ปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับสิทธิการมีส่วนร่วมของเด็กในการแสดงความคิดเห็นในสังคม

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้ มีจุดมุ่งหมายที่ต้องการศึกษาแนวคิดเกี่ยวกับสิทธิการมีส่วนร่วมของเด็กในการแสดงความคิดเห็นในสังคม และศึกษากฎหมายควบคุมสิทธิในการแสดงความคิดเห็นของเด็ก เนื่องจากในปัจจุบันแม้ว่าสิทธิการมีส่วนร่วมของเด็กในการแสดงความคิดเห็นในสังคมได้รับการรองรับไว้ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 รวมถึงพระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก โดยได้ทำการศึกษาแนวคิดเกี่ยวกับเด็ก “เด็ก” ตามความหมายของพระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ. 2546 แนวคิดเกี่ยวกับการมีส่วนร่วมในการมีส่วนร่วม (Participation) เป็นการเปิดโอกาสให้ประชาชนได้มีส่วนร่วมในการคิดริเริ่ม การพิจารณาตัดสินใจ การร่วมปฏิบัติและร่วมรับผิดชอบในเรื่องต่าง ๆ ซึ่งมีผลต่อประชาชน และแนวคิดเกี่ยวกับการแสดงออกความคิดเห็นในสังคม เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นซึ่งเป็นเสรีภาพขั้นพื้นฐานของมนุษย์ จากการศึกษาปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับสิทธิเด็กในการมีส่วนร่วมในการแสดงความคิดเห็นในสังคม พบว่า เด็กยังขาดการมีส่วนร่วมในการแสดงความคิดเห็นในสังคม แม้ว่าได้มีความคิดและการตื่นตัวในการแสดงออกเพื่อการเรียกร้องสิทธิของเด็ก แต่เนื่องด้วยกระแสอำนาจนิยมมีมานานและกดทับสิทธิในเสรีภาพการแสดงออกของเด็ก ซึ่งเป็นปัญหาที่ทำให้เป็นความเคยชินและเป็นเรื่องที่เด็กต้องเผชิญในท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงทางสังคม ดังนั้น เมื่อเด็กเริ่มมีพื้นที่ให้แสดงออกและสะท้อนอำนาจที่กดทับในสถาบันต่าง ๆ ทางสังคมมากขึ้น จึงควรมีมาตรการทางกฎหมายที่เป็นรูปธรรมรองรับสิทธิการมีส่วนร่วมของเด็กในการแสดงความคิดเห็นในสังคมตามแนวทางของปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนและอนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็ก