ข้อพิจารณาการกำหนดมาตรการในการบำบัดรักษาฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดตามประมวลกฎหมายยาเสพติด

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ 1. เพื่อศึกษาปัญหาเกี่ยวกับการบำบัดรักษาและฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด และ 2. เพื่อเสนอแนะแนวทางมาตรการในการพัฒนาการบำบัดรักษาและฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติดที่เหมาะสมไปสู่การแก้ไขกฎหมายเพิ่มเติม เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพด้วยวิธีการวิจัยจากเอกสาร ซึ่งผู้ศึกษาได้ทำการรวบรวมข้อมูลจากเอกสารทั้งหมดที่เกี่ยวข้องจาก หนังสือ ตำรา วิทยานิพนธ์ บทความทางวิชาการ งานวิจัย ตัวบทกฎหมาย และข้อมูลสารสนเทศทางอินเทอร์เน็ตทั้งของประเทศไทย และต่างประเทศที่เกี่ยวข้องกับการบำบัดรักษาฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด แล้วนำข้อมูลที่รวบรวมได้ จากเอกสารต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องมาวิเคราะห์ในเชิงเนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) ประเทศไทยได้มีการกำหนดเกี่ยวกับการบำบัดรักษาและฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติดไว้ในประมวลกฎหมายยาเสพติด แต่กฎหมายดังกล่าวยังไม่ครอบคลุมหรือเหมาะสมเกี่ยวกับการมอบอำนาจเจ้าหน้าที่ของรัฐในการส่งตัวผู้กระทำความผิดเข้ารับการบำบัดรักษา ยังขาดการถ่วงดุลอำนาจของการปฏิบัติหน้าที่การกำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับการบำบัดรักษาฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด สำหรับผู้ที่ผ่านการบำบัดแล้วหรือเคยมีประวัติการกระทำความผิดแล้วกลับมากระทำความผิดซ้ำ และยังไม่มีการกำหนดมาตรการบำบัดรักษาฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด กรณีมีความผิดฐานอื่นร่วมอยู่ด้วย เพื่อเป็นการให้โอกาสเข้ารับการบำบัดรักษาและเลิกเกี่ยวข้องกับยาเสพติดได้อย่างถาวรโดยไม่หวนกลับมากระทำความผิดเสพซ้ำอีก และ 2) เห็นควรแก้ไขประมวลกฎหมายยาเสพติดเกี่ยวกับการบำบัดรักษาฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติด โดยกำหนดให้องค์กรศาลเป็นผู้มีอำนาจสั่งให้ส่งตัวผู้กระทำความผิดเข้ารับการบำบัดรักษา บัญญัติกฎหมายเพิ่มเติมเกี่ยวกับหลักเกณฑ์การกำหนดค่าปรับผู้ที่ผ่านการบำบัดแล้วหรือเคยมีประวัติการกระทำความผิดแล้วกลับมากระทำความผิดซ้ำ และเห็นควรแก้ไขมาตรการเพิ่มเติมเกี่ยวกับการกำหนดมาตรการบำบัดรักษาฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด กรณีมีความผิดฐานอื่นร่วมอยู่ด้วย โดยผู้ต้องหาหรือจำเลยนั้นต้องตกลงยินยอมที่จะเข้ารับการบำบัดรักษาด้วย