การสื่อสารอัตลักษณ์และนาฏยศิลป์ในภาพยนตร์บอลลีวู้ดแนวนอกถิ่นอินเดีย
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ของ การเล่าเรื่อง รูปแบบการใช้นาฏยศิลป์กับการสร้างอัตลักษณ์ของ ชาวอินเดียโพ้นทะเล ในภาพยนตร์บอลลีวู้ดแนวนอกถิ่นอินเดียจํานวน 8 เรื่อง ได้แก่ Dilvale Dulhania LeJayenge (1995) Kabhi Khushi Kabhie Gham (2001) Kal Ho Naa Ho (2003) Kabhi Alvida Naa Kehna (2006) Ta Ra Rum Pum (2007) Dostana (2008) New York (2009) และ My Name is Khan (2010) ผ่านการ วิเคราะห์การแสดงและการวิจัยเอกสาร นอกจากนี้แล้วยังมีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาทัศนคติและการรับรู้สุนทรียรสของกลุ่มผู้ชมที่เป็นคนอินเดีย และคนปากีสถานพลัดถิ่นในประเทศไทย จํานวน 20 คน ผลการวิจัย มีดังต่อไปนี้1. โครงเรื่องของภาพยนตร์มักจะเกี่ยวพันความรัก ของชายหญิงและความสัมพันธ์ภายในครอบครัว โดยมี แก่นความคิดของเรื่องที่ชี้เห็นความขัดแย้งระหว่างความ เป็นอินเดียกับความเป็นตะวันตก ตัวละครคนอินเดีย พลัดถิ่นจะมีรูปแบบการดําเนินชีวิตที่ผสมผสานระหว่าง ความทันสมัยกับความเป็นอินเดีย อย่างไรก็ตามเมื่อ ตัวละครต้องเผชิญกับวิกฤต ตัวละครก็มักจะใช้วิธี การหวนกลับคืนไปสู่ค่านิยมที่ดีงามของอินเดียเพื่อ คลี่คลายปัญหาเสมอ
- นาฏยศิลป์ในภาพยนตร์บอลลีวู้ดแนวนอกถิ่น อินเดีย มีลักษณะผสมผสานระหว่างการเต้นและการ ขับร้องประกอบดนตรีแบบดั้งเดิม แบบพื้นบ้าน และ จากวัฒนธรรมอื่นๆ โดยเรียกรูปแบบการเต้นว่า บอลลีวู้ด ดานซ์ และเรียกรูปแบบการขับร้องประกอบดนตรีว่า ฟิล์ม-อินดีป๊อป นอกจากนี้รูปแบบนาฏยศิลป์สามารถ นํามาใช้เพื่อการเล่าเรื่องได้ตามวัตถุประสงค์ต่างๆ เช่น ใช้แทนความรู้สึกของตัวละคร แสดงแก่นความคิดหลัก ของภาพยนตร์ เป็นต้น
- ทัศนคติและสุนทรียรสของกลุ่มผู้ชมทั้ง 2 กลุ่ม มีลักษณะแตกต่างกันไปตามรุ่นอายุ โดยพบว่า กลุ่มผู้ชม อายุ 40 ปีขึ้นไป ไม่ชื่นชอบภาพยนตร์แนวนอกถิ่น อินเดียและรูปแบบนาฏยศิลป์ที่พบ เพราะรู้สึกว่ามีความ เป็นตะวันตกมากเกินไป แต่กลุ่มผู้ชมอายุ 20-38 ปี จะชื่นชอบ เพราะรู้สึกว่ามีความน่าสนใจ ทั้งนี้กลุ่มผู้ชม ทั้งสองกลุ่มมีความเห็นตรงกันว่า การร้องและเต้นใน ภาพยนตร์มีความสําคัญมาก เพราะช่วยเล่าเรื่องและ ทําให้เคลิบเคลิ้มร่วมไปกับตัวละคร อีกทั้งตัวนักแสดงก็ มีส่วนสําคัญในการเลือกรับชมภาพยนตร์
Article Details
ประเภทบทความ
Articles
เอกสารอ้างอิง
ภาษาไทย
กนกพรรณ วิบูลยศริน. การเปรียบเทียบภาพตัวแทนของผู้หญิงสมัยใหม่และหลังสมัยใหม่ในภาพยนตร์ไทยและภาพยนตร์อเมริกัน. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาการสื่อสารมวลชน คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2547.
