การวิเคราะห์การออกแบบโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ในชั้นเรียนที่ใช้การศึกษาชั้นเรียนและวิธีการแบบเปิด
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพเน้นการวิเคราะห์โพรโทคอล และการบรรยายเชิงวิเคราะห์ เพื่อวิเคราะห์การออกแบบโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ในชั้นเรียนที่ใช้การศึกษาชั้นเรียนและวิธีการแบบเปิด กลุ่มเป้าหมายเป็นทีมการศึกษาชั้นเรียนในกลุ่มสาระคณิตศาสตร์ ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนบ้านบึงเนียมบึงใคร่นุ่นท่าหิน อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น จำนวน 3 คน ประกอบด้วย ครูผู้สอนคณิตศาสตร์ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 จำนวน 1 คน และครูผู้สังเกต 2 คน โดยกลุ่มเป้าหมายดำเนินการออกแบบโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้กรอบแนวคิดคณิตศาสตร์ในระดับโรงเรียน ของ ไมตรี อินทร์ประสิทธิ์ (2559) ซึ่งมี 5 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) การกำหนดขอบเขตของเนื้อหา 2) การพิจารณาแนวคิดของนักเรียน 3) การพิจารณาพัฒนาการทางสติปัญญาของนักเรียน 4) การพิจารณาการบูรณาการเนื้อหากับการสอน และ 5) การพิจารณาความรู้คณิตศาสตร์ที่เหมาะสมกับการสอน
ผลการวิจัยพบว่า การออกแบบโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ในชั้นเรียนที่ใช้การศึกษาชั้นเรียนและวิธีการแบบเปิดพบองค์ประกอบ ดังนี้
1) การกำหนดขอบเขตของเนื้อหา กลุ่มเป้าหมายพิจารณาการกำหนดขอบเขตเนื้อหาในทุกแผนการจัดการเรียนรู้ โดยวิเคราะห์เนื้อหาสาระที่ต้องการให้นักเรียนได้เรียนรู้
2) การพิจารณาแนวคิดของนักเรียน กลุ่มเป้าหมายมีการพิจารณาแนวคิดของนักเรียนในการออกแบบโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ในทุกแผนการจัดการเรียนรู้ โดยการคาดการณ์แนวคิดของนักเรียนที่ตอบสนองต่อโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ และจัดลำดับแนวคิดของนักเรียนเพื่อการอภิปรายและเปรียบเทียบแนวคิดของนักเรียน
3) การพิจารณาพัฒนาการทางสติปัญญาของนักเรียน กลุ่มเป้าหมายมีการพิจารณาพัฒนาการทางสติปัญญาของนักเรียนในการออกแบบโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ในบางแผนการจัดการเรียนรู้ โดยการคำนึงถึงความสามารถทางการคิดของนักเรียนในการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์
4) การพิจารณาการบูรณาการเนื้อหากับการสอน กลุ่มเป้าหมายมีการพิจารณาการบูรณาการเนื้อหากับการสอนในการออกแบบโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ในบางแผนการจัดการเรียนรู้ โดยการพิจารณาเนื้อหาสาระที่ต้องการสอนและแนวทางการสอน รวมทั้งการดำเนินกิจกรรมตามลำดับการสอนก่อนหลังอย่างเหมาะสม
5) การพิจารณาความรู้คณิตศาสตร์ที่เหมาะสมกับการสอน กลุ่มเป้าหมายมีการพิจารณาความรู้คณิตศาสตร์ที่เหมาะสมกับการสอนในการออกแบบโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ในบางแผนการจัดการเรียนรู้ โดยการตั้งจุดประสงค์ที่ตรงกับเนื้อหา
Article Details
เอกสารอ้างอิง
โกวิท ประวาลพฤกษ์. (2551). เพิ่มคุณภาพการเรียนรู้ด้วย backward design. กรุงเทพฯ: สถาบันพัฒนาวิชาการ (พว.).
ไมตรี อินทร์ประสิทธิ์. (2557). กระบวนการแก้ปัญหาในคณิตศาสตร์ระดับโรงเรียน. ขอนแก่น: เพ็ญ พริ้นติ้ง.
ไมตรี อินทร์ประสิทธิ์. (2559). คณิตศาสตรศึกษาเพื่อการเปลี่ยนแปลงของไทยในศตวรรษที่ 21: สถานการณ์ปัจจุบัน. เอกสารหลังการประชุมวิชาการด้านคณิตศาสตรศึกษา ครั้งที่ 2. หน้า 1-5.
ไมตรี อินทร์ประสิทธิ์ และคณะ. (2546). การปฏิรูปกระบวนการเรียนรู้คณิตศาสตร์ในโรงเรียนโดยเน้นกระบวนการคณิตศาสตร์. ขอนแก่น: ขอนแก่นการพิมพ์.
สุลัดดา ลอยฟ้า และ ไมตรี อินทร์ประสิทธิ์. (2547).การพัฒนาวิชาชีพครูแนวใหม่เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้คณิตศาสตร์. KKU Journal of Mathematics Education 1, 18 – 28.
ประเวศ วะสี. (2543). สุขภาพในฐานะอุดมการณ์ของมนุษย์. พิมพ์ครั้งที่ 3. นนทบุรี: [ม.ป.พ.].
วิทยากร เชียงกูล. (2549). รายงานภาวะการศึกษาไทย ปี 2547/2548. กรุงเทพฯ: วี.ที.ซี. คอมมิวชั่น.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2542). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2556). รายงานผลการวิเคราะห์ข้อมูลเบื้องต้น: โครงการ PISA 2012 สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.). กรุงเทพฯ: สสวท.
Becker, J. P. & Selter, C. (1996). Chapter 14: Elementary School Practices. In Bishop, A. J., Clements, K., Keitel, C. & Kilpatrick, J. (Eds.). International Handbook of Mathematics Education Part 1. (pp. 511-564). Dordrecht, the Netherlands: Kluwer Academic.
Ball, D. L., Thames, M. H. & Phelps, G. (2008). Content Knowledge for Teaching: What Makes It Special?. Journal of Teacher Education, 59(5), 389-407.
Doyle, L. & Herrington, N. (1998). Learning Progression Across the Primary/Secondary Divide, All in Success, 9(2), 10-12.
Fujii, T. (2013). 6th East Asia Regional Conference on Mathematics Education (EARCOME 6). In Inprasitha, M. (ed.). Adapting and Implementing Lesson Study: Focusing on Designing Task in Lesson Study. (pp.163-172). Phuket, Thailand: [n.p.].
Inprasitha, M. (2011). One Feature of Adaptive Lesson Study in Thailand: Designing a Learning Unit. Journal of Science and Mathematics Education in Southeast Asia. 34(1), 47-66.
Polya, G. (1973). How to solve it. a New aspect of Mathematical Method Princeton. New Jersey: Princeton University.
Shimizu, Y., Kaur, H. B., & Clake, D. (2010). Mathematical tasks in classrooms Around the World. In Y. Shimizu, H. B. Kaur & D. Clake (Eds.). The Role of Mathematical Tasks in Different Cultures. (pp.9). Rotterdam, Taipei: Sense Publishers.
Smith, M. S., Bill, V., & Hughes, E. K. (2008). Thinking through a lesson: Successfully implementing high-level tasks. Mathematics Teaching in the Middle School, 14, 132-138.