาวิราช. (2567). รูปแบบการบริหารโรงเรียนขนาดใหญ่พิเศษในเขตพื้นที่พิเศษบนภูเขา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา. วารสารวิจัยและพัฒนาการศึกษา, 6(1), 317-330.
ผู้จัดการออนไลน์. (2566). รายงานผลการจัดอันดับขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ (IMD) ปี 2566. https://mgronline.com/politics/detail/9660000108008
รักษิต สุทธิพงษ์ และชุณวัฒน์ ปุงบางกระดี่. (2568). ธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษาในยุคโลกพลิกผัน. วารสารการวิจัยกาสะลองค าม มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย, 19(1), 1-21.
สิริกานต์ เอื้อธารากุล, ปพนสรรค์ โพธิพิทักษ์ และสุพัฒนา หอมบุปผา. (2566). การพัฒนากลยุทธ์การบริหารสถานศึกษาสู่โรงเรียนมาตรฐานสากล. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 11(2), 543–558.
สุกัญญา แช่มช้อย. (2561). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล (พิมพ์ครั้งที่ 2). โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2565). แนวทางการดำเนินงานโรงเรียนมาตรฐานสากล. กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2564). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566-2570). สำนักนายกรัฐมนตรี.
สำนักบริหารการมัธยมศึกษา. (2566). แนวทางการจัดการศึกษาในยุคดิจิทัล. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
แสงดาว คงนาวัง และ มนูญพงศ์ ชัยพันธุ์. (2024). ผู้บริหารสถานศึกษากับความมีภาวะผู้นำในยุคเทคโนโลยีดิจิทัล.
ศิริพงษ์ กลั่นไพฑูรย์. (2564). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการในยุคดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน [วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร]. คลังปัญญา มหาวิทยาลัยนเรศวร https://nuir.lib.nu.ac.th/dspace/bitstream/123456789/4061/3/SiriphongKlanphaithun.pdf
Alenezi, A. (2023). Digital leadership in education: A systematic review of essential skills and competencies. International Journal of Educational.
Alenezi, M. (2021). Digital leadership in Saudi schools: Toward developing a digital leadership framework. Education and Information Technologies, 26(6), 7211-7233.
Bass, B. M. (1985). Leadership and performance beyond expectations. Free Press.
Chen, X., & Huang, Y. (2021). Application of PDCA cycle in educational management quality improvement under the background of digitalization. International Journal of Emerging Technologies in Learning (iJET), 16(12), 45–59.
Eacott, S., & Asuga, G. N. (2022). Digital leadership in schools: Contemporary themes and emerging practices. Educational Management Administration & Leadership, 50(1), 5-21.
Fiedler, F. E. (1967). A theory of leadership effectiveness. McGraw-Hill.
Fullan, M. (2019). Nuance: Why some leaders succeed and others fail. Corwin.
García-Morales, V. J., Garrido-Moreno, A., & Martín-Rojas, R. (2020). The transformation of higher education after the COVID disruption: Emerging challenges in an online and distributed learning environment. Frontiers in Psychology, 11, Article 1998.
Gong, Y., Gao, X., Li, M., & Lai, C. (2021). Cultural adaptation and learning analytics: A study of international students’ digital learning practices in Chinese universities. Journal of Computing in Higher Education, 33(2), 321–342.
Hersey, P., & Blanchard, K. H. (1982). Management of organizational behavior: Utilizing human resources (4th ed.). Prentice Hall.
Horth, D., & Buchner, V. (2018). The digital leader: 12 attributes of the new leader. Korn Ferry Institute.
Karakose, T., Polat, H., & Papadakis, S. (2022). Examining the relationship between school principals’ digital leadership and teachers’ digital literacy. Sustainability, 14(4), Article 2263.
Keeves, J. P. (1988). Educational Research, Methodology, and Measurement: An International
Larjovuori, R., Kesti, M., Karjaluoto, H., & Tanner, H. (2016). Digital leadership competencies in the Finnish technology industry. International Journal of Business and Management, 11(8), 143-157.
Leithwood, K., Louis, K. S., Anderson, S., & Wahlstrom, K. (2020). Review of research: How leadership influences student learning. The Wallace Foundation.
Nguyen, D. T., & Ng, D. (2023). Quality assurance and internationalization in secondary schools: A comparative study. International Journal of Educational Management, 37(1), 1–18.
Patrinos, H. A., Garcia-Moreno, V., & Baron, J. D. (2023). The impact of school-based management on learning outcomes: A systematic review (2020-2023). World Bank Education Series.
Prasad, R., & Saini, S. (2024). AI-driven digital leadership: Transforming school management for the future. Journal of Educational Technology Systems.
Samsudin, S., & Wahab, J. A. (2022). The influence of Total Quality Management (TQM) on teacher professionalism in schools. Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 12(1), 123–138.
Scherer, R., Howard, S. K., Tondeur, J., & Siddiq, F. (2021). Profiling teachers; readiness for online teaching and learning in higher education: Who’s ready? Computers in Human Behavior, 118, 106675.
Sheninger, E. (2014). Digital leadership: Changing paradigms for changing times. Corwin.
Stufflebeam, D. L., Madaus, G. F., & Scriven, M. (2000). Evaluation models: Viewpoints on educational and human services evaluation (2nd ed.). Kluwer Academic Publishers.
Teng, Y., & Wu, K. (2022). Sustainability of digital leadership in STEAM education: A systematic review. Sustainability, 14(19), 12001.
Westerman, G., Bonnet, D., & McAfee, A. (2014). Leading digital: Turning technology into business transformation. Harvard Business Press.
Yukl, G. (2010). Leadership in organizations (7th ed.). Prentice Hall.
Zhu, P., St. Amant, K., & Yu, H. (2016). Digital leadership: Global perspectives. In Proceedings of the 2016 International Conference on Education and Management Innovation. Atlantis Press.