กรุณา กุศลาสัย และ เรืองอุไร กุศลาสัย. วัฒนธรรมสัมพันธ์ไทย-อินเดีย. กรุงเทพมหานคร: ศยาม, 2543.
กาญจนา แก้วเทพ. แนวพินิจใหม่ในสื่อสารศึกษา. กรุงเทพมหานคร: ภาพพิมพ์, 2553.
กาญจนา แก้วเทพ และ สมสุข หินวิมาน, สายธารแห่งนักคิดทฤษฎีเศรษฐศาสตร์การเมืองกับสื่อสารศึกษากรุงเทพมหานคร: ภาพพิมพ์, 2558.
จุฑาพรรธ์ ผดุงชีวิต. วัฒนธรรม การสื่อสาร และอัตลักษณ์, กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย,2551.
เฉลิมศักดิ์ พิกุลศรี. ดนตรีอินเดีย. กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2548.
ติฟาฮา มุกตาร์. Homosexual ในอินเดีย ก้าวสําคัญว่าด้วยกฎหมาย. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา http://www.gotomanager.com [กันยายน 2552].
ถิรนันท์ อนวัชศิริวงศ์ และคณะ .สุนทรียนิเทศศาสตร์ การศึกษาสื่อสารการแสดงและสื่อจินตคดี. พิมพ์ครั้งที่ 2กรุงเทพมหานคร: จรัลสนิทวงศ์การพิมพ์, 2546.
ทรงศักดิ์ ปรางค์วัฒนากุล. การละครไทย. กรุงเทพมหานคร: อมรการพิมพ์, 2495.
ทีมข่าวไทยรับออนไลน์. เต้นฉลองวันชาติ. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา http://www.thairath.co.th [2 กุมภาพันธ์ 2555]
นิยะดา เหล่าสุนทร. ความสัมพันธ์ระหว่างละครไทยและละครภารตะ. กรุงเทพมหานคร: แม่คําผาง, 2543
มาลินี ดิลกวณิช. ระบําและละครในเอเชีย. กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2543.
รัตนา จักกะพาก และ จิรยุทธ์ สินธุพันธุ์, รายงานผลการวิจัยจินตทัศน์ทางสังคมและกลวิธีการเล่าเรื่องในภาพยนตร์ของสัตยาจิต เรย์: การศึกษาวิเคราะห์, ทุนรัชดาภิเษกสมโภช จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2545.
ศิริพร ไฟศิริ, การสร้างสรรค์ในการผลิตซ้ําภาพยนตร์ไทยจากตํานาน “แม่นาคพระโขนง” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาการสื่อสารมวลชน คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2544.
สุกัญญา เบาเนิด. การสร้างอัตลักษณ์ของคนมอญย้ายถิ่น: ศึกษากรณีแรงงานข้ามชาติในจังหวัดสมุทรสาครวิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549.
สุรพล วิรุฬห์รักษ์. หลักการแสดง นาฏยศิลป์ปริทรรศน์, พิมพ์ครั้งที่ 3: กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2543.
สุวิมล วงศ์รัก. อัตลักษณ์และการเล่าเรื่องในภาพยนตร์ร่วมสร้างไทย-เอเชีย, วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตภาควิชาการสื่อสารมวลชน คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2547.
อดิศักดิ์ ทองบุญ, ปรัชญาอินเดียร่วมสมัย, พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพมหานคร: ราชบัณฑิตยสถาน, 2545. ออมสิน บุญเลิศ. การต่อรองและปรับตัวของคนพลัดถิ่น:กรณีศึกษาชาวไทใหญ่พลัดถิ่นในเมืองเชียงใหม่, วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาการพัฒนาสังคม คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 2551.
อานันท์ นาคคง, ฮะเร บอลลีวู้ด, บอลลีวู้ด ฮะเร ฮะเร. วารสารอ่าน 2 (มกราคม-มีนาคม 2558): 182-191.
อุบลรัตน์ ศิริยุวศักดิ์, บรรณาธิการ. จินตทัศน์ทางสังคมในภาษาสื่อมวลชน. กรุงเทพมหานคร: โครงการสื่อสันติภาพ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาฯ, 2542.
