การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจภาวะผู้นำเชิงก้าวหน้าของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา

ผู้แต่ง

  • ศรสวรรค์ เรืองวิจิตร มหาวิทยาลัยสวนดุสิต
  • เหม ทองชัย มหาวิทยาลัยสวนดุสิต
  • ดวงเนตร ธรรมกุล มหาวิทยาลัยสวนดุสิต

คำสำคัญ:

ภาวะผู้นำเชิงก้าวหน้า, การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจ, ผู้บริหารสถานศึกษา

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาองค์ประกอบเชิงสำรวจของภาวะผู้นำเชิงก้าวหน้า กลุ่มตัวอย่างคือผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจำนวน 375 คน ใช้วิธีการสุ่มแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือที่ใช้ในการรวบรวมข้อมูลคือ แบบสอบถามภาวะผู้นำเชิงก้าวหน้าที่มีค่าดัชนีความสอดคล้องรายฉบับเท่ากับ 0.88 โดยเริ่มเก็บรวบรวมข้อมูลในเดือนมกราคมปี พ.ศ. 2561 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจ หมุนแกนองค์ประกอบแบบออโธโกนอลด้วยวิธีแวริแมกซ์ ผลการวิจัยพบว่าองค์ประกอบของภาวะผู้นำเชิงก้าวหน้าของผู้บริหารสถานศึกษา ทำให้ได้ตัวแปร 37 ตัวบ่งชี้ที่ไม่เป็นเมทริกซ์เอกลักษณ์ (Bartlett’s test: c2=28487.57, df=666, p=.00) มีค่า KMO=0.89 ผลการวิเคราะห์องค์ประกอบเมื่อหมุนแกนโดยวิธีแวริแมกซ์แล้ว พบว่าได้ 10 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) การทำงานเป็นทีม 2) ความเป็นผู้นำของผู้นำ 3) ความไว้วางใจ 4) ความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ 5) ทรัพยากรมนุษย์ 6) การให้บริการ 7) การสื่อสาร 8) มนุษย์สัมพันธ์ 9) การกระจายอำนาจ และ 10) การบริหารการเปลี่ยนแปลง ซึ่งสามารถอธิบายความแปรปรวนได้ร้อยละ 95.23 โดยองค์ประกอบการทำงานเป็นทีมมีร้อยละความแปรปรวนมากที่สุด (ร้อยละ 44.85) และองค์ประกอบการบริหารการเปลี่ยนแปลง มีร้อยละความแปรปรวนน้อยที่สุด (ร้อยละ 2.71) ดังนั้นการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงก้าวหน้า ควรคำนึงถึงองค์ประกอบทั้ง 10 นี้ เพื่อพัฒนาให้เกิดคุณลักษณะเหล่านี้ต่อไป

เอกสารอ้างอิง

ภาษาไทย
กรองทิพย์ นาควิเชตร. (2552). ภาวะผู้นำสร้างสรรค์เพื่อการศึกษา. กรุงเทพมหานคร: ธีรสาส์น พับลิชเชอร์.
กิตติยา ผ่านเมือง, วาโร เพ็งสวัสดิ์, และ ปารณทัตต์ แสนวิเศษ. (2560). การพัฒนารูปแบบการสร้างความ สัมพันธ์ระหว่างโรงเรียนกับชุมชน ในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 2. วารสารบัณฑิตศึกษา, 14(64), 51-59.
ขวัญเมือง แก้วดำเกิง, จำเนียร ชุณหโสภาค, และ ดวงเนตร ธรรมกุล. (2558). ปัจจัยสร้างสุของค์กรภาคเอกชนในประเทศไทย. วารสารวิธีวิทยาการวิจัย, 28(1), 95-111.
ชูชาติ พ่วงสมจิตร์. (2560). การสร้างความสัมพันธ์ระหว่างโรงเรียนกับชุมชน. Veridian E-Journal, Silpakorn University, ฉบับภาษาไทย สาขามนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ, 10(2), 1341-1354.
ธีระ รุญเจริญ. (2553). การบริหารโรงเรียนยุคปฏิรูปการศึกษา. กรุงเทพมหานคร: ข้าวฟ่าง.
นงลักษณ์ วิรัชชัย. (2542). โมเดลลิสเรล: สถิติวิเคราะห์สำหรับการวิจัย (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปิยะพงษ์ ทองดี. (2561). ภาวะผู้นำขององค์การสมัยใหม่. วารสารร่มพฤกษ์ มหาวิทยาลัยเกริก, 36(1), 67-87.
ไพฑูรย์ สินลารัตน์. (2554). CCPR กรองคิดใหม่ทางการศึกษา. กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ยุทธ์ ไกรวรรณ. (2556). การวิเคราะห์สถิติหลายตัวแปรสำหรับงานวิจัย. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
รวิภา ธรรมโชติ. (2561). นวัตกรรมการบริหารทรัพยากรมนุษย์ของไทยเพื่อสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันในประชาคมอาเซียน กรณีศึกษา บริษัทปูนซิเมนต์ไทย มหาชน จำกัด และบริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน). วารสารรัชตภาคย์, 12(26), 186-198.
วิโรจน์ สารรัตนะ. (2555). แนวคิด ทฤษฎี และประเด็นเพื่อการบริหารทางการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 8). กรุงเทพมหานคร: ทิพยวิสุทธิ์.
สุเทพ พงศ์ศรีวัฒน์. (2557). ภาวะความเป็นผู้นำ. กรุงเทพมหานคร: เอ็กซเปอร์เน็ท.
สุภมาส อังศุโชติ, สมถวิล วิจิตวรรณา, และ รัชนีกูล ภิญโญภานุวัฒน์. (2552). สถิติวิเคราะห์สำหรับการวิจัยทางสังคมศาสตร์และพฤติกรรมการศาสตร์ เทคนิคการใช้โปรแกรม Lisrel (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพมหานคร: เจริญดีมั่นคงการพิมพ์.
สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา. (2560). แนวทางการพัฒนาและประเมินค่านิยมหลักของคนไทย 12 ประการ. สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา. กรุงเทพมหานคร: พริกหวานกราฟฟิค.
อรอร ภู่เจริญ. (2562). ยุทธศาสตร์การพัฒนาของสิงค์โปร์ในยุคบูรพาภิวัฒน์: บทเรียนต่อประเทศไทย. สืบค้นจาก https://www.slideshare.net/Klangpanya/ss-47549281

