ธนาธิปไตยสมบูรณ์แบบกับการคอร์รัปชันทางการเมือง

บทคัดย่อ

ธนาธิปไตย หมายถึงการปกครองโดยคนที่ร่ำรวย และยังมีความหมายรวมถึงความสัมพันธ์แบบเครือญาติหรือสมัครพรรคพวก ที่เกิดจากการแต่งงานระหว่างตระกูลที่ร่ำรวยด้วยกันเอง หรือระหว่างตระกูลที่ร่ำรวยกับตระกูลที่มีอำนาจทางการเมืองการปกครองและการทหาร และร่วมกันครองอำนาจทางการเมือง สามารถกำหนดทิศทางความเป็นไปทางการเมือง โดยการใช้อำนาจตามกฎหมายหรือนอกกฎหมาย รวมตลอดทั้งโดยการผ่านกระบวนการเลือกตั้ง โดยการจัดตั้งพรรคการเมืองและส่งผู้สมัครรับเลือกตั้ง มีการให้การสนับสนุนทางด้านการเงินและการสนับสนุนโดยผ่านระบบราชการที่มีพรรคพวก ตลอดทั้งญาติโกโหติกาควบคุมอำนาจอยู่

ธนาธิปไตยสมบูรณ์แบบจึงมีลักษณะขององค์ประกอบ 3 ประการ ได้แก่ ทรัพย์สฤงคาร (wealth) สถานะทางสังคม (status) และอำนาจ(power)เป็นลักษณะสามประสาน ระหว่างอำนาจทางการเงิน อำนาจทางการเมือง และอำนาจทางสังคม ที่นำไปสู่การได้มา การครอบครองและการใช้อำนาจและการสืบต่ออำนาจทางการเมืองดังกล่าวต่อไปอย่างไม่มีที่สิ้นสุด นอกจากนั้น ระบอบธนาธิปไตยเมื่อมีการใช้เงินเข้ามาเกี่ยวข้องกับการบริหารบ้านเมืองแล้ว ย่อมนำไปสู่การทุจริตคอร์รัปชัน ปัญหาผลประโยชน์ทับซ้อน และการทุจริตเชิงนโยบายที่จะติดตามมาอย่างแนบแน่น ไม่สามารถแยกออกจากกันได้

วัตถุประสงค์ของการศึกษาเพื่อแสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างระบอบธนาธิปไตยสมบูรณ์แบบกับการคอร์รัปชันทางการเมืองซึ่งมีผลกระทบต่อการพัฒนาระบอบประชาธิปไตยในประเทศไทย ตลอดทั้ง ต้องการค้นหาแนวทางในการป้องกันและแก้ไขปัญหาดังกล่าว ทั้งในระดับสากลและของประเทศไทย  โดยวิธีการสำรวจเอกสารเป็นสำคัญ

ผลจากการศึกษา พบว่า ระบอบธนาธิปไตยสมบูรณ์แบบกับการคอร์รัปชันทางการเมืองเป็นสิ่งที่เกิดควบคู่กันเสมอมา และต่างเป็นสาเหตุและผลซึ่งกันและกัน  เพราะการได้มาซึ่งอำนาจทางการเมืองมักจะต้องใช้เงินตราเป็นทุนรอน และเมื่อได้อำนาจทางการเมืองแล้วจึงจำเป็นต้องถอนทุนคืน ทั้งในรูปของการทุจริตเชิงนโยบาย การทุจริตเชิงผลประโยชน์ทับซ้อน และการทุจริตงบประมาณแผ่นดินเป็นสำคัญ ระบอบประชาธิปไตยที่มีลักษณะของธนาธิปไตย จึงนำไปสู่การสูญเสียความชอบธรรมในการปกครอง ทำให้ระบอบประชาธิปไตยที่มีการเลือกตั้งกลายเป็นระบอบธนาธิปไตยไปโดยปริยาย

การคอร์รัปชันทางการเมืองมีผลกระทบที่สำคัญ ได้แก่  ประการแรก ผลกระทบต่อการพัฒนาระบอบประชาธิปไตย  เพราะการคอร์รัปชันมักถูกนำมาอ้างเป็นเหตุผลหลักในการทำรัฐประหาร  และได้กลายเป็นเหตุผลที่ดูสมเหตุสมผลที่สุด ประการที่สอง ผลกระทบต่อการพัฒนาประเทศ โดยเฉพาะการพัฒนาทางด้านเศรษฐกิจ การคอร์รัปชันจะเป็นตัวเพิ่มความไร้ประสิทธิภาพ ทำให้นักการเมืองและข้าราชการประจำพยายามแสวงหาผลประโยชน์มากกว่าที่จะทำหน้าที่ให้เกิดประสิทธิภาพประสิทธิผลตามภารกิจที่ได้รับมอบหมาย และประการที่สาม ผลกระทบต่อวิถีทางสังคมและวัฒนธรรมของประชาชน การยอมรับนับถือคนที่มีอำนาจและเงินตรามากกว่าเป็นพื้นฐานของระบบอุปถัมภ์ และเป็นหลักของวัฒนธรรมทางการเมือง

แนวทางการป้องกันและปราบปรามการคอร์รัปชันทางการเมืองมีอยู่หลายแนวทาง โดยจะยกกรณีศึกษาของประเทศสหรัฐอเมริกาและประเทศยุโรปบางประเทศ โดยเฉพาะประเทศฟินแลนด์ที่ได้รับการจัดอันดับว่าเป็นประเทศที่มีความโปร่งใสอันดับต้นๆของโลกหลายปีติดต่อกัน ส่วนในเอเชีย จะยกกรณีของประเทศสิงคโปร์ ตลอดทั้งขององค์การระหว่างประเทศ อาทิ องค์การสหประชาชาติและธนาคารโลก และในกรณีของประเทศไทย ซึ่งจะช่วยให้เกิดมุมมองเชิงเปรียบเทียบที่เป็นประโยชน์ในการดำเนินมาตรการเกี่ยวกับการป้องกันและปราบปรามการคอร์รัปชันทางการเมืองต่อไป