การสื่อสารดิจิทัลระหว่างรุ่นอายุ: พลวัตสู่การพัฒนาความเป็นพลเมืองดิจิทััล

บทคัดย่อ

แต่ละรุ่นอายุมีประสบการณ์ร่วมที่แตกต่างกัน ทำให้การให้คุณค่าและมุมมองต่อโลกแตกต่างกัน ก่อให้เกิดความแตกต่างในการสื่อสารในพื้นที่ดิจิทัล บทความนี้จึงมุ่งศึกษาความแตกต่างดังกล่าวของประชากรรุ่นดิจิทัลในประเทศไทย โดยใช้แนวคิด "ความเป็นพลเมืองดิจิทัล" เป็นกรอบในการวิเคราะห์โดยทบทวนงานศึกษาที่เกี่ยวข้องเพื่อแสดงให้เห็นถึงสภาวการณ์ปัจจุบันของความเป็นพลเมืองดิจิทัล ตลอดจนสำรวจปัญหาที่เกิดจากปฏิสัมพันธ์และการสื่อสารระหว่างรุ่นอายุ และระบุช่องว่างองค์ความรู้ที่จำเป็นต่อการพัฒนาความเป็นพลเมืองดิจิทัล ความเป็นพลเมืองดิจิทัลในแต่ละรุ่นอายุในด้านการศึกษาเพื่อพัฒนาตนเองและความสัมพันธ์กับผู้อื่นได้รับการศึกษาอย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะประเด็นการรู้เท่าทันดิจิทัลและการสื่อสารดิจิทัล และพบว่ารุ่นอายุต่าง ๆ เกี่ยวพัันกันในลักษณะส่งเสริมหรือลดทอนความเป็นพลเมืองดิจิทัล ในขณะที่ การศึกษาด้านการเคารพต่อตนเองและผู้อื่นในโลกดิจิทัล และ ด้านการปกป้องตนเองและผู้อื่นสะท้อนปัญหา เช่น การกลั่นแกล้งออนไลน์ ประทุษวาจาออนไลน์ ความแตกต่างในการให้คุณค่าด้านสิทธิ ความรับผิดชอบ และการรักษาความปลอดภัย ทั้งนี้ มีการศึกษาที่เสนอแนวคิดความร่วมรู้สึกทางดิจิทัล การสร้างภูมิคุ้มกันทางใจเพื่อเป็นแนวทางการพัฒนาความเป็นพลเมืองดิจิทัล แต่ยังมีการศึกษาที่จำกัดอยู่ในบางรุ่นอายุ ดังนั้น การพัฒนาความเป็นพลเมืองดิจิทัลควรเน้นการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างรุ่นอายุ เพื่อทำความเข้าใจบทบาทของแต่ละรุ่นในการแก้ไขปัญหา และส่งเสริมความเป็นพลเมืองดิจิทัล อีกทั้งสร้างวัฒนธรรมออนไลน์ที่สร้างสรรค์ เพื่อลดความเหลื่อมล้ำด้านการสื่อสาร และสร้างสังคมดิจิทัลที่เข้มแข็ง