ความฉลาดรู้ทางการเงินของนักศึกษาครู: กลยุทธ์และแนวทางการเสริมสร้าง ความพร้อมสู่วิชาชีพในยุคดิจิทัล
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ความฉลาดรู้ทางการเงิน (Financial literacy) เป็นทักษะชีวิตที่สำคัญ ประกอบด้วยความรู้ ทักษะ เจตคติ และพฤติกรรมทางการเงินที่ช่วยให้บุคคลสามารถตัดสินใจด้านการจัดการทางการเงินได้อย่างรอบคอบและมีประสิทธิภาพ บทความวิชาการนี้มีจุดประสงค์เพื่อนำเสนอความฉลาดรู้ทางการเงิน สถานการณ์ปัจจุบันของความฉลาดรู้ทางการเงิน กลยุทธ์และแนวทางเสริมสร้างความฉลาดรู้ทางการเงิน ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายและการนำไปปฏิบัติ การพัฒนาและส่งเสริมความรู้ทางการเงินตั้งแต่วัยเยาว์เป็นสิ่งจำเป็น เพราะว่ามีผลต่อความเข้าใจเรื่องการเงินและระดับความมั่นคงทางการเงินในอนาคต ช่วยให้มีพื้นฐานที่ดี พร้อมรับมือกับความท้าทายทางการเงินเมื่อเติบโตขึ้น นักศึกษาครูเป็นผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการถ่ายทอดความรู้ทางการเงินให้กับผู้เรียน จำเป็นต้องได้รับการพัฒนาอย่างเหมาะสม เพื่อให้สามารถส่งต่อความรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ การสร้างความเข้าใจที่ดีในเรื่องการเงินให้กับผู้สอนในอนาคต จะเป็นรากฐานสำคัญในการพัฒนาความมั่นคงทางการเงินของคนรุ่นใหม่ และส่งเสริมความอยู่ดีมีสุขทั้งระดับบุคคลและสังคมโดยรวม การเสริมสร้างความฉลาดรู้ทางการเงินของนักศึกษาครูในยุคดิจิทัล มีกลยุทธ์และแนวทาง ดังนี้ บูรณาการเนื้อหาในหลักสูตรสร้างระบบนิเวศทางการเงิน การใช้นวัตกรรม การฝึกอบรม การส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต การใช้เทคโนโลยีและแพลตฟอร์มดิจิทัล และพัฒนาทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ นอกจากนี้ยังมีนโยบายเพื่อนำไปสู่ปฏิบัติ เริ่มจากพัฒนาหลักสูตรเสริม การจัดกิจกรรมเสริมการเรียนรู้ สร้างจิตสำนึกและแรงจูงใจ บูรณาการสู่ห้องเรียน เตรียมความพร้อมสู่วิชาชีพ และการติดตามและประเมินผลอย่างต่อเนื่อง
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ต้นฉบับที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร มจร พุทธโสธรปริทรรศน์ วิทยาลัยสงฆ์พุทธโสธร มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ถือเป็นกรรมสิทธิ์ของวิทยาลัยสงฆ์พุทธโสธร มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ห้ามนำข้อความทั้งหมดหรือบางส่วนไปพิมพ์ซ้ำ เว้นเสีย แต่ว่าจะได้รับอนุญาตจากวิทยาลัยฯ เป็นลายลักษณ์อักษร และเพื่อให้เป็นไปตามกฎหมายลิขสิทธิ์ ผู้เขียนทุกท่านต้องลงลายมือชื่อในแบบฟอร์มใบมอบลิขสิทธิ์ บทความให้แก่วารสาร พร้อมกับบทความต้นฉบับที่ได้แก้ไขครั้งสุดท้าย นอกจากนี้ ผู้เขียนทุกท่านต้องยืนยันว่าบทความต้นฉบับที่ส่งมาตีพิมพ์นั้น ได้ส่งมาตีพิมพ์เฉพาะในวารสาร มจร พุทธโสธรปริทรรศน์ เพียงแห่งเดียวเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กมลชนก สกนธวัฒน์ และชาริณี ตรีวรัญญู. (2562). การพัฒนาชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทางเศรษฐศาสตร์โดยใช้แนวคิดการเรียนรู้แบบฉากทัศน์เป็นฐานเพื่อส่งเสริมความฉลาดรู้การเงินของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 12(2), 34-52.
