แนวทางการบูรณาการในการสอนสังคมศึกษา: สู่การเรียนรู้ที่ลึกซึ้งและยั่งยืน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการ เรื่อง “แนวทางการบูรณาการในการสอนสังคมศึกษา: สู่การเรียนรู้ที่ลึกซึ้งและยั่งยืน” ผู้เขียนมีจุดประสงค์เพื่อนำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับการบูรณาการในการสอนสังคมศึกษา เพื่อส่งเสริมให้ผู้เรียนเข้าใจเนื้อหาอย่างลึกซึ้งและสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริงได้อย่างมีประสิทธิภาพ การบูรณาการสามารถทำได้หลากหลายรูปแบบ ดังนี้ (1) การบูรณาการข้ามสาระวิชา เป็นการเชื่อมโยงเนื้อหาสังคมศึกษากับวิชาอื่น ๆ เช่น ประวัติศาสตร์กับศิลปะ หรือเศรษฐศาสตร์กับคณิตศาสตร์ เพื่อให้ผู้เรียนมองเห็นความเชื่อมโยงขององค์ความรู้ (2) การบูรณาการแบบพหุสาขา เป็นการศึกษาประเด็นเดียวกันจากหลายมุมมอง เช่น การศึกษาปรากฏการณ์โลกร้อนผ่านมุมมองทางภูมิศาสตร์ เศรษฐศาสตร์และศาสนา เพื่อให้ผู้เรียนมีความเข้าใจที่ครอบคลุมและรอบด้าน (3) การบูรณาการแบบปัญหาเป็นฐาน (Problem-Based Learning) คือ การให้นักเรียนแก้ไขปัญหาสังคมที่เกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวัน เช่น ปัญหาความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจ หรือปัญหาสิ่งแวดล้อม เพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์และการแก้ปัญหา (4) การบูรณาการหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงและหลักธรรมทางพุทธศาสนา เป็นการส่งเสริมคุณธรรมและจริยธรรมในการดำเนินชีวิตของผู้เรียน เพื่อให้ผู้เรียนเติบโตเป็นพลเมืองที่ดีของสังคม (5) การใช้กิจกรรมการเรียนรู้เชิงประสบการณ์ คือ การจัดกิจกรรม เช่น การศึกษาภาคสนาม การอภิปรายกลุ่มและโครงงานวิจัย เพื่อฝึกให้ผู้เรียนมีทักษะการคิดวิเคราะห์และมองเห็นความสัมพันธ์ของสังคมในภาพรวม ดังนั้น การบูรณาการในการสอนสังคมศึกษาจึงเป็นแนวทางสำคัญในการพัฒนาผู้เรียนให้เป็นพลเมืองที่มีวิจารณญาณ รู้เท่าทันสังคม และสามารถมีส่วนร่วมในการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน ซึ่งสอดคล้องกับแนวทางการศึกษาที่มุ่งเน้นการเรียนรู้ตลอดชีวิต
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ต้นฉบับที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร มจร พุทธโสธรปริทรรศน์ วิทยาลัยสงฆ์พุทธโสธร มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ถือเป็นกรรมสิทธิ์ของวิทยาลัยสงฆ์พุทธโสธร มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ห้ามนำข้อความทั้งหมดหรือบางส่วนไปพิมพ์ซ้ำ เว้นเสีย แต่ว่าจะได้รับอนุญาตจากวิทยาลัยฯ เป็นลายลักษณ์อักษร และเพื่อให้เป็นไปตามกฎหมายลิขสิทธิ์ ผู้เขียนทุกท่านต้องลงลายมือชื่อในแบบฟอร์มใบมอบลิขสิทธิ์ บทความให้แก่วารสาร พร้อมกับบทความต้นฉบับที่ได้แก้ไขครั้งสุดท้าย นอกจากนี้ ผู้เขียนทุกท่านต้องยืนยันว่าบทความต้นฉบับที่ส่งมาตีพิมพ์นั้น ได้ส่งมาตีพิมพ์เฉพาะในวารสาร มจร พุทธโสธรปริทรรศน์ เพียงแห่งเดียวเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กัญญาพร สุทธิพันธ์ และคณะ. (2568). หลักสัปปุริสธรรม 7: การส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรมในการสอน
สังคมศึกษาสำหรับในยุคปัจจุบัน. วารสารเสียงธรรมจากมหายาน, 11(1), 268-276.
