ปัญหาการสอบสวนคดีอาญาบางประเภทในอำนาจของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครอง

Main Article Content

อธิวัฒน์ พรหมชิต
จิตรดารมย์ รัตนวุฒิ
ธัญญาภัส ทองมุสิทธิ์

บทคัดย่อ

บทนำ: ปัญหาการสอบสวนคดีอาญาบางประเภทในอำนาจของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครอง เจ้าพนักงานฝ่ายปกครองยังขาดความรู้และความเชี่ยวชาญ ดังนั้น เพื่อให้การสอบสวนคดีอาญาบางประเภทในอำนาจของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครอง มีขั้นตอน และวิธีดำเนินการในทางปฏิบัติที่ชัดเจน จึงดำเนินการวิจัยในเรื่องนี้ วัตถุประสงค์การศึกษา:          1) ศึกษาความหมาย หลักการ แนวคิด และทฤษฎีที่เกี่ยวข้องกับอำนาจการสอบสวนของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครอง        2) เปรียบเทียบกฎหมายเกี่ยวกับอำนาจการสอบสวนของพนักงานสอบฝ่ายปกครองกับพนักงานสอบสวนฝ่ายตำรวจ 3) ศึกษาขั้นตอนและรูปแบบการสอบสวนคดีอาญาบางประเภทในอำนาจของพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครอง             ระเบียบวิธีวิจัย: เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ด้วยการศึกษาค้นคว้าข้อมูลจากหนังสือ ตำรา บทความวิชาการ บทความวิจัย กฎหมายของราชอาณาจักรไทย และกฎหมายต่างประเทศ นำมาวิเคราะห์เปรียบเทียบเพื่อให้ได้มาซึ่งปัญหาการสอบสวนคดีอาญาบางประเภทในอำนาจของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครอง ผลการวิจัย: พบว่า 1) การสอบสวนคดีอาญาของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครองเป็นการรวบรวมพยานหลักฐาน ที่เกี่ยวข้องกับการกระทำความผิดตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 18 ที่กำหนดให้เจ้าพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจชั้นผู้ใหญ่มีอำนาจสอบสวนคดีอาญาในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานครฯ 2) อำนาจการสอบสวนคดีอาญาของพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครองเป็นไปตามกฎกระทรวงกำหนดการสอบสวนความผิดคดีอาญาบางประเภทในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานครฯ โดยพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครอง พ.ศ. 2554 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2555 โดยมีอำนาจสอบสวนความผิดคดีอาญาตามกฎหมาย จำนวน 16 ฉบับ ซึ่งผู้ว่าราชการจังหวัดจะแต่งตั้งปลัดอำเภอเป็นพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครอง แต่อย่างไรก็ตาม กฎหมายไม่ได้กำหนดคุณวุฒิหรือคุณสมบัติของปลัดอำเภอที่ผู้ว่าราชการจังหวัดจะพิจารณาแต่งตั้งไว้ ส่วนพนักงานสอบสวนฝ่ายตำรวจ ซึ่งมียศตั้งแต่ร้อยตำรวจตรีขึ้นไปหรือเทียบเท่ามีอำนาจสอบสวนความผิดคดีอาญาทั่วไปตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา ทั้งมีการกำหนดคุณวุฒิหรือคุณสมบัติการเป็นพนักงานสอบสวนไว้เป็นการเฉพาะ และ 3) การสอบสวนคดีอาญาบางประเภทในอำนาจของพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครองไม่ได้กำหนดวิธีการ ขั้นตอน และรูปแบบการสอบคดีอาญาของพนักงานสอบสวนไว้ ต่างกับของสำนักงานตำรวจแห่งชาติที่มีการกำหนดวิธีการ ขั้นตอน และรูปแบบการสอบไว้อย่างชัดเจน จึงมีข้อเสนอแนะให้กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย กำหนดคุณสมบัติของพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครองที่ผู้ว่าราชการจังหวัดจะพิจารณาแต่งตั้ง ต้องเป็นผู้สำเร็จการศึกษาปริญญาตรีด้านนิติศาสตร์ และหรือเป็นผู้ผ่านการอบรมหลักสูตรการสืบสวนสอบสวนของฝ่ายปกครอง กรมการปกครอง และแก้ไขกฎกระทรวงกำหนดการสอบสวนความผิดคดีอาญาบางประเภทในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานครฯ โดยพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครอง พ.ศ. 2554 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2555 โดยกำหนดวิธีการ ขั้นตอน และรูปแบบการสอบคดีอาญาของพนักงานสอบสวนไว้ในกฎกระทรวงดังกล่าว สรุป: รูปแบบ และกระบวนการสอบสวนของพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครอง ไม่มีบทบัญญัติกฎหมายกำหนด รูปแบบ วิธีการ ในการสอบสวนความผิดคดีอาญาบางประเภทในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานครโดยพนักงานสอบสวนฝ่ายปกครองไว้เป็นการเฉพาะ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พรหมชิต อ., รัตนวุฒิ จ., & ทองมุสิทธิ์ ธ. (2025). ปัญหาการสอบสวนคดีอาญาบางประเภทในอำนาจของเจ้าพนักงานฝ่ายปกครอง. วารสารสหวิทยาการสังคมศาสตร์และการสื่อสาร, 8(4), 160–171. https://doi.org/10.14456/issc.2025.71
ประเภทบทความ
บทความวิจัย
ประวัติผู้แต่ง

