การฟ้องคดีอาญาโดยราษฎรเป็นโจทก์

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ 1. เพื่อศึกษาและวิเคราะห์ปัญหาของกระบวนการยุติธรรมทางอาญาเกี่ยวกับการฟ้องคดีของเอกชนตามกฎหมายของไทย และ 2. เพื่อศึกษาแนวทางในการเสนอแนะแก้ไขประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาเกี่ยวกับการเปิดโอกาสให้เอกชนฟ้องคดีโดยไม่มีข้อจำกัด เป็นการวิจัยแบบเชิงคุณภาพ โดยการศึกษาจากแหล่งข้อมูลต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง โดยผู้ศึกษาได้นำข้อมูลที่รวบรวมได้จากกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกา วิทยานิพนธ์ที่เกี่ยวกับการฟ้องคดีอาญาโดยราษฎรเป็นโจทก์มาวิเคราะห์แบบเชิงเนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) การดำเนินคดีอาญาต้องพิจารณาตามทฤษฎีเงือนไขให้อำนาจดำเนินคดีแบบพิธีก่อนแล้วจึงพิจารณาเงื่อนไขให้อำนาจดำเนินคดีโดยเนื้อหาเป็นลำดับถัดไปหากขาดเงื่อนไขใดไปการฟ้องดำเนินคดีนั้นจะสิ้นสุดลงไปทันที และทฤษฎีผลผูกพันของคำพิพากษา คดีใดเมื่อมีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วถือว่าคดีนั้นเป็นอันยุติลง คู่ความต้องยอมรับและเคารพในความศักดิ์สิทธิ์ของคำพิพากษาของศาล จะรื้อร้องฟ้องใหม่ในเรื่องเดียวกันอีกไม่ได้ แม้แต่ศาลเองจะหยิบยกมาพิจารณาใหม่ไม่ได้เช่นกัน และ 2) แนวทางในการเสนอแนะแก้ไขประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาเกี่ยวกับการเปิดโอกาสให้เอกชนฟ้องคดีโดยไม่มีข้อจำกัด ควรมีการแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาเกี่ยวกับการให้สิทธิฟ้องคดีอาญาโดยราษฎรและเพื่อความสงบเรียบร้อยของสังคม