กลยุทธ์การสื่อสารเพื่อการเตรียมพร้อมสำหรับการจัดการภัยพิบัติแผ่นดินไหว

Main Article Content

พนม คลี่ฉายา

บทคัดย่อ

กลยุทธ์การสื่อสารเพื่อการเตรียมพร้อมสำหรับการจัดการภัยพิบัติแผ่นดินไหว เป็นผลผลิตจากการสังเคราะห์ขึ้นจากผลการวิจัยเชิงคุณภาพที่วิเคราะห์องค์ประกอบการสื่อสารภายใต้ปัจจัยด้านชุมชน และผลการวิจัยเชิงสำรวจการรับรู้ต่อภัยพิบัติแผ่นดินไหวของประชาชนในพื้นที่เสี่ยงภัยแผ่นดินไหว จากงานวิจัยเรื่อง “กลยุทธ์การสื่อสารเพื่อการเตรียมพร้อมสำหรับการจัดการภัยพิบัติแผ่นดินไหว” กลยุทธ์การสื่อสารฯ
นี้เป็นแนวทางการสื่อสารที่สอดคล้องกับวงจรการจัดการสาธารณภัยที่ประกอบด้วย การเตรียมพร้อมรับมือก่อนเกิดเหตุ การรับมือและบรรเทาผลกระทบเมื่อเกิดเหตุ การฟื้นฟูบูรณะหลังเกิดเหตุให้กลับคืนสู่สภาวะปกติ และการพัฒนาเพื่อลดความเสียหายความรุนแรง แบ่งการสื่อสารเป็น 3 ระยะต่อเนื่องกันเป็นวงจร ดังนี้


  1. ระยะก่อนเกิดเหตุการณ์: กลยุทธ์สื่อสารสร้างเครือข่าย รณรงค์ให้ความรู้ สร้างทัศนคติและพฤติกรรมพร้อมรับมือ สร้างช่องทางสื่อเฉพาะ เป็นการสื่อสารทั้งระดับชุมชนและระดับประเทศ เน้นการให้ความรู้ เสริมสร้างทัศนคติที่นำไปสู่การปฏิบัติตนในการเตรียมพร้อมรับมือกับภัยพิบัติแผ่นดินไหว เสริมสร้างความสามารถในการดูแลตนเองเมื่อเผชิญกับภัยพิบัติแผ่นดินไหวของประชาชน รวมทั้งการพัฒนาเครือข่ายและช่องทางการสื่อสาร

  2. ระยะเกิดเหตุการณ์: กลยุทธ์บริหารประเด็นข่าวและระดมความช่วยเหลือ เป็นการสื่อสารเพื่อรับมือกับสถานการณ์ฉุกเฉิน และปฏิบัติการช่วยเหลืออย่างทันทีทันใด ควบคุมมิให้เกิดการตื่นตระหนก

  3. ระยะพื้นฟูและพัฒนาหลังเหตุการณ์: กลยุทธ์การสื่อสารฟื้นฟู เผยแพร่บทเรียน และผลักดันนโยบายเพื่อพร้อมรับมือ เป็นการสื่อสารเพื่อฟื้นฟูทั้งกายภาพชุมชนและสภาพจิตใจของผู้สูญเสีย ปรับปรุงการแผนและการดำเนินงานจัดการที่ภัยพิบัติในอนาคต รวมทั้งการปรับปรุงนโยบายการจัดการภัยพิบัติ นำไปสู่การเตรียมพร้อมในระยะก่อนเกิดเหตุการณ์

Article Details

ประเภทบทความ
Articles
ประวัติผู้แต่ง

พนม คลี่ฉายา, ภาควิชาการประชาสัมพันธ์ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

พนม คลี่ฉายา (นศ.ด. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย) ปัจจุบันดำรงตำแหน่งผู้ช่วยศาสตราจารย์ ประจำภาควิชาการประชาสัมพันธ์ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

