แนวทางการพัฒนาโลจิสติกส์เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการขนส่งขยะในประเทศไทย - เงาะเศษ อรณิชา; สารอินมูล วราห์; Willems, Vito (วารสารนวัตกรรมการจัดการศึกษาและการวิจัย, 2025)
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ทบทวนและสังเคราะห์วรรณกรรมที่เกี่ยวข้องกับแนวคิดและกรอบทฤษฎีด้านโลจิสติกส์ในการจัดการและขนส่งขยะ (2) อธิบายแนวทางการพัฒนาโลจิสติกส์เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการขนส่งขยะในประเทศไทย โดยเชื่อมโยงกับแนวคิดเศรษฐกิจหมุนเวียน โลจิสติกส์สีเขียว และโลจิสติกส์ 4.0 และ (3) เสนอแนวทางเชิงนโยบายและเชิงปฏิบัติในการพัฒนาระบบขนส่งขยะของประเทศให้มีความยั่งยืนและสามารถแข่งขันได้ในระยะยาว การศึกษานี้ใช้การทบทวนวรรณกรรมเชิงพรรณนาอย่างเป็นระบบ (systematic narrative review) จากฐานข้อมูลวิชาการระดับนานาชาติและระดับประเทศ โดยคัดเลือกงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับโลจิสติกส์ขยะ โลจิสติกส์สีเขียว เศรษฐกิจหมุนเวียน และเทคโนโลยีดิจิทัลในระบบจัดการของเสีย เพื่อนำมาวิเคราะห์ เปรียบเทียบ และสังเคราะห์เชิงบูรณาการ ผลการสังเคราะห์ชี้ให้เห็นว่า การเพิ่มประสิทธิภาพของระบบขนส่งขยะสามารถพัฒนาได้ผ่านสี่มิติหลัก ได้แก่ (1) การปรับปรุงเส้นทางและการจัดการยานพาหนะโดยอาศัยเทคโนโลยีดิจิทัล (2) การบูรณาการข้อมูลและการประสานงานระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องตลอดห่วงโซ่การจัดการขยะ (3) การประยุกต์ใช้แนวคิดโลจิสติกส์สีเขียวและเศรษฐกิจหมุนเวียนเพื่อลดของเสียและผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม และ (4) การเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน และชุมชน บทความนี้เสนอกรอบแนวคิดการพัฒนาระบบโลจิสติกส์ขยะอย่างยั่งยืน ซึ่งประกอบด้วยองค์ประกอบด้านการจัดการ เทคโนโลยี และนโยบาย เพื่อใช้เป็นแนวทางเชิงกลยุทธ์ในการยกระดับประสิทธิภาพ ความโปร่งใส และความยั่งยืนของระบบขนส่งขยะของประเทศไทยในอนาคต