วาทกรรมของหนังสือพิมพ์ในการแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 ในปี พ.ศ.2556
Article Sidebar
เผยแพร่แล้ว:
พ.ย. 28, 2018
คำสำคัญ:
การแก้ไขรัฐธรรมนูญ การกำหนดกรอบข่าว วาทกรรมหนังสือพิมพ์ การวิเคราะห์วาทกรรมเชิงวิพากษ์
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยวาทกรรมหนังสือพิมพ์ในการแก้ไขรัฐธรรมนูญอห่งราชอาณาจักรไทยพุทธศักราช 2550 ในปีพ.ศ. 2556 มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการวาทกรรมสนับสนุนและคัดค้านการแก้ไขรัฐธรรมนูญของหนังสือพิมพ์ ใช้ทฤษฎีการวิเคราะห์วาทกรรมเชิงวิพากษ์ของ Norman Fairclough ศึกษาเนื้อหาหนังสือพิมพ์ 2 กลุ่ม คือ แนวยอดนิยม ได้แก่ ไทยรัฐและคมชัดลึก และแนวการเมือง ได้แก่ มติชน และ ไทยโพสต์ ช่วงเวลาการศึกษาระหว่างวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556 หรือตั้งแต่การพิจารณาร่างแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญ 2550 วาระแรกจนถึงยุบสภา
ผลการศึกษาพบว่า หนังสือพิมพ์กลุ่มตัวอย่างเสนอวาทกรรมสนับสนุนการแก้ไขรัฐธรรมนูญ วาทกรรมคัดค้านการแก้ไขรัฐธรรมนูญ และวาทกรรมวิพากษ์การแก้ไขรัฐธรรมนูญ วิธีการสื่อสารวาทกรรมไปสู่ผู้อ่าน ได้แก่ การกำหนดวาระเรื่องการแก้ไขรัฐธรรมนูญให้เป็นข่าวใหญ่ในหน้า 1 การคัดเลือกประเด็น การอ้างอิงแหล่งข่าว การกำหนดกรอบข่าว และการใช้บทบรรณาธิการและพื้นที่บทความตอกย้ำจุดยืนของหนังสือพิมพ์
เงื่อนไขที่ทำให้หนังสือพิมพ์แสดงจุดยืนเลือกข้างทางการเมืองมาจากอุดมการณ์ทางการเมืองของสาธารณะ ความอยู่รอดทางเศรษฐกิจที่ต้องจับกลุ่มผู้อ่านเฉพาะ การนิยามอุดมการณ์วิชาชีพที่แตกต่างกัน แต่เงื่อนไขสำคัญน่าจะมาจากอุดมการณ์ทางการเมืองอันเป็นการขับเคี่ยวกันระหว่างความเป้นจริงทางการเมืองของฝ่ายคัดค้านการแก้ไขรัฐธรรมนูญว่า อำนาจประชาธิปไตยเป็นชองประชาชน รัฐธรรมนูญที่มาจากรัฐประหารไม่เป็นประชาธิปไตย
Article Details
ประเภทบทความ
Articles
เอกสารอ้างอิง
ภาษาไทย
กรรมการนักมวย. (2556). มติชน (27 เมษายน 2556): 2.
กองบรรณาธิการ สำนักกฎหมาย. (2556). “พรสันต์ เลี้ยงบุญเลิศชัย : หลักนิติธรรมกับสภาพของสังคมประเทศไทย”. จุลนิติ. 9, 1 (มกราคม-กุมภาพันธ์ 2555): 15-28.
เกศกนก ชุ่มประดิษฐ์ (2554). “การวิเคราะห์วาทกรรมเชิงวิพากษ์ว่าด้วยเรื่องรัฐประหาร 19 กันยายน 2549”. วิทยานิพนธ์ วารสารศตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาสื่อสารมวลชน คณะวารสารศาสตร์และสื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
คำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญที่ 18-22/2555 วันที่ 13 กรกฏาคม 2555
คำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญที่ 15-18/2556 วันที่ 20 พฤศจิกายน 2556
ชนิกานต์ พุ่มพิรัฐ. (2556). “เพื่อไทยเปิดหน้าชนศาลรัฐธรรมนูญ”. คมชัดลึก (1 พฤษภาคม 2556): 4.
ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร. (2556). ภาษากับการเมือง/ความเป็นการเมือง. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2551. ถึงยุคสภาท้าทายศาล. ไทยรัฐ (23 เมษายน 2556): 3.