กณิชชา ศิริศักดิ์, ชยุตม์ ภิรมย์สมบัติ และดวงกมล ไตรวิจิตรคุณ. (2024). การพัฒนาการ์ดเกมเพื่อส่งเสริมความรอบรู้ทางการเงินดิจิทัลของนิสิตครูโดยใช้การวิเคราะห์รูปแบบลำดับและการตัดสินใจแบบพิจารณาหลายเกณฑ์ (ดุษฎีนิพนธ์ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาวิธีวิทยาการพัฒนานวัตกรรมทางการศึกษา). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
กลางใจ แสงวิจิตร และคณะ. (2562). การเปรียบเทียบความรู้และพฤติกรรมการจัดการการเงินส่วนบุคคลก่อนและหลังเรียนรายวิชาการเงินส่วนบุคคลของนักศึกษามหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. วารสารหาดใหญ่วิชาการ. 17(2), 127-141.
กันยปริณ ทองสามสี, อิสระ ทองสามสี และสรัญณี อุเส็นยาง. (2021). ทักษะทางการเงินของนักศึกษาปริญญาตรีหลักสูตรบริหารธุรกิจในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้. Journal of Social Science and Humanities Research in Asia, 27(1), 81-108.
ชนากานต์ ธนนิวัฒน์ และศิริชัย กาญจนวาสี. (2566). การพัฒนาแบบวัดความฉลาดรู้การเงินสำหรับนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น. วารสารการวัดผลการศึกษา, 40(107), 40-51.
ธนาคารแห่งประเทศไทย. (2565). สรุปผลการสำรวจทักษะทางการเงิน (Financial Literacy). กรุงเทพฯ: ธนาคารแห่งประเทศไทย.
_______. (2567). “ครูสตางค์ปล่อยของ” การเงินจากห้องเรียนเล็กสู่ภารกิจระดับชาติ. สืบค้นเมื่อ 23 มีนาคม 2568, จากhttps://www.bot.or.th/th/research-and-publications/articles-and-publications/bot-magazine/Phrasiam-67-2/256702-FinWis-TeacherSatang.html.
_______. (2561). รายงานผลสำรวจทักษะทางการเงินของไทยปี 2561. ศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงินแห่งประเทศไทย กระทรวงการคลัง.
บุษราภรณ์ พวงปัญญา และปริวัตร ป้องพาล. (2564). การวางแผนการเงินส่วนบุคคลเพื่อสร้างภูมิคุ้มกันทางด้านเศรษฐกิจของครูและบุคลากรทางการศึกษา. วารสารสถาบันวิจัยพิมลธรรม, 8(2), 155–164.
พัชราภา อินทพรต วัยวุฑฒ์ อยู่ในศิล และสิรินธร สินจินดาวงศ์. (2565). การพัฒนาหลักสูตรเสริมเพื่อเสริมสร้างความฉลาดรู้ทางการเงินโดยการจัดการเรียนรู้ใช้สมองเป็นฐานร่วมกับเกมจำลองสถานการณ์ของนักศึกษาระดับปริญญาตรี. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 7(5), 376-390.
แวววรรณ ก้องไตรภพ และนักสิทธิ์ ศักดาพัฒน์. (2022). ปัจจัยเชิงเหตุของฤติกรรมการใช้เงินในกลุ่มนักศึกษาไทยระดับปริญญาตรี ด้วยการวิเคราะห์เส้นทางอิทธิพล. Journal of Demography, 38(2),49-70.
ศักดิ์ดา งานหมั่น, พระสิทธิชัย รินฤทธิ์ และพระพนมภรณ์ กับบุญ. (2564). การพัฒนาทักษะครูในศตวรรษที่ 21 กับการบูรณาการนวัตกรรม. วารสาร มจร พุทธโสธรปริทรรศน์, 1(2), 79-93.
ศิรินุช อินละคร. (2563). การวิเคราะห์ทักษะทางการเงินของนิสิตมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขต ศรีราชา. วารสารสหศาสตร์ศรีปทุม ชลบุรี, 6(2), 78-90.
สฤณี อาชวานันทกุล. (2561). Financial Literacy ไม่มี ไม่ได้แล้ว. สืบค้นเมื่อ 6 มีนาคม 2568, จาก https://cfl.gpf.or.th/Files/Viewer/?ileName=b07d0653-e5d5-422b-a3b7-86f3c1434496 f/07%2061%20aug.pdf.
สำนักงานราชบัณฑิตยสภา. (2562). พจนานุกรมศัพท์ศึกษาศาสตร์ร่วมสมัยชุดความฉลาดรู้ (literacy). กรุงเทพฯ: สำนักงานราชบัณฑิตยสภา.
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2564). เอกสารประกอบระดมความเห็นกรอบแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566 – 2570). กุมภาพันธ์ 2564.
สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา. (2565). ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ฐานสมรรถนะเพื่อส่งเสริมความฉลาดรู้การเงิน (Financial Literacy) ของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น. สืบค้นเมื่อ 18 กุมภาพันธ์ 2568,จาก http://academic.obec.go.th/web/images/document/1674801052_d_1.pdf
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2561). รายงานผลสำรวจทักษะทางการเงินของไทยปี 2561. ศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงินแห่งประเทศไทย กระทรวงการคลัง.
