การศึกษาเปรียบเทียบกฎหมายสิทธิสมรสเท่าเทียมในไต้หวัน – ไทย : แนวทางการปรับใช้ในประเทศไทย

ผู้แต่ง

  • กัญชพร ศิริวาท สำนักวิชาจีนวิทยา มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง
  • อภิรักษ์ นุสิทธิ์ชัยการ สำนักวิชาจีนวิทยา มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง
  • เมย์รวี ทรัพย์ศิริ ทรัพย์ศิริ สำนักวิชาจีนวิทยา มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง

คำสำคัญ:

กฎหมายสิทธิสมรสเท่าเทียม, สิทธิความเท่าเทียมทางเพศ, ไต้หวัน, ประเทศไทย

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาแนวทางการส่งเสริมสิทธิความเท่าเทียมทางเพศ และนโยบายการบัญญัติกฎหมายสมรสเท่าเทียมในไต้หวัน (2) ศึกษาข้อจำกัดของแบบร่างกฎหมายพระราชบัญญัติคู่ชีวิต และนโยบายส่งเสริมการรองรับสิทธิความเสมอภาคทางเพศของไทย

ผลการศึกษาพบว่า บุคคลที่เป็นเพศทางเลือกหรือบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศในไต้หวันได้รับการรับรองและคุ้มครองสิทธิการสมรสตามกฎหมายในฐานะคู่สมรส ซึ่งในประเทศไทยยังมีเพียงแค่ “ร่างพระราชบัญญัติการจดทะเบียนคู่ชีวิต พ.ศ. ….” เพื่อเป็นกฎหมายที่รองรับความสัมพันธ์ของการอยู่ร่วมกันเป็นครอบครัวระหว่างบุคคลเพศเดียวกัน เมื่อเปรียบเทียบสิทธิและข้อจำกัดทางกฎหมายพบว่า ในด้านของอายุที่สามารถจดทะเบียนคู่สมรสและคู่ชีวิตได้พบความแตกต่างเพียงเล็กน้อย ไต้หวันสามารถจดทะเบียนได้เมื่ออายุ 18 ปี แต่ประเทศไทยต้องมีอายุ 20 ปีจึงจะสามารถทำได้ ในส่วนที่แตกต่างอย่างชัดเจนที่สุด คือ คู่สมรสไต้หวันสามารถรับอุปการะบุตรบุญธรรมได้ แต่ต้องมีสายเลือดของอีกฝ่าย และสามารถได้รับสิทธิอื่น ๆ ใกล้เคียงกับคู่สมรสต่างเพศ อาทิ สิทธิในการลดหย่อนภาษี สิทธิในกองทุนประกันสังคม ซึ่งในประเทศไทยไม่สามารถทำได้ การศึกษาแนวทางในการรองรับกฎหมายสิทธิสมรสเท่าเทียมในไต้หวัน จึงสามารถนำมาเป็นแนวทางในการปรับใช้ข้อกฎหมายพระราชบัญญัติคู่ชีวิตแห่งประเทศไทย เพื่อพัฒนาสิทธิความเท่าเทียมทางเพศ และเป็นอีกหนึ่งหนทางที่นำไปสู่เสรีสิทธิทางการสมรสภายในประเทศไทย

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

กรุงเทพธุรกิจ. (2565, 7 มิถุนายน). เปิดสาระสำคัญ 11 ข้อ พ.ร.บ.คู่ชีวิต ฉบับผ่าน ครม.ล่าสุด. https://www.bangkokbiznews.com/business/1008657

เจนนรี ตันตารา. (2565, 17 กรกฎาคม). บันทึกชีวิตในไต้หวัน : รักไร้พรมแดน! สิทธิการอยู่ร่วมกันเป็นครอบครัว กับกฎหมายการสมรสข้ามชาติของคู่รักเพศเดียวกันในไต้หวัน (ตอนแรก). Radio Taiwan International. https://th.rti.org.tw/radio/programMessageView/id/106422

ฉัตรชัย เอมราช. (2557). ความไม่เสมอภาคในการบันทึกทางทะเบียนเป็นคู่ชีวิตตามร่างพระราชบัญญัติการจดทะเบียนคู่ชีวิต พ.ศ. ... [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์]. NIDA Wisdom Repository. http://repository.nida.ac.th/handle/662723737/4116

ชวินโรจน์ ธีรพัชรพร และ ภาณุมาศ ขัดเงางาม. (2560). สิทธิความเสมอภาคในการสมรสของบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศในประเทศไทย. วารสารสมาคมนักวิจัย, 22(2), 92-104.