ธงชัย วินิจจะกูล. (2534). รายงานโครงการวิจัยเสริมหลักสูตรเรื่อง วิธีการศึกษาประวัติศาสตร์แบบวงศาวิทยา (Genealogy), คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
นฤมล เกษมสุข. (2551). “หนังสือพิมพ์กับกรอบในการสะท้อนระบอบทักษิณวิเคราะห์ตามแนวคิดของนิทเช่”. วิทยานิพนธ์นิเทศศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาวารสารสารสนเทศ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นันทวัฒน์ บรมานันท์. (2556). รายงานการศึกษาวิจัยเรื่องสถานะและบทบาทของศาลรัฐธรรมนูญไทยภายใต้กรอบทิศทางการแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550. กรุงเทพฯ: สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ, 2557.
“นี่หรือประมุขฝ่ายนิติบัญญัติ”. ไทยโพสต์ (21 สิงหาคม 2556): 2.
พิชญ์ พงษ์สวัสดิ์. (2556). “ข้อถกเถียงเรื่องการปฏิรูป สภาขุนนางในอังกฤษ”. มติชน (27 สสสิงหาคม 2556): 6. “ระบบคณาญาติจงเจริญ?”. ไทยรัฐ (21 สิงหาคม 2556): 3.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550
วรเจตน์ ภาคีรัตน์. (2558). หลักนิติรัฐและหลักนิติธรรม. [ออนไลน์]. 2553. แหล่งที่มา: www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1431, [2 มิถุนายน 2558]
วิษณุ อาณารัตน์. (2556). “เหตุผล/ข้ออ้างในการทำรัฐประหาร 19 กันยายน 2549”. ภาคนิพนธ์รัฐศาตรมหาบัณฑิต สาขาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
สมถวิล เทพสวัสดิ์. (2556). “จับตาทบทวนที่มาสภาผัวเมีย เสียเวลาไม่ว่า เสียหน้าเรื่องใหญ่!”. คมชัดลึก (4 กันยายน 2556): 4.
สฤณี อาชวานันทกุล. (2558). ประชามติที่แท้จริง: บทเรียนจากประชามติรัฐธรรมนูญ 2550. [ออนไลน์]. 2558. แหล่งที่มา: http://thaipublica.org/2015/05/genuine-referendum/, [10 สิงหาคม 2558]
ส.ว.-ยึดโยงประชาชน (2556). มติชน (21 สิงหาคม 2556): 2.
หนังสือพิมพ์คมชัดลึก ฉบับวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556
หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ ฉบับวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556
หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์ ฉบับวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556
หนังสือพิมพ์มติชน ฉบับวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556
อภิชาต ศิริสุนทร. (2552). “การรัฐประหาร 19 กันยายน กับอิทธิพลของอมาตยาธิปไตย”. วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพัฒนาสังคม บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยขอนแก่น
อริน เจียรจันทร์พงษ์. (2559). วาทกรรมของหนังสือพิมพ์ในการแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยพุทธศักราช 2550 ในปีพ.ศ. 2556. กองทุนวิจัยและสร้างสรรค์ คณะเทคโนโลยีและการสื่อสาร มหาวิทยาลัยศิลปากร ประจำปี 2556 ภายใต้การกำกับดูแลของสถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยศิลปากร
อานันท์ กาญจนพันธุ์. (2555). คิดอย่างมิเชล ฟูโกต์ คิดอย่างวิพากษ์: จากวาทกรรมของอัตบุคคล ถึงจุดเปลี่ยนของอัตตา. พิมพ์ครั้งที่ 2. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
อุบลรัตน์ ศิริยุวศักดิ์, อริน เจียรจันทร์พงษ์, วันเพ็ญ แถมอุทุม และ ธิติมา อุรพีรพัฒน์พงศ์. (2556). รายงานวิจัยเรื่องการจัดทำ Media Inside Out, ผู้สนับสนุนโครงการวิจัย USAID โครงการสะพาน.
เอเอสทีวีผู้จัดการออนไลน์. (2559). คมชัดลึกถอดคอลัมน์ “พิชญ์-ใบตองแห้ง” เจ้าตัวเผยผลสำรวจคนอ่านเกลียดเยอะสุด. [ออนไลน์]. 2556. แหล่งที่มา http://www.manager.co.th/Politics/ViewNews.aspx? NewsID=9560000028694, [21 เมษายน 2559]
ภาษาอังกฤษ
Van Dijk, T. A. (2001). “Critical Discourse Analysis”. In Schiffrin, D., Tannen, D, and Hamilton, H. (eds), The Handbook of Discourse Analysis (Chapter 18), Massachusetts: Blackwell Publishers Ltd.
Entman, R. M. (1993). “Framing: Toward clarification of a fractured paradigm”. Journal of Communication, 43(4), 51-58.
Fairclough, Norman. (1995a). Media Discourse. London: Edward Arnold.
Fairclough, Norman. (1995b). Critical discourse analysis: the critical study of language. London: Longman.
Fairclough, Norman. (1998). “Political Discourse in the media”. In Bell, A., and Garett, P. (eds), Approach to Media Discourse (pp. 142-162), London: Blackwell Publishing Ltd.
Kovach, Bill., and Rosenstiel, Tom. (2007). The Elements of Journalism. New York: Three Rivers Press.
McHoul, A., and Grace, W. (2002). A Foucault Primer: Discourse, Power and the Subject. London: Taylor & Francis e-Library, Chapter 1-2.
McQuail, D. (2010). Mass Communication Theory. 6th ed. Los Angeles, London, New Delhi.
Singapore and Washington DC: SAGE Publications Ltd. Shoemaker, P.J., and Reese S.D. (1996). Mediating the Message: Theories of Influences on Mass Media Content. 2nd Edition. USA: Longman.
Talbot, Mary. (2007). Media Discourse: Representation and Interaction. London: Edinburgh University Press Ltd, Chapter 1.
กรรมการนักมวย. (2556). มติชน (27 เมษายน 2556): 2.
กองบรรณาธิการ สำนักกฎหมาย. (2556). “พรสันต์ เลี้ยงบุญเลิศชัย : หลักนิติธรรมกับสภาพของสังคมประเทศไทย”. จุลนิติ. 9, 1 (มกราคม-กุมภาพันธ์ 2555): 15-28.
เกศกนก ชุ่มประดิษฐ์ (2554). “การวิเคราะห์วาทกรรมเชิงวิพากษ์ว่าด้วยเรื่องรัฐประหาร 19 กันยายน 2549”. วิทยานิพนธ์ วารสารศตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาสื่อสารมวลชน คณะวารสารศาสตร์และสื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
คำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญที่ 18-22/2555 วันที่ 13 กรกฏาคม 2555
คำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญที่ 15-18/2556 วันที่ 20 พฤศจิกายน 2556
ชนิกานต์ พุ่มพิรัฐ. (2556). “เพื่อไทยเปิดหน้าชนศาลรัฐธรรมนูญ”. คมชัดลึก (1 พฤษภาคม 2556): 4.
ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร. (2556). ภาษากับการเมือง/ความเป็นการเมือง. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2551. ถึงยุคสภาท้าทายศาล. ไทยรัฐ (23 เมษายน 2556): 3.
ธงชัย วินิจจะกูล. (2534). รายงานโครงการวิจัยเสริมหลักสูตรเรื่อง วิธีการศึกษาประวัติศาสตร์แบบวงศาวิทยา (Genealogy), คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
นฤมล เกษมสุข. (2551). “หนังสือพิมพ์กับกรอบในการสะท้อนระบอบทักษิณวิเคราะห์ตามแนวคิดของนิทเช่”. วิทยานิพนธ์นิเทศศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาวารสารสารสนเทศ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นันทวัฒน์ บรมานันท์. (2556). รายงานการศึกษาวิจัยเรื่องสถานะและบทบาทของศาลรัฐธรรมนูญไทยภายใต้กรอบทิศทางการแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550. กรุงเทพฯ: สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ, 2557.
“นี่หรือประมุขฝ่ายนิติบัญญัติ”. ไทยโพสต์ (21 สิงหาคม 2556): 2.
พิชญ์ พงษ์สวัสดิ์. (2556). “ข้อถกเถียงเรื่องการปฏิรูป สภาขุนนางในอังกฤษ”. มติชน (27 สสสิงหาคม 2556): 6. “ระบบคณาญาติจงเจริญ?”. ไทยรัฐ (21 สิงหาคม 2556): 3.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550
วรเจตน์ ภาคีรัตน์. (2558). หลักนิติรัฐและหลักนิติธรรม. [ออนไลน์]. 2553. แหล่งที่มา: www.pub-law.net/publaw/view.aspx?id=1431, [2 มิถุนายน 2558]
วิษณุ อาณารัตน์. (2556). “เหตุผล/ข้ออ้างในการทำรัฐประหาร 19 กันยายน 2549”. ภาคนิพนธ์รัฐศาตรมหาบัณฑิต สาขาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
สมถวิล เทพสวัสดิ์. (2556). “จับตาทบทวนที่มาสภาผัวเมีย เสียเวลาไม่ว่า เสียหน้าเรื่องใหญ่!”. คมชัดลึก (4 กันยายน 2556): 4.