เอกสารอ้างอิง

ภาษาไทย
ทวิดา กมลเวชช. (2554). คู่มือการจัดการภัยพิบัติท้องถิ่น. กรุงเทพมหานคร. บริษัทธรรมดาเพรส จำกัด.
พนม คลี่ฉายา. (2559). กลยุทธ์การสื่อสารเพื่อการเตรียมพร้อมสำหรับการจัดการภัยพิบัตแผ่นดินไหว. รายงานการวิจัย กองทุนรัชดาภิเษกสมโภช จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, (CU-59-059-CC)
รัชนี ประดับ. (2554). ขบวนชุมชนจังหวัดน่านกับบทเรียนภัยพิบัติในปี พ.ศ. ๒๕๕๔. เอกสารประกอบการสัมมนา. พลังชุมชนท้องถิ่น จัดการภัยพิบัติอย่างยั่งยืน. วิสคอมเซ็นเตอร์ จำกัด
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2554). รายงานการศึกษาเบื้องต้น การจัดการภัยพิบัติและการฟื้นฟูบูรณะหลังการเกิดภัย กรณีศึกษาไทยและต่างประเทศ. สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
ศูนย์ข้อมูล, &ข่าวสืบสวนเพื่อสิทธิพลเมือง. (2557). 'ดร.เสรี'ชี้ไทยต้องรับมือภัยพิบัติอีกเยอะ โลกร้อนทำ‘น้ำแล้ง-น้ำท่วม-แผ่นดินไหว’. ศูนย์ข้อมูล, & ข่าวสืบสวนเพื่อสิทธิพลเมือง (Thai Civil Rights and Investigative Journalism).

ภาษาอังกฤษ
Center for Disaster Control and Prevention. (2014). Crisis and emergency risk communication. Center for Disaster Control and Prevention, U.S. Department of Health and Human Services.
Demeritt, D., & Nobert, S. (2014). Models of best practice in flood risk communication and management. Retrieved from http://www.kcl.ac.uk/sspp/departments/geography/
people/academic/demeritt/Demeritt—Nobert-Env-Hazards-for-submission.pdf
Fakhruddin, S. H. M. (2007). Emergency Communications for Disasters Management. Asian Disasters Management News, 13(1), 1-24.
Höppner, C. et al. (2010). Risk Communication and Natural Hazards. CapHaz-Net WP5 Report, Swiss Federal Research Institute WSL. Retrieved from http://caphaznet.org/outcomes
-results/CapHaz-Net_WP5_Risk-Communication.pdf.
Houston, J. B et al. (2014). Disaster Interpersonal Communication and Posttraumatic Stress Following the 2011 Joplin, Missouri, Tornado. Journal of Loss and Trauma: International Perspectives on Stress & Coping, 20(3), 195-206.
Meredith, L. S. et al. (2008).Analysis of Risk Communication Strategies and Approaches with At-Risk Populations to Enhance Emergency Preparedness, Response, and Recovery. Final Report. Prepared for the United States Department of Health and Human Services, Office of the Assistant Secretary for Planning and Evaluation.
Mauro, A. (2004). Disaster, Communication and Public Information. In R. Casale & C Margottini (eds.), Natural Disasters and Sustainable Development.(pp. 239-246). Springer-Verlag Berlin Heidelberg.
Palttala, P., Boano, C., Lund, R.,&Vos, M. (2012). Communication Gaps in Disaster Management: Perceptions by Experts from Governmental and Non-Governmental Organizations. Journal of Contingencies and Crisis Management, 20(1), 2-12.
Schneider, S. (2016). Communicating Uncertainty: A Challenge for Science Communication. Communicating Uncertainty: A Challenge for Science Communication. In J. L. Drake, Y.Y. Kontar, J. C. Eichelberger, T. S. Rupp & K. M. Taylor (Eds.). Communicating Climate-Change and Natural Hazard Risk and Cultivating Resilience Case Studies for a Multi-disciplinary Approach. (pp. 267-278) Springer International Publishing Switzerland.