"Eng Ko" : Colors Pattern To cre “เอ็งกอ” : สีสัน ลวดลาย สู่การสร้างสรรค์ผลงานจิตรกรรม “เอ็งกอ” : สีสัน ลวดลาย สู่การสร้างสรรค์ผลงานจิตรกรรม

บทคัดย่อ

การศึกษาในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความเป็นมา “เอ็งกอ” คณะศาลเจ้าปู่-ย่า จังหวัดอุดรธานี เพื่อศึกษาสีสัน ลวดลาย “เอ็งกอ” ศาลเจ้าปู่-ย่า จังหวัดอุดรธานี และเพื่อสร้างสรรค์ผลงานจิตรกรรม เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลประกอบด้วย แบบสัมภาษณ์ แบบสังเกตการณ์ ผู้วิจัยได้ใช้ทฤษฎีการแพร่กระจายทางวัฒนธรรม แนวคิดทฤษฎีการปรับปรนทางวัฒนธรรม และทฤษฎีสุนทรียะศาสตร์ มาใช้ประกอบการวิเคราะห์ จากการศึกษาพบว่า “เอ็งกอ” มีการแสดงในประเทศไทยครั้งแรกราวๆ ปี พ.ศ. 2480-2485 โดยคณะกรรมการศาลเจ้าจังหวัดนครสวรรค์ ซึ่งในเวลาไล่เลี่ยกันนี้ก็เกิดคณะ “เอ็งกอ” อีกหนึ่งคณะที่อำเภอพนัสนิคม จังหวัดชลบุรี และต่อมาในปี พ.ศ. 2488 จึงเกิดคณะ “เอ็งกอ” ศาลเจ้าปู่-ย่า จังหวัดอุดรธานี และถือว่าเป็นคณะ “เอ็งกอ” ที่ใหญ่ที่สุด มีการแสดงที่โดดเด่นที่สุดในปัจจุบัน ทั้งนี้เนื่องจากเป็นคณะที่มีการแสดงต่อเนื่องมากกว่า 60 ปีแล้ว การแสดงมีองค์ประกอบที่สวยงามด้วย เสื้อผ้าเครื่องแต่งกาย โดยเฉพาะการแต่งหน้านักแสดง ด้วยสีสัน ลวดลาย ที่ผสมผสานระหว่างรูปแบบเก่าดั้งเดิมกับรูปแบบสมัยใหม่ เทคนิคในการใช้สีก็มีความสดใสคงทนไม่มีผลข้างเคียงต่อนักแสดง และยังเป็นคณะที่มีการแสดงอันน่าตื่นตาตื่นใจกับจังหวะ แสง สี เสียง อันตระการตา นอกจากนี้ผลการศึกษา “เอ็งกอ” : สีสัน ลวดลาย สู่การสร้างสรรค์ผลงานจิตรกรรม ยังทำให้ทราบถึงความสำคัญด้านกิจกรรม ที่สามารถทำให้ชาวชุมชนในเมืองอุดรธานีมีความรัก ความสามัคคีกลมเกลียวกัน โดยมีสื่อกลาง คือ วัฒนธรรมการแสดง “เอ็งกอ” ซึ่งปัจจุบันถือว่าเป็นวัฒนธรรมการแสดงอย่างหนึ่งที่เป็นเอกลักษณ์ของจังหวัด และเป็นความภาคภูมิใจอย่างมากให้แก่ชุมชน ซึ่งคณะ “เอ็งกอ” ศาลเจ้าปู่-ย่า ยังได้รับการเชื้อเชิญให้ไปแสดงตามจังหวัดต่างๆ อยู่เป็นประจำ นอกจากจะเป็นการเผยแพร่วัฒนธรรมเก่าแก่ของชาวจีนแล้ว ยังเป็นการเผยแพร่แนวคิดที่เกี่ยวเนื่องเชื่อมโยงกับ หลักคิด “ขงจื้อ” ที่ว่าด้วยความกตัญญู ความเสียสละ และความสามัคคี แก่เยาวชนคนรุ่นใหม่ด้วย ดังนั้นการศึกษานี้จึงเป็นแรงบันดาลใจที่สำคัญต่อการนำไปสร้างสรรค์ผลงานจิตรกรรม ที่มุ่งเน้นแสดงออกถึงความงาม ผ่านสีสัน ลวดลาย อันปรากฏบนใบหน้านักแสดง “เอ็งกอ” เพื่อเป็นการย้ำเตือนถึงคุณค่า เอกลักษณ์ ซึ่งไม่ว่าจะผ่านกาลเวลามาเนิ่นนานเพียงใดสิ่งที่สั่งสมกันมาอย่างยาวนานจากบรรพบุรุษนี้จะยังคงอยู่สืบไป