สฤณี อาชวานันทกุล. (2558). ประชามติที่แท้จริง: บทเรียนจากประชามติรัฐธรรมนูญ 2550. [ออนไลน์]. 2558. แหล่งที่มา: http://thaipublica.org/2015/05/genuine-referendum/, [10 สิงหาคม 2558]
ส.ว.-ยึดโยงประชาชน (2556). มติชน (21 สิงหาคม 2556): 2.
หนังสือพิมพ์คมชัดลึก ฉบับวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556
หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ ฉบับวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556
หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์ ฉบับวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556
หนังสือพิมพ์มติชน ฉบับวันที่ 1 เมษายน – 10 ธันวาคม 2556
อภิชาต ศิริสุนทร. (2552). “การรัฐประหาร 19 กันยายน กับอิทธิพลของอมาตยาธิปไตย”. วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพัฒนาสังคม บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยขอนแก่น
อริน เจียรจันทร์พงษ์. (2559). วาทกรรมของหนังสือพิมพ์ในการแก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยพุทธศักราช 2550 ในปีพ.ศ. 2556. กองทุนวิจัยและสร้างสรรค์ คณะเทคโนโลยีและการสื่อสาร มหาวิทยาลัยศิลปากร ประจำปี 2556 ภายใต้การกำกับดูแลของสถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยศิลปากร
อานันท์ กาญจนพันธุ์. (2555). คิดอย่างมิเชล ฟูโกต์ คิดอย่างวิพากษ์: จากวาทกรรมของอัตบุคคล ถึงจุดเปลี่ยนของอัตตา. พิมพ์ครั้งที่ 2. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
อุบลรัตน์ ศิริยุวศักดิ์, อริน เจียรจันทร์พงษ์, วันเพ็ญ แถมอุทุม และ ธิติมา อุรพีรพัฒน์พงศ์. (2556). รายงานวิจัยเรื่องการจัดทำ Media Inside Out, ผู้สนับสนุนโครงการวิจัย USAID โครงการสะพาน.
เอเอสทีวีผู้จัดการออนไลน์. (2559). คมชัดลึกถอดคอลัมน์ “พิชญ์-ใบตองแห้ง” เจ้าตัวเผยผลสำรวจคนอ่านเกลียดเยอะสุด. [ออนไลน์]. 2556. แหล่งที่มา http://www.manager.co.th/Politics/ViewNews.aspx? NewsID=9560000028694, [21 เมษายน 2559]
ภาษาอังกฤษ
Van Dijk, T. A. (2001). “Critical Discourse Analysis”. In Schiffrin, D., Tannen, D, and Hamilton, H. (eds), The Handbook of Discourse Analysis (Chapter 18), Massachusetts: Blackwell Publishers Ltd.
Entman, R. M. (1993). “Framing: Toward clarification of a fractured paradigm”. Journal of Communication, 43(4), 51-58.
Fairclough, Norman. (1995a). Media Discourse. London: Edward Arnold.
Fairclough, Norman. (1995b). Critical discourse analysis: the critical study of language. London: Longman.
Fairclough, Norman. (1998). “Political Discourse in the media”. In Bell, A., and Garett, P. (eds), Approach to Media Discourse (pp. 142-162), London: Blackwell Publishing Ltd.
Kovach, Bill., and Rosenstiel, Tom. (2007). The Elements of Journalism. New York: Three Rivers Press.
McHoul, A., and Grace, W. (2002). A Foucault Primer: Discourse, Power and the Subject. London: Taylor & Francis e-Library, Chapter 1-2.
McQuail, D. (2010). Mass Communication Theory. 6th ed. Los Angeles, London, New Delhi.
Singapore and Washington DC: SAGE Publications Ltd. Shoemaker, P.J., and Reese S.D. (1996). Mediating the Message: Theories of Influences on Mass Media Content. 2nd Edition. USA: Longman.
Talbot, Mary. (2007). Media Discourse: Representation and Interaction. London: Edinburgh University Press Ltd, Chapter 1.