ภาษาอังกฤษ
Balraj, B.M. “My name is Khan and I am not a Terrorist”: Representation of Muslims in ‘My name is Khan”. Journal of Language and Culture 2 (June 2011): 91-95.
Bansal, R. New York is on post-9/11 prejudices: Kabir Khan. [Online]. Available from http://www.hindustanitimes.com [2009, June 13].
Bandyopadhyay, R. Nostalgia, Identity and Tourism: Bollywood in the Indian Diaspora. Journal of Tourism and Cultural Change 6 (December 2008): 79-100.
Bennett, A. Cultures of Popular Music. Philadelphia: Open university press, 2001.
Boxoffice India. Top Lifetime Grossers Worldwide (US $). [Online]. Available from http://boxoffice india. com [2011, September 22].
Carrier, J. Occidentalism Images of the West. Oxford: Clarendon press, 1995.
Chakravorty, P. Moved to Dance: Remix, Rasa, and a New India. Visual Anthropology 22 (2009):
211-228.
Coker, M. Shah Rukh Khan Premieres New Film, “My Name Is Khan”. [Online]. Available from http://blogs.wsj.com [2010, February 10].
Conrich, I., and Tincknell, E. Film's Musical Moments. Edinburgh : Edinburgh University Press, 2006.
Courtney, D. Music of India. [Online]. Available from http://chandrakantha.com (2011, September 26].
Datta, P. BOLLYWOODIZING DIASPORAS: Reconnecting to the NRI through Popular Hindi Cinema. Miami: University of Miami, 2008.
Desai, J., and Dudrah, R. The Bollywood Reader. Berkshiere: Open University Press, 2008.
Donald, J., and Renov, M. The SAGE handbook of film studies. London: Sage publications, 2008.
Dudrah, R. Bollywood Sociology Goes to the Movies. New Dehli: Sage publications India, 2006.
Gokulsing K.M., and Dissanayake W. Popular Culture in a Globalized India. New York: Routledge,
2009.
Gopal, S., and Moorti, S. Global Bollywood: Travels of Hindi Song and Dance. Minneapolis: University of Minnesota Press, 2008.
Ganguly, P. Kabir Khan Gets 'Script Searched. [Online]. Available from http://www.dnaindia.com [2009, June 19]
Hafez, K. The Myth of Media Globalization. UK: Polity Press, 2007.
Jones, M. Bollywood, Rasa and Indian Cinema: Misconceptions, Meanings and Millionaire. Visual
Anthropology 23 (2010): 33-43.
Jones, J., Arora, N., Mishra, S., and Lefort, A. Can Bollywood Go Global?. Boston: Harvard Business School Publishing, 2009.
Kao, K.T., and Rozario, R. Imagined spaces: The implication of song and dance for Bollywood's diasporic communities. Continuum: Journal of Media & Cultural studies 22 (June 2008): 313-326.
Kaur, R. Viewing the west through Bollywood: a celluloid occident the making. Contemporary South Asia 11 (2002): 199-209.
Mankekar, P. Brides Who Travel: Gender, Transnationalism, and Nationalism in Hindi Film. Positions: East Asia cultures critique 7 (Winter 1999): 731-761.
Mishra, V. Bollywood Cinema: Temple of Desire. New York: Routledge, 2002.
Nelmes, J. An Introduction to Film studies. London: Routledge, 1996.
Rajadhyaksha, A. The 'Bollywoodization of Indian Cinema: cultural nationalism in a global arena. Inter-Asia Cultural Studies 4 (2003): 25-39.
Roy, A.G. Asian Kool or Punjabi Kool? Bhangra's global invasion. Journal of Media and Cultural Studies 25 (October 2011): 755-765.
Sanjena, S. Gender and Nation in the South Asian Diaspora: Transnational cultural spaces in Bollywood cinema. The Columbia Undergraduate Journal of South Asian Studies (Fall 2010): 22-41.
Shakuntala, R. The Globalization of Bollywood: An Ethnography of Non-Elite Audiences in India. New York: University of New York, 2006.
Zaman, R.S. Kabir Khan says “New York” tells the 9/11 story the media missed. [Online]. Available from http://www.thehindu.com [2009, June 29].