กิตติศักดิ์ ลักษณา และคณะ. (2564). การพัฒนาหลักการสรุป: แนวคิดและแนวปฏิบัติเพื่อการเรียนรู้
อย่างลึกซึ้งในวิชาสังคมศึกษา. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 6(10), 16-17.
ณทิพรดา ไชยศิลป์. (2563). การสอนสังคมศึกษาแบบบูรณาการ. วารสารสังคมศึกษาศาสนาและวัฒนธรรม, 1(1), 14-20.
ณัฐกานต์ วงศ์ใหญ่. (2562). การจัดการเรียนรู้โดยใช้แนวคิดเชิงปฏิบัติการเพื่อพัฒนาความเข้าใจมโนทัศน์และทักษะการแก้ปัญหาทางวิทยาศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 20(2), 159-172.
ดวงใจ เปลี่ยนบำรุง และปาริฉัตร อุทัยพันธ์. (2563). ผลของการจัดการเรียนการสอนโดยใช้การเรียนรู้แบบการสะท้อนคิด เพื่อส่งเสริมความสามารถด้านการคิดวิจารณญาณของนักศึกษาพยาบาล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ยะลา. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ, 13(1), 84.
ทวุธ วงค์วงค์. (2565). การจัดการเรียนรู้แบบใช้ปัญหาเป็นฐานและการจัดการเรียนรู้แบบ KWDL Plus บูรณาการการคิดเชิงอภิปัญญา: มิติใหม่ของการเรียนรู้แก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์. วารสารนิสิตวัง, 24(1), 42-54.
บุญชม ศรีสะอาด. (2537). หลักและวิธีการสอน. กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.
พระครูวินัยธรวรรธนา ญาณวโร และปาณจิตร สุกุมาลย์. (2565). การบูรณาการหลักพุทธวิธีการสอน
ในการสอนสังคมศึกษา. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 7(1), 977-990.
พระมหาประยุทธ์ ปยุตฺโต (ยาวิชัย) และคณะ. (2564). การจัดการเรียนการสอนแบบบูรณาการในชั้นเรียน. Journal of Roi Kaensarn Academi, 6(12), 329-341.
พระมหาสุวัฒน์ กิตฺติเมธี และ สมควร นามสีฐาน. (2565). การจัดกิจกรรมการเรียนรู้เพื่อพัฒนาผู้เรียน
ด้านคุณธรรมจริยธรรม. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 7(3), 546-555.
พระเอกรัตน์ มหามงฺคโล (มาพะดุง) และคณะ. (2560). การจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการวิชาสังคมศึกษา. วารสารมหาจุฬาคชสาร, 8(2), 85-92.
ไพฑูรย์ สินลารัตน์. (2557). เพื่อความเป็นผู้นำของการครุศึกษาไทย, กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
วารินท์พร ฟันเฟื่องฟู. (2562). การจัดการเรียนรู้ Active Learning ให้สำเร็จ. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์ (มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์), 9 (1), 135-145.
วิภาพรรณ พินลา และ วิภาดา พินลา. (2565). การเรียนรู้โดยใช้ปรากฏการณ์เป็นฐานที่เชื่อมโยงการบูรณาการข้ามศาสตร์ในห้องเรียนของครูสังคมศึกษา. วารสารศึกษาศาสตร์มหาวิทยาลัยทักษิณ, 22(2), 1-13.
สมเกียรติ สีหาจันทา. (2568). ผลการจัดการเรียนรู้รายวิชาสังคมศึกษา เรื่อง การพึ่งพาสิ่งแวดล้อมในชุมชน โดยใช้รูปแบบบูรณาการใช้โครงงานเป็นฐาน. วารสารครุศาสตร์และการพัฒนามนุษย์มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ, 4(2), 51-59.
Flavell, J. H. (1979). Metacognition and cognitive monitoring: A new area of cognitive-developmental inquiry. American1 Psychologist, 34(10), 906–911.
Knowles, M. (1975). Self-Directed Learning: A Guide for Learners and Teachers. Chicago, IL: Follett Publishing Company.