ภาษาอังกฤษ
Ash, R. C., & Persall, J. M. (1999). The principal as chief learning officer. National Association of Secondary School Principals, 84(616), 15-22.
Basadur, M. (2004). Leading other to think innovatively together: Creative leadership. Journal of the Leadership Quarterly, 15(1), 103-121
Bosiok, D. (2013). Leadership styles and creativity. Online Journal of Applied Knowledge Management, 1(2), 64-77.
Delich, V. (2010). The impact of Mercosur’s sanitary and phytosanitary regime on its member’s institutional dynamics. Journal of CMA Management, 79(2), 3-3.
Faguet, J. P., & Sanchez, F. (2008). Decentralization’s effects on educational outcomes in Bolivia and Colombia. World Development, 36(7), 1294-1316.
Harris, A. (2009). Creative leadership. Journal of Management in Education, 23(1), 9-11.
Hauge, T. E., Norenes, S. O., & Vedøy, G. (2014). School leadership and educational change: Tools and practices in shared school leadership development. J Educ Change, 15(4), 357–376.
Healey, J. (2007). Radical trust: How today’s great leaders convert people to partners. Canada: John Wiley & Sons, Inc.
Hatch, W. F. (2010). Asia’s flying geese: How regionalization shapes Japan. Ithaca: Cornell University Press.
Hoffman, K. D., & Bateson, J. E. G. (2006). Services marketing: Concepts, strategies, & cases. Mason, OH: Thomson South-Western.
Kelly, C., & Halverson, R. (2012). The comprehensive assessment of leadership for learning: A next generation formative evaluation and feedback system. Journal of Applied Research on Children: Informing Policy for Children at Risk, 3(2/4), 1-22.
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.
Kwok, N., Hanig, S., Brown, D. J., & Shen, W. (2018). How leader role identity influences the process of leader emergence: A social network analysis. The Leadership Quarterly, 29(6), 648-662.
Ladegard, G., & Gjerde, S. (2014). Leadership coaching, leader role-efficacy, and trust in subordinates. A mixed methods study assessing leadership coaching as a leadership development tool. The Leadership Quarterly, 25(4), 631-646.
Lumsden, G., & Lumsden, D. (2003). Communicating with credibility and confidence diverse people. Diverse setting (2nd ed.). Belmost, CA: Thomson/Wodsworth.
Chew, M. M. M., Cheng, J. S., & Petrovic-Lazarevic, S. (2006). Manager’s role in implementing organizational change: Case of the restaurant industry in Melbourne. Journal of Global Business and Technology, 2(1), 58-67.
Parther, C. W. (2010). Manager’s guide to fostering innovation and creativity in terms. New York: McGraw–Hill.
Pietersen, W. (2002). The Mark Twain dilemma: the theory and practice of change leadership. Journal of Business Strategy, 23(5), 32-37.
Polizzi, S. J., Ofem, B., Coyle, W., Lundquist, K., & Rushton, G. T. (2019). The use of visual network scales in teacher leader development. Teaching and Teacher Education, 83, 42-53.
Turco, C. J. (2016). The conversational firm: Rethinking bureaucracy in the age of social media. New York: Columbia University Press.
Zaccaro, S. J., Green, J. P., Dubrow, S., & Kolze, M. J. (2018). Leader individual differences, situational parameters, and leadership outcomes: A comprehensive review and integration. The Leadership Quarterly, 29(1), 2-43.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2019-12-27

รูปแบบการอ้างอิง

เรืองวิจิตร ศ., ทองชัย เ., & ธรรมกุล ด. (2019). การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจภาวะผู้นำเชิงก้าวหน้าของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา. วารสารครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 47(4), 465–487. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/EDUCU/article/view/232118