กระบวนการเรียนรู้ดนตรีจากคณะแตรวงสู่นักดนตรีรุ่นเยาว์ กรณีศึกษาการร่วมบรรเลงแตรวงของนักเรียนโรงเรียนช่องพรานวิทยาในอำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากระบวนการเรียนรู้ดนตรีซึ่งประกอบด้วย ขั้นตอนการเรียน วิธีการถ่ายทอด และการวัดผล จากคณะแตรวงสู่นักดนตรีรุ่นเยาว์ กรณีศึกษาการร่วมบรรเลงแตรวงของนักเรียนโรงเรียนช่องพรานวิทยา อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี โดยมีขอบเขตการศึกษากระบวนการเรียนรู้ดนตรีจากคณะแตรวงที่นักเรียนโรงเรียนช่องพรานวิทยาร่วมบรรเลง จำนวน 3 คณะในอำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์และการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม ผลการศึกษาพบว่า ขั้นตอนการเรียนรู้ดนตรีแบ่งได้เป็น 7 กระบวนการ คือ 1) คัดเลือกนักดนตรีรุ่นเยาว์เข้าร่วมบรรเลงกับคณะแตรวงโดยการทดสอบพื้นฐานความสามารถ 2) มอบหมายให้ศึกษาเพลงที่จะเรียนรู้ล่วงหน้าด้วยการฟัง 3) จัดทำตารางการฝึกซ้อมเพื่อทำการนัดหมาย 4) สร้างความคุ้นเคย 5) ศึกษาโน้ตดนตรีควบคู่กับการฟังเพลงซ้ำ 6) ท่องจำโน้ตดนตรีของคณะแตรวง และ 7) ฝึกซ้อมบรรเลงร่วมกันจนเกิดความชำนาญ สำหรับวิธีการถ่ายทอด เน้นการสอนด้วยผู้ถ่ายทอดเพียงผู้เดียวและใช้แนวการสอนแบบเดียวกับการสอนดนตรีไทย การวัดผลจะเป็นแบบไม่เป็นทางการโดยครูผู้สอนจะใช้การสังเกตและทดสอบตลอดทุกขั้นตอนของการฝึกซ้อม
Article Details
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ถือเป็นความคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักอักษรจากวารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กิ่งกาญจน์ สิรสุคนธ์. (2545). รูบริคส์การให้คะแนน. กรุงเทพฯ : สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา.
ณรุทธ์ สุทธจิตต์. (2540). กิจกรรมดนตรีสำหรับครู. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ทิศนา แขมมณี. (2522). ศาสตร์การสอน. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นวรัตน์ รัตนศรีวอ. (2550). กระบวนการเรียนรู้และการถ่ายทอดภูมิปัญญาเพลงเพื้นบ้านหมอลำ : กรณีศึกษาฉวีวรรณ ดำเนิน. วิทยานิพนธ์ ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาหลักสูตรและการสอน. นครราชสีมา : มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา.
นิพนธ์ กล่ำกล่อมจิตร. (2557). การศึกษาวิธีการถ่ายทอดดนตรีไทยในระบบโรงเรียนและบ้านดนตรีไทย. วิทยานิพนธ์ ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาดนตรีศึกษา. กรุงเทพฯ : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ประเวศ วะสี. (2552). ทิศทางใหม่ประเทศไทย ทิศทางใหม่ของการศึกษาชุมชนท้องถิ่น. กรุงเทพฯ: สสส.
มนตรี ตราโมท. (2537). โสมส่องแสง: ชีวิตดนตรีไทยของมนตรี ตราโมท. กรุงเทพฯ: เรือนแก้วการพิมพ์.
มนตรี ตราโมท. (2540). ดุริยางคศาสตร์ไทย . พิมพ์ครั้งที่ 2, กรุงเทพมหานคร: บริษัท มติชนจำกัด.
วิจารณ์ พานิช. (2555). วิถีสร้างการเรียนรู้เพื่อศิษย์ในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพ: มูลนิธิสดศรีสฤษดิ์วงศ์.
หทัยรัตน์ ทรัพย์เจริญ. (2553). กระบวนการถ่ายทอดการปฏิบัติกลองยาวของนายสิงโต เอี่ยมเคลือบ ครูดนตรีพื้นบ้าน หมู่บ้านโคกขาม จังหวัดสมุทรสาคร. วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตร์มหาบัณฑิต สาขาวิชาดนตรี, นครปฐม: มหาวิทยาลัยมหิดล.
สมบัติ เวชกามา. (2557). การพัฒนารูปแบบการบรรเลงดนตรีแตรวงชาวบ้านร่วมสมัยในจังหวัดอุตรดิตถ์. วารสารศรีนครินทรวิโรฒวิจัยและพัฒนา(สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์), 3(5): 130-132.
สุกรี เจริญสุข. (2541). แตรและแตรวงของชาวสยาม. กรุงเทพฯ: Dr.Sax.
สุพันธ์ ตันศรีวงษ์. (2538). วิธีการสอน. กรุงเทพฯ: สกายบุกส์.