การพัฒนาศิลปะการแสดงเพลงทรงเครื่องสร้างสรรค์ เพื่อส่งเสริมสุขภาพของผู้สูงอายุ
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาการเคลื:อนไหวของร่างกายที:มีความสัมพันธ์กับอารมณ์ของผู้สูงอายุ (2) สร้างสรรค์เพลงทรงเครื่องที่ส่งเสริมสุขภาพจิตของผู้สูงอายุ และ (3) ศึกษาความพึงพอใจของผู้สูงอายุต่อเพลงทรงเครื่องดังกล่าว กลุ่มตัวอย่างคือผู้สูงอายุจํานวน 18 คนที่อาศัยอยู่ในศูนย์พัฒนาการจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วยแบบสังเกตการเคลื:อนไหว แบบวัดสุขภาพจิตมาตรฐาน WHO-5 และแบบสอบถามความพึงพอใจผลการวิจัยพบว่า (1) ผู้สูงอายุมีอารมณ์เชิงบวกเพิ่มขึ้นและอารมณ์เชิงลบลดลงอย่างมีนัยสําคัญทางสถิติ โดยมีความสัมพันธ์ระหว่างท่าทางการเคลื่อนไหวที่เปิดกว้าง พลวัตมือแขน และช่วงกว้างการเคลื:อนไหวกับอารมณ์เชิงบวก (2) ผลการสร้างสรรค์เพลงทรงเครื่อง มีเนื้อหาสอดแทรกสาระที่ส่งเสริมสุขภาพจิต เช่น การมองโลกในแง่ดี การสร้างพลังใจ และการอยู่ร่วมกันอย่างมีความสุข เมื่อทดลองใช้จริงพบว่าผู้สูงอายุมีคะแนนสุขภาพจิตสูงขึ้นอย่างมีนัยสําคัญ (3) ผู้สูงอายุมีความพึงพอใจต่อเพลงทรงเครื่องสร้างสรรค์ในระดับสูง โดยเฉพาะด้านความสนุกสนานและการมีส่วนร่วม ผลการวิจัยนี้ชี้ให้เห็นว่า เพลงทรงเครื่องสร้างสรรค์สามารถเป็นเครื่องมือทางศิลปะการแสดงที่ช่วยเสริมสร้างสุขภาพจิต และคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุได้อย่างมีประสิทธิภาพ อีกทั้งยังสะท้อนคุณค่าทางวัฒนธรรมที่สามารถต่อยอดสู่การประยุกต์ใช้ในระดับชุมชนและสังคม
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลที่ได้รับการเผยแพร่ในวารสารวิพิธพัฒนศิลป์ ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้แต่งเท่านั้น โดยกองบรรณาธิการวารสารไม่มีส่วนรับผิดชอบต่อเนื้อหาหรือข้อคิดเห็นใด ๆ ที่ปรากฏในบทความ
เอกสารอ้างอิง
กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. (2560). ผู้จัดการการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ. Online Available:http://www.anamai.moph.go.th/main.php?filename=Test_Index_2014
กรมอนามัย. (2560). รายงานสถานการณ์สุขภาพผู้สูงอายุในประเทศไทย. กรุงเทพฯ: กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข.
จิราพร ศรีสวัสดิ์ และคณะ. (2566). กิจกรรมศิลปะบำบัดกับคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ. กรุงเทพฯ.
พรพิมล อินทร์อ่อน. (2565). การใช้ศิลปะพื้นบ้านเพื่อส่งเสริมสุขภาพจิตผู้สูงอายุ. กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย.
ภคณิช ต่วนชะเอม. (2545). ผลของกลุ่มระลึกความหลังที่มีต่อการเห็นคุณค่าในตนเองของผู้สูงอายุในสถานสงเคราะห์คนชรา. ปริญญานิพนธ์ วท.ม. (จิตวิทยาการให้คำปรึกษา). ชลบุรี: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยบูรพา.
สุภาวดี แสงจันทร์ และคณะ. (2564). การใช้รำวงพื้นบ้านเพื่อส่งเสริมสุขภาพจิตผู้สูงอายุ. เข้าถึงได้จาก https://nuir.lib.nu.ac.th/dspace/bitstream/123456789/5718/3/SalintipMontiean.pdf
อเนก หงษ์ทองคำ. (2542). จิตวิทยาการดำเนินชีวิต. ภาควิชาสันทนาการ คณะพลศึกษา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ. กรุงเทพฯ.
อัจศรา ประเสริฐสิน และคณะ. (2561). สุขภาวะของผู้สูงอายุ: แนวคิดและปัจจัยที่เกี่ยวข้อง. วารสารสุขศึกษา. 41: 1 (มกราคม – มิถุนายน). 1-15.
อาชัญญา รัตนอุบล. (2551). การดูแลผู้สูงอายุเชิงองค์รวม. เข้าถึงได้จาก https://search.tci-thailand.org/article.html?b3BlbkFydGljbGUmaWQ9MTM4NjQx
อุมา สีดี. (2565). สุขภาพจิตและศิลปะบำบัด. เข้าถึงได้จาก https://ir.stou.ac.th/bitstream/123456789/13169/1/2632800534.pdf
Adams, J., & others. (2000). Wellness and health promotion. pp. 165–173. New York: Publisher.
Basting, A. D. (2009). Forget memory: Creating better lives for people with dementia. Baltimore: Johns Hopkins University Press.
Buck, R., Hartsack, J., & Gaffney, S. (1985). Nonverbal communication and emotion. Journal Name, volume(issue), pages.
Chanthaket P., Katisart T., Luang-In V. Foods Journal (2022). Phytochemical ... Tropical Journal of Natural Product Research, 2022, 6(6).
Coughlan, R. (1994). Psychological well-being and aging. Journal Name, volume(issue), pages.
Dossey, B. M., Keegan, L., Guzzeta, C. E., & Kolmeier, L. G. (1995). Holistic nursing. New York: Aspen Publishers.
Ebersole, P., & Hess, P. (as cited in ภคณิช ต่วนชะเอม, 2545). Toward healthy aging.
Knowles, M. S. (1984). Andragogy in action: Applying modern principles of adult learning. Jossey- Bass.
Koch, S. C., Kunz, T., Lykou, S., & Cruz, R. (2014). Effects of dance movement therapy and dance on health-related psychological outcomes: A meta-analysis. The Arts in Psychotherapy, 41(1), 46–64. https://doi.org/10.1016/j.aip.2013.10.004
Koch, S. C., Riege, R. F. F., Tisborn, K., Biondo, J., Martin, L., & Beelmann, A. (2019). Embodied aesthetics: A review of the neuropsychological foundations of embodied aesthetics and its implications for dance movement therapy. Frontiers in Psychology,
, 2094. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2019.02094
Lee, J., & Lee, H. (2021). The effects of traditional music-based activities on mental health and social participation of older adults. Journal of Music Therapy, 58(3), 321– 340.
Payne, H. (2006). Dance movement therapy: Theory, research and practice. Routledge.
World Health Organization. (1989). Health promotion glossary. Geneva: WHO.
World Health Organization. (2019). What is the evidence on the role of the arts in improving health and well-being? WHO Regional Office for Europe.