กนกพรรณ วิบูลยศริน. การเปรียบเทียบภาพตัวแทนของผู้หญิงสมัยใหม่และหลังสมัยใหม่ในภาพยนตร์ไทยและภาพยนตร์อเมริกัน. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาการสื่อสารมวลชน คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2547.
กรุณา กุศลาสัย และ เรืองอุไร กุศลาสัย. วัฒนธรรมสัมพันธ์ไทย-อินเดีย. กรุงเทพมหานคร: ศยาม, 2543.
กาญจนา แก้วเทพ. แนวพินิจใหม่ในสื่อสารศึกษา. กรุงเทพมหานคร: ภาพพิมพ์, 2553.
กาญจนา แก้วเทพ และ สมสุข หินวิมาน, สายธารแห่งนักคิดทฤษฎีเศรษฐศาสตร์การเมืองกับสื่อสารศึกษากรุงเทพมหานคร: ภาพพิมพ์, 2558.
จุฑาพรรธ์ ผดุงชีวิต. วัฒนธรรม การสื่อสาร และอัตลักษณ์, กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย,2551.
เฉลิมศักดิ์ พิกุลศรี. ดนตรีอินเดีย. กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2548.
ติฟาฮา มุกตาร์. Homosexual ในอินเดีย ก้าวสําคัญว่าด้วยกฎหมาย. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา http://www.gotomanager.com [กันยายน 2552].
ถิรนันท์ อนวัชศิริวงศ์ และคณะ .สุนทรียนิเทศศาสตร์ การศึกษาสื่อสารการแสดงและสื่อจินตคดี. พิมพ์ครั้งที่ 2กรุงเทพมหานคร: จรัลสนิทวงศ์การพิมพ์, 2546.
ทรงศักดิ์ ปรางค์วัฒนากุล. การละครไทย. กรุงเทพมหานคร: อมรการพิมพ์, 2495.
ทีมข่าวไทยรับออนไลน์. เต้นฉลองวันชาติ. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา http://www.thairath.co.th [2 กุมภาพันธ์ 2555]
นิยะดา เหล่าสุนทร. ความสัมพันธ์ระหว่างละครไทยและละครภารตะ. กรุงเทพมหานคร: แม่คําผาง, 2543
มาลินี ดิลกวณิช. ระบําและละครในเอเชีย. กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2543.
รัตนา จักกะพาก และ จิรยุทธ์ สินธุพันธุ์, รายงานผลการวิจัยจินตทัศน์ทางสังคมและกลวิธีการเล่าเรื่องในภาพยนตร์ของสัตยาจิต เรย์: การศึกษาวิเคราะห์, ทุนรัชดาภิเษกสมโภช จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2545.
ศิริพร ไฟศิริ, การสร้างสรรค์ในการผลิตซ้ําภาพยนตร์ไทยจากตํานาน “แม่นาคพระโขนง” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาการสื่อสารมวลชน คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2544.
สุกัญญา เบาเนิด. การสร้างอัตลักษณ์ของคนมอญย้ายถิ่น: ศึกษากรณีแรงงานข้ามชาติในจังหวัดสมุทรสาครวิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549.
สุรพล วิรุฬห์รักษ์. หลักการแสดง นาฏยศิลป์ปริทรรศน์, พิมพ์ครั้งที่ 3: กรุงเทพมหานคร: สํานักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2543.
สุวิมล วงศ์รัก. อัตลักษณ์และการเล่าเรื่องในภาพยนตร์ร่วมสร้างไทย-เอเชีย, วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตภาควิชาการสื่อสารมวลชน คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2547.
อดิศักดิ์ ทองบุญ, ปรัชญาอินเดียร่วมสมัย, พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพมหานคร: ราชบัณฑิตยสถาน, 2545. ออมสิน บุญเลิศ. การต่อรองและปรับตัวของคนพลัดถิ่น:กรณีศึกษาชาวไทใหญ่พลัดถิ่นในเมืองเชียงใหม่, วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาการพัฒนาสังคม คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 2551.
อานันท์ นาคคง, ฮะเร บอลลีวู้ด, บอลลีวู้ด ฮะเร ฮะเร. วารสารอ่าน 2 (มกราคม-มีนาคม 2558): 182-191.
อุบลรัตน์ ศิริยุวศักดิ์, บรรณาธิการ. จินตทัศน์ทางสังคมในภาษาสื่อมวลชน. กรุงเทพมหานคร: โครงการสื่อสันติภาพ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาฯ, 2542.
