การพัฒนาปัจจัยโครงสร้างพื้นฐานรองรับการผลิตสินค้าเกษตรปลอดภัยในการแปรรูปให้ได้มาตรฐานและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมของกลุ่มเกษตรในชุมชน จังหวัดฉะเชิงเทรา
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาการจัดการปัจจัยพื้นฐานเกษตรกรและการรวมกลุ่มภาคเกษตรในชุมชนจังหวัดฉะเชิงเทรา 2) ศึกษาปัจจัยพื้นฐานการส่งเสริมมาตรฐานการผลิตและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมของกลุ่มเกษตรในชุมชน จังหวัดฉะเชิงเทรา และ 3) ศึกษาการพัฒนาปัจจัยโครงสร้างพื้นฐานรองรับการผลิตสินค้าเกษตรปลอดภัยในการแปรรูปให้ได้มาตรฐานและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมของกลุ่มเกษตรในชุมชน จังหวัดฉะเชิงเทรา โดยการวิจัยแบบมีส่วนร่วมทั้งเชิงคุณภาพ มีผู้ให้ข้อมูลหลักได้แก่ กลุ่มเกษตรกร 15 ราย กลุ่มแม่บ้านเกษตรกร 5 ราย กลุ่มส่งเสริมอาชีพ 5 ราย วิสาหกิจชุมชน 15 ราย และผู้นำชุมชน 10 ราย ในพื้นที่ตำบลหนองยาว อำเภอพนมสารคาม ตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า ตำบลหนองไม้แก่น อำเภอแปลงยาว และตำบลคลองเขื่อน อำเภอคลองเขื่อน จังหวัดฉะเชิงเทรา รวม 50 ราย ใช้วิธีการเลือกสุ่มตัวแบบเจาะจงและเก็บข้อมูลจากการสัมภาษณ์เชิงลึก และเชิงปริมาณมีการเลือกผู้ให้ข้อมูลหลักแบบสุ่มเจาะจง รวม 120 ราย เครื่องมือที่ใช้จากแบบสอบถามและการวิเคราะห์ข้อมูลสถิติเชิงพรรณนาด้วยใช้โปรแกรมสำเร็จรูป
ผลการวิจัยพบว่า 1) การจัดการปัจจัยพื้นฐานเกษตรกรและการวมกลุ่มภาคเกษตรในชุมชนเน้นการรวมกลุ่มเกษตรกรในชุมชนใส่ใจการเพาะปลูกสินค้าเกษตรให้ได้มาตรฐาน GAP และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม 2) การส่งเสริมมาตรฐานการผลิตและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมของกลุ่มเกษตรในชุมชนเน้นการแปรรูปต้องได้คุณภาพ การบรรจุภัณฑ์ปลอดภัย มีการจดบันทึกขั้นตอนทุกครั้งในการผลิตและควบคุมต้นทุนการผลิต และ 3) การพัฒนาปัจจัยโครงสร้างพื้นฐานรองรับการผลิตสินค้าเกษตรปลอดภัยในการแปรรูปให้ได้มาตรฐานและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมของกลุ่มเกษตรในชุมชน มีการส่งเสริมยกระดับคุณภาพสินค้าเกษตรให้ได้มาตรฐาน GAP การเพิ่มรายได้และลดต้นทุน การเพิ่มทักษะความรู้ของเกษตรกรและส่งเสริมการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรมส่งเสริมการเกษตร. (2563). การแปรรูปผักผลไม้เพื่อเพิ่มมูลค่า. https://www.mof.or.th
กรมส่งเสริมการเกษตร. (2568). แผนยุทธศาสตร์ส่งเสริมการเกษตร ระยะ 20 ปี (พ.ศ. 2560–2579) และแผนปฏิบัติงาน ระยะ 5 ปี (พ.ศ. 2560–2564). https://d29iw4c1csrw3q.cloudfront.net/wp-content/uploads/2023/03/แผนยุทธศาสตร์ส่งเสริมการเกษตร-ระยะ-20-ปี-พ.ศ.-2560-2579.pdf
กระทรวงแรงงาน. (2566). มูลค่าเพิ่มของสินค้าเกษตรและเกษตรแปรรูปสูงขึ้น: ความเชื่อมโยงแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 ที่เกี่ยวข้องกับกระทรวงแรงงาน. https://std.mol.go.th.
กังสดาล กนกหงส์, นฤเบศร์ รัตนวัน, และปภพ จี้รัตน์. (2563). การยอมรับวิธีการปลูกพืชภายใต้มาตรฐาน GAP ของเกษตรกรศูนย์พัฒนาโครงการหลวงม่อนเงาะ อำเภอแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่. วารสารวิจัยและส่งเสริมวิชาการเกษตร, 36(1), 75–84.
ฑัตษภร ศรีสุข. (2563). แนวทางการพัฒนากลุ่มผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรูปภายใต้โครงการผลักดันเกษตรกรก้าวสู่เกษตรกรปราดเปรื่องของจังหวัดลำปาง. วารสารวิจัยมหาวิทยาลัยเวสเทิร์น มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 6(1), 39–51.
ณัฐธิดา จุมปา. (2564). การจัดการความรู้การบริหารจัดการกลุ่มตามแนวคิดเศรษฐกิจสร้างสรรค์เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มกลุ่มวิสาหกิจชุมชนสามัคคีเกษตรอินทรีย์ฟาร์ม ตำบลแม่ฟ้าหลวง อำเภอแม่ฟ้าหลวง จังหวัดเชียงราย. HRD Journal, 14(1), 23–41.
ดวงพร นันทิกะ. (2564). การส่งเสริมการปฏิบัติตามหลักเกษตรกรรมยั่งยืนของเกษตรกรในอำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต,มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช]. https://ir.stou.ac.th
พัชรินทร์ สุภาพันธ์, พัชรี อินธนู, และก้องนเรนทร์ ใจคำปัน. (2564). ปัจจัยที่มีผลต่อการยอมรับมาตรฐานการรับรองตามการผลิตทางการเกษตรดีที่เหมาะสม (GAP) ในภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย. วารสารวิจัยและส่งเสริมวิชาการเกษตร, 38(3), 152–170.
สโรชินี เตียวธนโชติ. (2563). ปัจจัยที่พัฒนาเกษตรเชิงนวัตกรรม: กรณีศึกษาการพัฒนาเกษตรในจังหวัดราชบุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].
สำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์. (2568). การปฏิบัติทางการเกษตรที่ดี (Good Agricultural Practices: GAP). https://www.opsmoac.go.th/yasothon-article_prov-files-431691791798
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. (2568). สภาวะเศรษฐกิจการเกษตรไตรมาส 2 ปี 2568. ส่วนวิเคราะห์และประมาณการเศรษฐกิจการเกษตร กองนโยบายและแผนพัฒนาการเกษตร. https://oae.go.th/uploads/files/2025/08/29/b845adc3e2edcf74.pdf
Best, J. W. (1981). Research in education (4th ed.). Prentice Hall.