การสื่อสารเพื่อต่อรองอำนาจในการขับเคลื่อนประเด็นสิทธิความเป็นพลเมืองของกลุ่มคนชาติพันธุ์มานิในประเทศไทย

Main Article Content

ชนิดา รอดหยู่
อัศวิน เนตรโพธิ์แก้ว

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงคุณภาพนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการสื่อสารและต่อรองอำนาจของภาคประชาชนต่อการกำหนดความหมายกลุ่มชาติพันธุ์มานิในสังคมไทย เก็บรวบรวมข้อมูลจากการสังเกต สัมภาษณ์เชิงลึก และวิเคราะห์ตัวบท ผลการศึกษาพบว่า ความหมายของกลุ่มชาติพันธุ์มานิในสังคมไทยถูกกำหนดและสื่อสารผ่านวาทกรรมที่แตกต่างกันตามยุคสมัยและบริบททางสังคม การขับเคลื่อนประเด็นสิทธิพลเมืองของกลุ่มชาติพันธุ์มานิเกิดขึ้นภายใต้การต่อสู้ต่อรองทางความหมายกับวาทกรรมกระแสหลักที่เบียดขับและกดทับกลุ่มชาติพันธุ์ มีเป้าหมายเพื่อการรื้อสร้างวาทกรรม และนิยามตัวตน อัตลักษณ์ใหม่แก่กลุ่มชาติพันธุ์ ภายใต้หลักการสิทธิมนุษยชน และหลักการสากลว่าด้วยสิทธิชนเผ่าพื้นเมือง การต่อรองอำนาจของขบวนการเคลื่อนไหวทางสังคมเพื่อเข้าถึงสิทธิพลเมืองกลุ่มชาติพันธุ์มานิ ต้องอาศัยการสื่อสารวาทกรรมที่ประกอบด้วยการเข้าถึง การผลิตและเผยแพร่ตัวบท ปฏิบัติการทางวาทกรรม และบริบททางสังคมวัฒนธรรมที่ส่งผลต่อการช่วงชิงอำนาจนำในการกำหนดความหมายกลุ่มชาติพันธุ์มานิ

Article Details

ประเภทบทความ
Articles

เอกสารอ้างอิง

กาญจนา แก้วเทพ และ สมสุข หินวิมาน. (2560). สายธารแห่งนักคิดทฤษฎี เศรษฐศาสตร์การเมืองกับการสื่อสารศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: ภาพพิมพ์.

กำจร หลุยยะพงศ์. (2553). การสื่อสารกับวาทกรรมอัตลักษณ์ผู้สูงอายุในสังคมไทย. วิทยานิพนธ์นิเทศศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขานิเทศศาสตร์ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร. (2545). ขบวนการเคลื่อนไหวทางสังคมรูปแบบใหม่. กรุงเทพฯ: วิภาษา.

ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร. (2549). วาทกรรมการพัฒนา : อำนาจ ความรู้ ความจริง เอกลักษณ์และความเป็นอื่น. กรุงเทพฯ: วิภาษา.

ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร. (2555). สัญวิทยา โครงสร้างนิยม หลังโครงสร้างนิยมกับการศึกษารัฐศาสตร์ (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: วิภาษา.

ธงชัย วินิจจะกุล. (2560). คนไทย/คนอื่น ว่าด้วยความเป็นอื่นในสังคมไทย. นนทบุรี: ฟ้าเดียวกัน.

มูลนิธิชนเผ่าพื้นเมืองเพื่อการศึกษาและสิ่งแวดล้อม. (2561). รายงานสังเคราะห์ ความเป็นชายขอบของชนเผ่าพื้นเมืองกลุ่มเปราะบางในประเทศไทย. โครงการพัฒนาระบบฐานข้อมูลเพื่อเสริมสร้างศักยภาพชนเผ่าพื้นเมืองกลุ่มชายขอบ และเปราะบางในประเทศไทย.

ศักรินทร์ ณ น่าน. (2555). มลาบรี บนเส้นทางการพัฒนา. เชียงใหม่: ศูนย์ศึกษาชาติพันธุ์และการพัฒนา.

สามชาย ศรีสันต์. (2560). การศึกษาการพัฒนาในฐานะขบวนการเคลื่อนไหวสนามวาทกรรม. วารสารสังคมศาสตร์, 29 (1), 191-226.

สามชาย ศรีสันต์. (2561). ว่าด้วยการวิเคราะห์วาทกรรมแนววิพากษ์: บทศึกษาวิเคราะห์วาทกรรมการพัฒนา/หลังการพัฒนา = On Critical Discourse Analysis. กรุงเทพฯ: สมมติ.

สิริพร สมบูรณะ. (2560). การจัดการทางวัฒนธรรมชนพนื้เมือง (มานิ) ของประเทศมาเลเซียและประเทศไทย (รายงานการวิจัยเรื่อง). กรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรม.

สุวิไล เปรมศรีรัตน์ และชุมพล โพธิสาร. (2558). มานิ (ซาไก) ชนพื้นเมืองในภาคใต้ของไทย. ดำรงวิชาการ, 14 (1), 33-56.

อรรวรรณ ปิลันธน์โอวาท. (2544). กรอบวาทกรรมวิเคราะห์กับกรณีศึกษาไทย (รายงานการวิจัย). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

อานันท์ กาญจนพันธุ์. (2546). บทนำ ใน ชาติพันธุ์และมายคติ. กรุงเทพฯ: สำนักคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ กระทรวงวัฒนธรรม.

Kamaruddin, K., & Jusoh, O. (2008). Educational policy and opportunities of Orang Asli: A study on indigenous people in Malaysia. The Journal of Human Resource and Adult Learning, 4(1), 86-97.

Nagata, S. (2005). Subgroup ‘names’ of the Sakai (Thailand) and the Semang (Malaysia): a literature survey. Anthropological Science, 0511290016-0511290016.

Porath, N. (2002). Developing indigenous communities into Sakai in South Thailand and Riau (Indonesia) (pp. 97-118). ISEAS-Yusof Ishak Institute.

Rogers, E. M., & Singhal, A. (2003). Empowerment and communication: Lessons learned from organizing for social change. Annals of the International Communication Association, 27(1), 67-85.

Cadiz, M. C. H. (2005). Communication for empowerment. The practice of participatory communication in development. Buenos Aires: CLACSO.

Cavalieri, I. C., & Almeida, H. N. (2018). Power, empowerment and social participation-the building of a conceptual model. European Journal of Social Science Education and Research, 5(1), 174-185.