เทคนิคและการสร้างสรรค์ทำนองแคนลายใหญ่
Main Article Content
บทคัดย่อ
วิทยานิพนธ์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเทคนิคและการสร้างสรรค์ทำนองแคนลายใหญ่มีวัตถุประสงค์เพื่อที่จะศึกษาการเป่าแคนเทคนิคต่าง ๆ ที่ใช้ในการบรรเลงแคนโดยศึกษาตัวอย่างจากลายแคนหมอแคนสมบัติ สิมหล้า และหมอแคนบัวหอง ผาจวง เพื่อนำลายแคนหมอแคนทั้ง 2 ท่าน มาวิเคราะห์การเป่าแคนการใช้เทคนิคต่าง ๆ เป่าอย่างไรให้เสียงแคนออกมาไพเราะ เรียนรู้เจาะลึก เข้าไปถึงเรื่องการใช้ลม การใช้ลิ้น การใช้นิ้ว น้ำหนักเสียงหนักเบา อารมณ์ของผู้เป่า ทำนองและจังหวะ ผลการศึกษาพบว่า เทคนิคการเป่าแคนจากหมอแคนทั้งสองท่านนั้นมีความแตกต่างกันโดยเฉพาะเรื่องของการใช้ ลม ลิ้น ทำลอง นั้นจะมีความเป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว หมอแคนสมบัติ สิมหล้า จะมีลูกเล่นเยอะกว่าหมอแคนบัวหอง ผาจวงเพราะด้วยหมอแคนสมบัติ สิมหล้าเป็นผู้ที่ชอบฟังเพลง ดังนั้นบางทำนองจึงได้มาจากการฟังเพลง และหมอแคนบัวหอง ผาจวงในการบรรเลงนั้นยังคงแบบดั้งเดิมไว้ เพราะไม่มีทำนองที่ฟังแล้วแปลกหูเป่าแคนแบบเรียบง่ายจังหวะคงที่ จากการศึกษาเทคนิคต่าง ๆ ที่นำมาสร้างสรรค์ขึ้นมาใหม่เรียบเรียงทำนองเพื่อให้เข้าใจและไพเราะมากขึ้นนั้น ด้านรูปแบบการสร้างสรรค์ ลายแคนลายใหญ่เป็นการสร้างสรรค์แบบมีรูปแบบมีตัวอย่างและที่ได้นำมาสร้างสรรค์ลายใหญ่คือการเกริ่นขึ้นแคน,การอ่านหนังสือแคนลายใหญ่ ทั้งนี้ผู้วิจัยได้ทำทั้งโน้ตไทยและโน้ตสากล เพื่อที่จะให้บุคคลที่สนใจศึกษาต่อไปเข้าใจมากขึ้น
Article Details
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ถือเป็นความคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักอักษรจากวารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
เจริญชัย ชนไพโรจน์. (2526). ดนตรีพื้นบ้านอีสาน. มหาสารคาม: ภาควิชาดุริยางคศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ มหาสารคาม.
สมจิตร พ่วงบุตร. (2531). สภาพปัญหาและข้อจำกัดในการส่งเสริมและเผยแพร่นาฏศิลป์และดนตรีพื้นบ้าน. ใน แนวทางการส่งเสริมและเผยแพร่วัฒนธรรมพื้นบ้านไทย. (หน้า 17–23). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
ธรรมจักร พรหมพ้วย. (2544). กระบวนการสร้างสรรค์การแสดงชุด Meta Selfie ฉุยฉาย. นิเทศสยามปริทัศน์, 16(21), 90-96.
วินัย ใจเอื้อ. (2546). แนวทางการสืบทอดและพัฒนาการขับงึม เมืองทุละคม แขวงเวียงจันทร์ ประเทศสาธารณรัฐประชาธฺปไตยประชาชนลาว. วารสารความหลากหลายทางวัฒนธรรม, 10(21), 100-116.