การพัฒนารูปแบบการส่งเสริม กำกับติดตามเพื่อการนำผลการประเมินคุณภาพภายนอกไปใช้ในการบริหารคุณภาพโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา ที่จัดการเรียนการสอนด้วยเทคโนโลยีการศึกษาทางไกล จังหวัดเชียงราย - กาศโอสถ, วิชชากรณ์; เล็บครุฑ, หาญศึก; อุปปินใจ, สุวดี (วารสารบัณฑิตแสงโคมคำ, 2025)
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสมวิธีมีวัตถุประสงค์ 1) ศึกษาแนวทางการส่งเสริมและกำกับติดตาม 2) ศึกษาสภาพที่เป็นจริงและสภาพที่ควรจะเป็นของการส่งเสริมและกำกับติดตาม 3) สร้างและประเมินรูปแบบ การส่งเสริมและกำกับติดตาม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสังเคราะห์เอกสาร แบบสัมภาษณ์ชนิดมีโครงสร้าง แบบสอบถาม แบบสรุปแนวทาง และแบบประเมินคุณภาพ ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ได้แก่ ผู้ทรงคุณวุฒิ 7 คน โดยคัดเลือกแบบเจาะจงเป็นผู้ที่มีความรู้และประสบการณ์ในการบริหารคุณภาพโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา คัดเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง 44 คน และผู้ทรงคุณวุฒิ 5 คน โดยคัดเลือกแบบเจาะจงเป็นผู้ที่มีความรู้ประสบการณ์ในด้านการประเมินคุณภาพภายนอกและเป็นผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย วิเคราะห์ข้อมูลโดยการหาค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ดัชนีลำดับความสำคัญของความต้องการจำเป็น และการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงเนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) แนวทางการส่งเสริมและกำกับติดตาม ได้แก่ (1) หลักการการส่งเสริมและกำกับติดตาม (2) วัตถุประสงค์ของการส่งเสริมและกำกับติดตาม (3) วิธีการดำเนินงานการส่งเสริมและกำกับติดตาม (4) ปัจจัยที่ส่งผลต่อการประเมินผลการส่งเสริมและกำกับติดตาม 2) สภาพที่เป็นจริง ผลโดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง ( =3.02; S.D.=0.65) สำหรับสภาพที่ควรจะเป็น ผลโดยรวมอยู่ในระดับมาก ( =3.95; S.D.=0.64) 3) รูปแบบการส่งเสริมและกำกับติดตามประกอบด้วย (1) หลักการการส่งเสริมและกำกับติดตาม (2) วัตถุประสงค์ของการส่งเสริมและกำกับติดตาม (3) วิธีการดำเนินงานการส่งเสริมและกำกับติดตาม (4) ปัจจัยที่ส่งผลต่อการประเมินผลการส่งเสริมและกำกับติดตาม โดยรูปแบบมีคุณภาพด้านความถูกต้องและความเป็นไปได้อยู่ในระดับมาก ทั้งนี้ องค์ความรู้จากการวิจัยพบว่า รูปแบบที่พัฒนาขึ้นมีวิธีการดำเนินงานการส่งเสริมและกำกับติดตามที่เรียกว่า D-A-E-M Quality Model ประกอบด้วย D (Design) การวิเคราะห์และออกแบบกิจกรรม A (Action) การดำเนินกิจกรรมตามแผนพัฒนาโดยใช้เทคโนโลยีการศึกษาทางไกล E (Evaluation) การประเมินผลกิจกรรมในทุกขั้นตอน และ M (Modify) การปรับปรุง แก้ไขและการพัฒนากระบวนการจัดกิจกรรม