ภาษาอังกฤษ
Balraj, B.M. “My name is Khan and I am not a Terrorist”: Representation of Muslims in ‘My name is Khan”. Journal of Language and Culture 2 (June 2011): 91-95.
Bansal, R. New York is on post-9/11 prejudices: Kabir Khan. [Online]. Available from http://www.hindustanitimes.com [2009, June 13].
Bandyopadhyay, R. Nostalgia, Identity and Tourism: Bollywood in the Indian Diaspora. Journal of Tourism and Cultural Change 6 (December 2008): 79-100.
Bennett, A. Cultures of Popular Music. Philadelphia: Open university press, 2001.
Boxoffice India. Top Lifetime Grossers Worldwide (US $). [Online]. Available from http://boxoffice india. com [2011, September 22].
Carrier, J. Occidentalism Images of the West. Oxford: Clarendon press, 1995.
Chakravorty, P. Moved to Dance: Remix, Rasa, and a New India. Visual Anthropology 22 (2009):
211-228.
Coker, M. Shah Rukh Khan Premieres New Film, “My Name Is Khan”. [Online]. Available from http://blogs.wsj.com [2010, February 10].
Conrich, I., and Tincknell, E. Film's Musical Moments. Edinburgh : Edinburgh University Press, 2006.
Courtney, D. Music of India. [Online]. Available from http://chandrakantha.com (2011, September 26].
Datta, P. BOLLYWOODIZING DIASPORAS: Reconnecting to the NRI through Popular Hindi Cinema. Miami: University of Miami, 2008.
Desai, J., and Dudrah, R. The Bollywood Reader. Berkshiere: Open University Press, 2008.
Donald, J., and Renov, M. The SAGE handbook of film studies. London: Sage publications, 2008.
Dudrah, R. Bollywood Sociology Goes to the Movies. New Dehli: Sage publications India, 2006.
Gokulsing K.M., and Dissanayake W. Popular Culture in a Globalized India. New York: Routledge,
2009.
Gopal, S., and Moorti, S. Global Bollywood: Travels of Hindi Song and Dance. Minneapolis: University of Minnesota Press, 2008.
Ganguly, P. Kabir Khan Gets 'Script Searched. [Online]. Available from http://www.dnaindia.com [2009, June 19]
Hafez, K. The Myth of Media Globalization. UK: Polity Press, 2007.
Jones, M. Bollywood, Rasa and Indian Cinema: Misconceptions, Meanings and Millionaire. Visual
Anthropology 23 (2010): 33-43.
Jones, J., Arora, N., Mishra, S., and Lefort, A. Can Bollywood Go Global?. Boston: Harvard Business School Publishing, 2009.
Kao, K.T., and Rozario, R. Imagined spaces: The implication of song and dance for Bollywood's diasporic communities. Continuum: Journal of Media & Cultural studies 22 (June 2008): 313-326.
Kaur, R. Viewing the west through Bollywood: a celluloid occident the making. Contemporary South Asia 11 (2002): 199-209.
Mankekar, P. Brides Who Travel: Gender, Transnationalism, and Nationalism in Hindi Film. Positions: East Asia cultures critique 7 (Winter 1999): 731-761.
Mishra, V. Bollywood Cinema: Temple of Desire. New York: Routledge, 2002.
Nelmes, J. An Introduction to Film studies. London: Routledge, 1996.
Rajadhyaksha, A. The 'Bollywoodization of Indian Cinema: cultural nationalism in a global arena. Inter-Asia Cultural Studies 4 (2003): 25-39.
Roy, A.G. Asian Kool or Punjabi Kool? Bhangra's global invasion. Journal of Media and Cultural Studies 25 (October 2011): 755-765.
Sanjena, S. Gender and Nation in the South Asian Diaspora: Transnational cultural spaces in Bollywood cinema. The Columbia Undergraduate Journal of South Asian Studies (Fall 2010): 22-41.
Shakuntala, R. The Globalization of Bollywood: An Ethnography of Non-Elite Audiences in India. New York: University of New York, 2006.
Zaman, R.S. Kabir Khan says “New York” tells the 9/11 story the media missed. [Online]. Available from http://www.thehindu.com [2009, June 29].