อธิวัฒน์ พรหมชิต, นักศึกษาระดับปริญญาโท คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี

Master's degree, Faculty of Law

เอกสารอ้างอิง

Chinbenchaphuch, K. (2005). Principles of public law. Ramkhamhaeng University.

Chitsujaritwong, R. (2017). Reformation of Thailand’s criminal inquiry system to promote justice for the people: A case study of criminal inquiries conducted by administrative officials (Doctoral dissertation). Ramkhamhaeng University.

Department of Provincial Administration. (2019). Department of Provincial Administration Order No. 1752/2019 dated 26 September 2019: Government agency structure and division of work within the Department of Provincial Administration.

https://multi.dopa.go.th/inspector/info_organ/about8/topic63

Department of Provincial Administration. (2020). Standard criteria for criminal investigation by administrative officials for the year 2020 of district administrative offices.

https://multi.dopa.go.th/criminal/assets/modules/news/uploads/3f0308ad605c6a8682248544fe5006ed5ed9a5ed595b56102300880231931372.pdf

Ministry of Interior. (2011, June 17). Ministerial regulation prescribing the investigation of certain criminal offenses in provinces other than Bangkok by administrative inquiry officials, B.E. 2554 (2011). Government Gazette, 128(50).

Ministry of Interior. (2012, December 21). Ministerial regulation prescribing the investigation of certain criminal offenses in provinces other than Bangkok by administrative inquiry officials (No. 2), B.E. 2555 (2012). Government Gazette, 129(123).

Ministry of Interior. (2016, January 18). Ministerial regulation on the organization of the Department of Provincial Administration, Ministry of Interior, B.E. 2559 (2016). Government Gazette, 133(6ก), 26–32.

Na Nakorn, K. (2009). Criminal justice reform: Reflecting the direction of development of the Thai justice process. Winyuchon.

Na Nakorn, K. (2012). Criminal procedure law (8th ed.). Winyuchon.

Niyomthai, A. (2013). Principles of expeditious criminal trial. Chulniti Journal, 10(6), 143–148.

Office of Judicial and Legal Affairs. (2019). The Criminal Procedure Code.

https://jla.coj.go.th/th/content/category/detail/id/8/cid/115/iid/121396

Office of the Council of State. (2016). Local Administration Act, B.E. 2457 (1914).https://www.ocs.go.th/council-of-state/#/public/browse

Saenguthai, H. (1992). Basic knowledge of general law. Thammasat University.

Somphan, S. (2017). Problems concerning the powers of administrative officials and police officers in criminal investigations [Unpublished Master’s thesis]. Sripatum University.