ชวินโรจน์ ธีรพัชรพร. (2562, 19 มิถุนายน). ถอดบทเรียนการเคลื่อนไหวเพื่อสิทธิสมรสเท่าเทียม LGBT ของ NGO ไต้หวัน ย้อนมองไทย ทำไมยังไม่คืบหน้า. The Standard. https://thestandard.co/taiwan-lgbtq-ngo/

ติณณ์ ชัยสายัณห์. (2564). สิทธิและความเท่าเทียมทางกฎหมายของการจดทะเบียนสมรสตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์และสิทธิที่ได้รับตามการจดทะเบียนคู่ชีวิตจากร่างพระราชบัญญัติคู่ชีวิต พ.ศ.... วารสารสังคมศาสตร์เพื่อการพัฒนาท้องถิ่น มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 5(4), 281-288.

ทศพร มูลรัตน์. (2557). สิทธิการสมรสของบุคคลเพศเดียวกัน. มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย.

นิรันดร์ ทรงนิรันดร์ และ ศิริลักษณ์ ประสันแพงศรี. (2561). ปัญหาทางกฎหมายกับการจดทะเบียนสมรสของเพศทางเลือก. วารสารศิลปศาสตร์และวิทยาการจัดการ, 5(2), 56-69.

พีรดา ภูมิสวัสดิ์. (2563). ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับความเสมอภาคระหว่างเพศ [เอกสารประกอบการประชุม]. กรมกิจการสตรีและสถาบันครอบครัว กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์.กรมกิจการสตรีและสถาบันครอบครัวกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. https://www.ycap.go.th/download-content_detail/302

BBCNewsThai. (2565, 15 มิถุนายน). ร่าง พ.ร.บ. สมรสเท่าเทียม-คู่ชีวิต : ต้องผ่านขั้นตอนอะไรบ้าง ก่อนบังคับใช้เป็นกฎหมาย. https://www.bbc.com/thai/thailand-61808097

Constitutional Court R.O.C. (Taiwan). (2017, 24 May). Interpretation No.748[Same-Sex Marriage Case]. https://cons.judicial.gov.tw/en/docdata.aspx?fid=100&id=310929

Ellethailand. (2020). 30 countries that allow “Same-sex couples” can legally register their marriage. https://www.ellethailand.com/30-legalized-same-sex-marriage-countries/

Phil Robertson[@Reaproy]. (2019, May 17). What a tremendous victory for #LGBT rights! [Image attached]. Twitter.https://twitter.com/Reaproy/status/1129269594189787136

Weng, S. (2022, 24 May). On the 3rd anniversary of the legalization of same-sex marriage, 7,906 same-sex couples have married, polls: 60% of the public agree, 70% agree with the right to adopt. The News Lens. https://www.thenewslens.com/article/167241#&gid=1&pid=1

Zheng, X. (2021). With negative population growth in 2020, the number of marriage pairs exceeds a 10-year low. https://web.archive.org/web/20210111044037/https://www.cna.com.tw/news/ahel/202101090096.aspx

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2023-12-29

รูปแบบการอ้างอิง

ศิริวาท . ก. ., นุสิทธิ์ชัยการ อ. ., & ทรัพย์ศิริ เ. ท. (2023). การศึกษาเปรียบเทียบกฎหมายสิทธิสมรสเท่าเทียมในไต้หวัน – ไทย : แนวทางการปรับใช้ในประเทศไทย. Thai Journal of East Asian Studies, 27(2), 1–20. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/easttu/article/view/261288

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย