การพัฒนาศิลปะการแสดงเพื่อส่งเสริมอัตลักษณ์พื้นถิ่นในการรองรับนักท่องเที่ยวจังหวัดกาญจนบุรี

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสถานการณ์การแสดงในปัจจุบัน ปัญหาและแนวทางการพัฒนาการแสดงพื้นถิ่นในจังหวัดกาญจนบุรี เพื่อพัฒนาทุนทางวัฒนธรรมด้านการแสดงที่เป็นอัตลักษณ์ชุมชน2)  เพื่อส่งเสริมการสร้างศักยภาพชุมชนให้มีความตระหนักและเห็นคุณค่าด้านการแสดงพื้นถิ่น เพื่อรองรับการท่องเที่ยวชุมชนอย่างยั่งยืน โครงการนี้ได้มีการศึกษาลงพื้นที่ 3 หมู่บ้านในจังหวัดกาญจนบุรี ได้แก่ หมู่บ้านห้วยปากคอก อำเภอทองผาภูมิ หมู่บ้านปลายนาสวน อำเภอศรีสวัสดิ์ และหมู่บ้านเวียคะดี้ อำเภอสังขละบุรี จังหวัดกาญจนบุรี โดยมีการทำเวทีประชาคมกับกลุ่มประชาชน ผู้ประกอบการและศิลปิน หมู่บ้านละ 50 คน รวมจำนวน 150 คน การจัดทำประชุมกลุ่มย่อย (Focus Group) เพื่อศึกษาสภาพปัญหาการแสดงในปัจจุบัน และการค้นหาอัตลักษณ์ด้านการแสดงพื้นถิ่นด้วยกระบวนการมีส่วนร่วม และการฝึกอบรมเชิงปฎิบัติการเพื่อการพัฒนาบุคลากรด้านการแสดงพื้นถิ่นในการจัดการแสดงเพื่อรองรับนักท่องเที่ยว  ผลการศึกษาพบว่า ทั้งสามหมู่บ้านมีอัตลักษณ์การแสดงพื้นถิ่นที่เกิดจากกลุ่มชาติพันธุ์ที่แตกต่างกัน โดยในปัจจุบันการแสดงพื้นถิ่นในแต่ละพื้นที่หาชมได้ยากเนื่องจากการแสดงไม่มีความสัมพันธ์กับวิถีชุมชนเหมือนเช่นแต่เดิม อีกทั้งองค์ความรู้ยังอยู่เฉพาะตัวกับศิลปินอาวุโส  แนวทางการพัฒนาควรมีการส่งเสริมสืบทอดเยาวชนอย่างเป็นระบบ มีการฝึกฝนเพื่อพัฒนาทั้งทักษะการแสดง และการสร้างสรรค์รูปแบบการแสดงโดยให้เยาวชนในชุมชนได้มีส่วนร่วม เพื่อให้การแสดงมีความน่าสนใจตามยุคสมัย อีกทั้งทำให้เยาวชนได้รู้สึกถึงการมีส่วนร่วมและเป็นเจ้าของวัฒนธรรมนั้น