สุธน วงค์แดง. (2567). การเปลี่ยนจากการสอนสู่การโค้ชการสอน : มิติใหม่แห่งการเรียนรู้ในยุคพลิกผันทางดิจิทัล. วารสาร มจร พุทธโสธรปริทรรศน์, 1(2), 31-49.
Akhtar, N. and Rashid, A. (2024). Financial development and sustainable development: A review of literature. Sustainable Development, 32(6), 7114-7139.
Bapat, D. (2022). Exploring the antecedents of financial literacy using massive open online courses. International Journal of Bank Marketing, 40(1), 44-64.
Benartzi, S., & Kim, H. H. (2021). Improving retirement outcomes with digital nudges. Journal of Retirement, 8(4), 46-58.
Bottazzi, L. and Lusardi, A. (2021). Stereotypes in financial literacy: Evidence from PISA. Journal of Corporate Finance, 71(5), 101831
Chen, H., & Volpe, R. P. (2022). An Analysis of Financial Literacy Among College Students. Financial Services Review, 31(2), 112-130.
Choi, J. H., Lee, K. C., & Sohn, W. (2023). The effectiveness of gamification in financial literacy education: A randomized field experiment. Journal of Banking & Finance, 147, 106728.
Fujikawa, T., & Kobashi, F. (2023). Cognitive biases and financial mistakes: Evidence from Japan. Journal of Behavioral and Experimental Finance, 37, 100705.
Ho, M. C. S., & Lee, D. H. L. (2020). School Banding Effects on Student Financial Literacy Acquisition in a Standardized Financial Literacy Curriculum. The Asia-Pacific Education Researcher. doi: 10.1007/s40299-019-00491-z.
Jabar, M. A., & Delayco, M. L. C. (2021). Impulse Buying and Financial Literacy Among Public Elementary and High School Teachers in the Philippines. DLSU Business &Economics Review, 31(1).
Joo, S-H., Grable J. (2023). An exploratory framework of the determinants of financial satisfaction. J Fam Econ Issues 25(1), 25–50.
Lin, J. T., Bumcrot, C., Ulicny, T., & Lusardi, A. (2022). Simplifying complex financial products: A randomized intervention. Journal of Consumer Affairs, 56(2), 670-696.
Lusardi, A., and Mitchell, O. S. (2023). The Importance of Financial Literacy: Opening a New Field. Journal of Economic Perspectives, 37(4), 137–54.
O’Brien, S. (2022). Lack of Financial Literacy Cost 15% of Adults at Least $10,000 in 2022.Here’s How the Rest Fared. CNBC, Retrieved 19 January, 2025, from www.cnbc.com/2023/01/19/here show-much-people-say-lack-of-financial-literacy-cost-in-2022.html.
OECD/INFE. (2020). International Survey of Adult Financial Literacy. Retrieved December 25, 2024, from www.oecd.org/financial/education/launchoftheoecdinfeglobalfinanciallite racysurveyreport.htm.
Podar Education Network. (2023). The Importance of Financial Literacy For Students. Retrieved May 25, 2024, from https://www.podareducation.org/school/a/blog-the-importance-of-financial-literacy-for-students.
Saputra, J. and Susanti, D. (2021). A Study of Several Financial Literacy Teaching Methods for Children. International Journal of Ethno-Sciences and Education Research, 1(2), 7-10.
Team Varthana. (2023). Why is financial literacy an essential part of education?. Retrieved May 24, 2024, from https://varthana.com/school/why-is-financial-literacy-an-essential-part-of-education/
Urban, C., Schmeiser, M. D., J. Collins, M., and Brown, A., (2020). The effects of high schoolpersonal financial education policies on financial behavior. Economics of Education Review, Elsevier, 78(C). DOI: 10.1016/j.econedurev.2018.03.006.
Yin, K.Y., Watson, D., Yusof, R. (2021). The Efficacy of Promoting Financial Literacy with MOOC among Economics Pre-Service Teachers. International Journal of Learning, Teachingand Educational Research, 20(8), 18-35
Zhao, H., Yao, X. Liu, Z. and Yang, Q. (2021). Impact of Pricing and Product Information on Consumer Buying Behavior With Customer Satisfaction in a Mediating Role. Front Psychol, 12:720151. doi: 10.3389/fpsyg.2021.720151534–541.
Zhu, A. Y. F., Yu, C. W. M., & Chou, K. L. (2021). Improving financial literacy in secondaryschool students: An randomized experiment. Youth & Society, 53(4), 539–562.
