พุทธทัศน์กับการธำรงอัตลักษณ์วิถีชีวิตของชาวไทยทรงดำในจังหวัดเพชรบุรี - วรกิจฺโจ (ทิพย์โอสถ), พระมหาปริทัศน์ (Journal of Roi Kaensarn Academi, 2024)
งานวิจัยในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาอัตลักษณ์วิถีชีวิตของชาวไทยทรงดำในจังหวัดเพชรบุรี 2) เพื่อวิเคราะห์พุทธทัศน์กับการธำรงอัตลักษณ์วิถีชีวิตของชาวไทยทรงดำในจังหวัดเพชรบุรี และ 3) เพื่อพัฒนารูปแบบการธำรงอัตลักษณ์วิถีชีวิตของชาวไทยทรงดำในจังหวัดเพชรบุรี เป็นผู้วิจัยใช้ระเบียบวิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) โดยใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก (in-depth interview) เก็บข้อมูลเชิงลึกกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญ โดยใช้วิธีคัดเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) จำนวน 15 คน/รูป และสนทนากลุ่มเฉพาะ (Focus Group Discussion) กลุ่มพระสงฆ์ที่อยู่ในพื้นที่, กลุ่มนักวิชาการทั่วไปที่เกี่ยวข้อง และกลุ่มชาวบ้านที่อาศัยในพื้นที่ รวมทั้งสิ้น 9 คน/รูป เพื่อนำไปสู่การสะท้อนคิด เพื่อยืนยันข้อมูล ผลการวิจัยพบว่า สภาพปัจจุบันทำให้วิถีชีวิตของชาวไทยทรงดำเปลี่ยนไป มีประชากร การขยายตัวของครอบครัว ทำให้ชาวไทยทรงดำต้องทำงานในโรงงานหรือรับจ้างเพิ่มเติมเพื่อเลี้ยงครอบครัวได้อย่างเพียงพอในแต่ละเดือน ทำให้การเปลี่ยนแปลงนี้ได้ทำให้การอาศัยกับธรรมชาติและการเป็นเกษตรกรของชาวไทยทรงดำน้อยลง สมัยก่อนไทยทรงดำ ครอบครัวมักเป็นครอบครัวใหญ่ที่อยู่รวมกันตั้งแต่รุ่นบรรพบุรุษถึงรุ่นลูกหลาน สภาพสังคมในปัจจุบันทำให้ต้องแยกย้ายเมื่อแต่งงานไป การผสมผสานภาษาและสำเนียงของภาษาไทยทรงดำ ปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลง ชาวไทยทรงดำมักเป็นกลุ่มหมู่บ้านหรือหมู่คณะที่มีการรักษาแนวโบราณและธรรมชาติเป็นหลัก ชาวไทยทรงดำ มีความเชื่อและการปฏิบัติที่เกี่ยวข้องกับผีมาตั้งแต่อดีต และพระพุทธศาสนาเป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตและพิธีกรรม