รูปแบบการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นการทอผ้าไหมแพรวาในอำเภอคำม่วง จังหวัดกาฬสินธุ์

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ 1. เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นการทอผ้าไหมแพร 2. เพื่อสร้างรูปแบบการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นการทอผ้าไหมแพรวาและ 3. เพื่อทดลองใช้และประเมินผลรูปแบบการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นการทอผ้าไหมแพรวาในอำเภอคำม่วง จังหวัดกาฬสินธุ์ เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน ประกอบด้วยการวิจัยเชิงปริมาณ และการวิจัยเชิงคุณภาพ เครื่องมือในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ และแบบสังเกต กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยระยะที่ 1 จำนวน 383 คน ใช้วิธีการสุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิ และการสุ่มอย่างง่าย กลุ่มเป้าหมายในระยะที่ 2 จำนวน 20 คน และระยะที่ 3 จำนวน 50 คน ที่ได้มาจากการเลือกแบบเจาะจง แล้วนำข้อมูลจากแบบสอบถามมาวิเคราะห์โดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ซึ่งประกอบด้วย ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้การวิเคราะห์สมการเชิงโครงสร้าง (Structural Equation Model: SEM) โดยใช้โปรแกรม AMOS การวิเคราะห์เปรียบเทียบผลการทดลองระหว่างก่อนการทดลองและหลังการทดลอง ด้วยการวิเคราะห์ความแปรปรวนหลายตัวแปร (แบบวัดซ้ำ) MANOVA (Repeated Measure) กำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ .05 และรวบรวมข้อมูลจากแบบสัมภาษณ์และแบบสังเกต โดยใช้วิธีการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) ปัจจัยที่มีผลต่อการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นการทอผ้าไหมแพร อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 2) รูปแบบการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นการทอผ้าไหมแพรวา โดยสร้างกิจกรรมการพัฒนาจำนวน 14 กิจกรรม และ 3) การทดลองใช้รูปแบบการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นการทอผ้าไหมแพรวา พบว่า หลังการทดลองมีการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นการทอผ้าไหมแพรวาแตกต่างกับก่อนการทดลอง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05