การออกแบบเครื่องแต่งกายประกอบการแสดงฟ้อนพื้นบ้านอีสานของวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์

Main Article Content

นุจรินทร์ พลแสน
สุภาวดี โพธิเวชกุล

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบและวิธีการออกแบบเครื่องแต่งกายประกอบการแสดงฟ้อนพื้นบ้านอีสานของวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์ซึ่งมีรูปแบบการแต่งกายที่เป็นแบบดั้งเดิมของชาวอีสานและรูปแบบการแต่งกายที่ปรับปรุงให้เป็นแบบแผนของวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์ที่เฉพาะเจาะจงมีทั้งหมด 14 ชุด ประกอบด้วยผู้ให้ข้อมูลหลัก2 กลุ่มได้แก่ 1.กลุ่มสร้างสรรค์ผลงานและ2.กลุ่มนักแสดง โดยการศึกษาเอกสาร การสัมภาษณ์และการสังเกตการณ์ ลงพื้นที่ศึกษาตั้งแต่มกราคมพ.ศ.2559ถึงมกราคมพ.ศ.2561 และมุ่งศึกษาข้อมูลในวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์เพื่อนำผลมาวิเคราะห์เป็นรายงานการวิจัย  ผลการวิจัยพบว่าการแสดงฟ้อนพื้นบ้านอีสานของวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์สามารถแบ่งแนวคิดได้ทั้งหมด 5 กลุ่มได้แก่ 1.กลุ่มชาติพันธุ์ 2.กลุ่มการละเล่น 3.กลุ่มประกอบทำนองลำ 4.กลุ่มวิถีชีวิต 5.กลุ่มประเพณีและพิธีกรรม  และแบ่งรูปแบบตามลักษณะเครื่องนุ่งห่มโดยยึดเกณฑ์การนุ่งผ้าที่แตกต่างกันได้ทั้งหมด 4 รูปแบบ ได้แก่ รูปแบบที่1 การนุ่งผ้าถุงยาว รูปแบบที่2 การนุ่งผ้าถุงสั้น รูปแบบที่3 การนุ่งโจงกระเบน และรูปแบบที่ 4 การนุ่งผ้าเตี่ยว  ขั้นตอนการออกแบบเครื่องแต่งกายมีทั้งหมด 4 ขั้นตอนประกอบด้วย 1.การสร้างแนวคิด 2.ขั้นตอนการออกแบบเครื่องแต่งกาย 3.ปรับปรุงแก้ไข และ4.นำออกเผยแพร่  ขั้นตอนดังกล่าวนี้ได้จากการถอดองค์ความรู้ของคณะครูอาจารย์ในวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์ที่ทำให้การออกแบบเครื่องแต่งกายประกอบการแสดงฟ้อนพื้นบ้านอีสานของวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์ประสบความสำเร็จและยอมรับจากสังคม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พลแสน น., & โพธิเวชกุล ส. (2019). การออกแบบเครื่องแต่งกายประกอบการแสดงฟ้อนพื้นบ้านอีสานของวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์. วารสารศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 11(1), 161–186. สืบค้น จาก https://so02.tci-thaijo.org/index.php/fakku/article/view/199486
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กำจร สุนพงษ์ศรี. (2559). สุนทรียศาสตร์ หลักปรัชญาศิลปะ ทฤษฏี ศิลปะวิจารณ์. พิมพ์ครั้งที่ 3 กรุงเทพฯ:สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย.

ชัชวาลย์ วงษ์ประเสริฐ. (2535). ศิลปะการฟ้อนภาคอีสาน. พิมพ์ครั้งแรก. มหาสารคาม: ฝ่ายวิชาการสำนักวิทยาบริการ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ มหาสารคาม.

ธราดล ชัยเดชโกสินทร์. (2550). การพัฒนารูปแบบการประดิษฐ์ชุดการแสดงพื้นบ้านอีสานของวิทยาลัยนาฏศิลป. ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวัฒนธรรมศาสตรมหาวิทยาลัยสารคาม.

ธีรยุทธ์ มูลละออง. (2554). โครงการศึกษาและพัฒนาเครื่องแต่งกายไทยทรงดำสู่ธุรกิจชุมชน กรณีศึกษา จังหวัดสุพรรณบุรี. ปริญญานิพนธ์ ศป.ม. (นวัตกรรมการออกแบบ). กรุงเทพฯ: บัณฑิตมหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

วิภาพร ฝ่ายเพีย. (2556). การสร้างสรรค์ฟ้อนพื้นบ้านอีสาน กรณีศึกษาวิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์. วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบันฑิต บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.

ศิลปากร, กรม. สถาบันนาฏดุริยางคศิลป์. (2544). 20 ปี วิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์. กาฬสินธุ์: ประสานการพิมพ์.

สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์ วิทยาลัยนาฏศิลปกาฬสินธุ์. (2558). มหกรรมศิลปวัฒนธรรมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี. ไม่ปรากฏสำนักพิมพ์.

สุรพล วิรุฬรักษ์. (2547). หลักการแสดงนาฏศิลป์ปริทรรศน์. พิมพ์ครั้งที่ 1. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย.