โมเดลสมการโครงสร้างพหุระดับปัจจัยที่ส่งผลต่อทักษะชีวิตและอาชีพ ในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา - สุปน อาริสา; รุจิเมธาภาส สุกัญญา (Journal of Roi Kaensarn Academi, 2024)
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาระดับปัจจัยที่ส่งผลทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 2) เพื่อวิเคราะห์โมเดลสมการโครงสร้างพหุระดับปัจจัยที่ส่งผลต่อทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 และ 3) เพื่อนำเสนอข้อเสนอแนะเชิงนโยบายทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กลุ่มตัวอย่าง คือ ครูนิเทศฝึกประสบการณ์สมรรถนะวิชีพ จำนวน 120 คน และนักเรียนฝึกประสบการณ์สมรถนะวิชาชีพระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ จำนวน 1,200 คน ปีการศึกษา 2567 สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา ได้มาจากวิธีการสุ่มแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย แบบสอบถามสำหรับนักเรียน และแบบสอบถามสำหรับครู การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงปริมาณ การวิเคราะห์สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์พหุคูณ การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน (CFA) การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันพหุระดับ (MCFA) และการวิเคราะห์โมเดลสมการโครงสร้างพหุระดับ ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ 1. ผลการศึกษาความคิดเห็นที่มีต่อทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ พบว่า ระดับนักเรียนมีความคิดเห็นที่มีต่อทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 มากที่สุดคือด้านสภาพแวดล้อมภายในครอบครัวและด้านสภาพแวดล้อมภายในวิทยาลัย รองลงมาคือด้านคุณลักษณะส่วนบุคคล ส่วนระดับวิทยาลัยมีความคิดเห็นที่มีต่อทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 มากที่สุดคือ ด้านคุณภาพการสอนของครูและด้านผู้นำทางวิชาการของผู้บริหาร 2. ผลการวิเคราะห์พบว่าโมเดลสมการโครงสร้างพหุระดับของปัจจัยที่ส่งผลต่อทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ มีความตรงเชิงโครงสร้างหรือมีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ และสามารถแสดงความสัมพันธ์เชิงสาเหตุได้ทั้งในระดับนักเรียนและระดับวิทยาลัย โดยพิจารณาจากค่าดัชนีที่ใช้ตรวจสอบความตรงของโมเดล ได้แก่ chi-square= 543.146, df=483, =1.125, p-value=0.030, RMSEA=0.010, CFI = 0.994, TLI = 0.992, SRMRw = 0.017 และ SRMRb = 0.430 3. ตัวแปรระดับนักเรียนที่ส่งผลต่อทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.5 คือ สภาพแวดล้อมในวิทยาลัย โดยมีขนาดอิทธิพลเท่ากับ 0.808 (R2 มีค่าระหว่าง 0.435-0.682) สภาพแวดล้อมในครอบครัว มีขนาดอิทธิพลทางตรงเท่ากับ 0.035 (R2 มีค่าระหว่าง 0.462-0.649) และคุณลักษณะส่วนบุคคล โดยมีขนาดอิทธิพลทางตรงเท่ากับ -0.069 (R2 มีค่าระหว่าง 0.526-0.629) ส่วนตัวแปรระดับวิทยาลัยที่ส่งผลต่อทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.5 คือ ผู้นำทางวิชาการของผู้บริหาร โดยมีขนาดอิทธิพลทางตรงเท่ากับ 0.747 (R2 มีค่าระหว่าง 0.646-0.906) และคุณภาพการสอนของครู โดยมีขนาดอิทธิพลทางตรงเท่ากับ -0.079 (R2 มีค่าระหว่าง 0.756-0.961) ทั้งนี้ชุดของตัวแปรทำนายระดับนักเรียนและระดับวิทยาลัยสามารถอธิบายความแปรปรวนในทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21 ของนักเรียนระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ ได้ร้อยละ 43.50 – 96.10