ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมจิตอาสาของอาสาสมัครสาธารณสุขเรือนจำ (อสรจ.) ทัณฑสถาน โรงพยาบาลราชทัณฑ์ กรมราชทัณฑ์ กระทรวงยุติธรรม
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษาวิจัยในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) อธิบายพฤติกรรมจิตอาสาของอาสาสมัคร สาธารณสุขเรือนจำ (อสรจ.) 2) เปรียบเทียบพฤติกรรมจิตอาสาของ อสรจ. จำแนกตามปัจจัยส่วนบุคคล และ 3) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยแรงจูงใจอาสา การสนับสนุนทางสังคม และการมีตัวแบบจิต อาสา กับพฤติกรรมจิตอาสาของ อสรจ. ในทัณฑสถานโรงพยาบาลราชทัณฑ์ เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่างที่เป็น อสรจ. จำนวน 102 คน ด้วยแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และสถิติอนุมาน ได้แก่ การวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียวและสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน
ผลการศึกษาพบว่า ภาพรวมพฤติกรรมจิตอาสาอยู่ในระดับสูง สำหรับปัจจัยส่วนบุคคล ได้แก่ เพศ และอายุ ส่งผลต่อพฤติกรรมจิตอาสา อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ในขณะที่ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์เชิงบวกกับพฤติกรรมจิตอาสา ได้แก่ แรงจูงใจอาสา ด้านเจตคติต่อจิตอาสา (r = 0.666) และการรับรู้ ความสามารถของตนเอง (r = 0.660) และการสนับสนุนทางสังคม ด้านการสนับสนุนจากครอบครัว (r = 0.865) และการมีตัวแบบจิตอาสา (r = 0.750) นอกจากนี้ในภาพรวมพบว่า อาสาสมัครสาธารณสุข เรือนจำที่มีแรงจูงใจอาสา การได้รับการสนับสนุนทางสังคม และการมีตัวแบบจิตอาสาในระดับสูง จะมี แนวโน้มแสดงพฤติกรรมจิตอาสาอย่างมาก ทั้งนี้ทัณฑสถานโรงพยาบาลราชทัณฑ์ควรให้ความสำคัญต่อ การออกแบบลักษณะกิจกรรมจิตอาสา โดยมุ่งเน้นการสร้างแรงจูงใจอาสาในเชิงบวก ควบคู่กับการสนับสนุนทางสังคมและการมีตัวแบบจิตอาสา เพื่อส่งเสริมการมีส่วนร่วมและพัฒนาพฤติกรรมจิตอาสาอย่างต่อเนื่อง
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรมราชทัณฑ์ กระทรวงยุติธรรม. (2566). รายงานสถิติผู้ต้องขังและโครงการอาสาสมัครสาธารณสุขเรือนจำ. ค้นเมื่อ 10 มกราคม 2568, จาก https://www.correct.go.th
กระทรวงสาธารณสุข. (2563). คู่มือการฝึกอบรมอาสาสมัครสาธารณสุขเรือนจำ (อสรจ.). สำนักสุขภาพจิต.
พรทิพย์ สุขสมบัติ. (2564). ความสัมพันธ์ระหว่างแรงจูงใจภายในกับพฤติกรรมจิตอาสาของนักศึกษามหาวิทยาลัย. วารสารจิตวิทยาไทย, 28(2), 45-60.
สมภพ อาจชนะศึก และคณะ (2567). การพัฒนาหลักสูตรการฝึกอบรมอาสาสมัครสาธารณสุขเรือนจำ (อสรจ.) สำหรับผู้ต้องขัง. วารสารการพยาบาลและการศึกษา, 17(1), 89-102.
ศิรินญภัฐ สิทธิจักร์. (2565). แรงจูงใจในการปฏิบัติงานที่มีผลต่อประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานของบุคลากรองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในเขตอำเภอธาตุพนม จังหวัดนครพนม.รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
อรศิริ ไม้ทอง. (2562). ความรับผิดชอบต่อสังคมและพฤติกรรมจิตอาสาของนักศึกษาพยาบาล. วารสารพยาบาลศาสตร์, 37(3), 112-124.
อัจจนาธ ไชยนาพงษ์, และคณะ. (2563). บทบาทของผู้นำชุมชนกับการส่งเสริมจิตอาสาในพื้นที่ชนบท. วารสารสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, 17(1), 89-105.
Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Prentice-Hall.
Best, John W. (1981). Research in Education (3rd ed.). Prentice Hall Inc.
Boriphonmongkol, A., & Chienwattanasook, K. (2020). Factors of the Service Marketing Mix and After-Sales Service Quality. Journal of Global Business Review, 22(1), 1-10.
Chang, H. H., & Meyerhoefer, C. D. (2020). COVID-19 and the Demand for Online Food Shopping Services: Empirical Evidence from Taiwan. American Journal of Agricultural Economics, 10(3), 150-170.
Cochran, W. G. (1963). Sampling Technique (2nd ed.). John Wiley and Sons.
Davies, B., & Parker, J. (2022). Doctors as Appointed Fiduciaries: A Supplemental Model for Medical Decision-Making. Cambridge Quarterly of Healthcare Ethics, 31(1), 23-33.
Deci, E. L., & Ryan, R. M. (1985). Intrinsic motivation and self-determination in human behavior. Plenum.
Department of Corrections, Ministry of Justice. (2023, December 5). Prisoner statistics and health volunteer program report. ค้นเมื่อ 10 มกราคม 2568, จาก https://www.correct.go.th
House, J. S. (1981). Work stress and social support. Addison-Wesley.
Kohlberg, L. (1981). Essays on moral development: Vol. 1. The philosophy of moral development. Harper & Row.
Maslow, A. H. (1943). A theory of human motivation. Psychological Review, 50(4), 370-396. https://doi.org/10.1037/h0054346
Maslow, A. H. (1954). Motivation and personality. Harper & Row.
Ministry of Public Health. (2020). ราชทัณฑ์ปันสุข ทำความดี เพื่อชาติ ศาสน์ กษัตริย์ [Ratchathan Pan Suk Project]. ค้นเมื่อ 10 มกราคม 2568, จาก https://www.moph.go.th
Omoto, A. M., & Snyder, M. (1995). Sustained helping without obligation: Motivation, longevity of service, and perceived attitude change among AIDS volunteers. Journal of Personality and Social Psychology, 68(4), 671-686.