ความเชื่อและพิธีกรรมของชาวน่านที่มีต่อเสาพระหลักเมืองน่าน - คำเรือง, วานิตธิวัฒน์; ขันตี, สว่างจิต; พระชยานันทมุนี, พระชยานันทมุนี; เกิดช่อ, ชำนาญ (วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน์, 2023)
บทความวิจัยเรื่อง ความเชื่อและพิธีกรรมของชาวน่านที่มีต่อเสาพระหลักเมืองน่าน มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประวัติความเป็นมาและลักษณะเฉพาะของพระเสาหลักเมืองน่าน และเพื่อศึกษาความเชื่อและพิธีกรรมของพระเสาหลักเมืองน่าน ระเบียบวิธีวิจัยได้แก่การสัมภาษณ์เชิงลึก (In-depth Interview) ผลการศึกษาวิจัยพบว่า เสาพระหลักเมืองน่านสร้างจากไม้สักทอง โดยสมเด็จเจ้าฟ้าอัตถวรปัญโญ เจ้าผู้ครองนครน่านองค์ที่ ๕๗ มีการบูรณปฏิสังขรณ์ตามลำดับจนถึงปัจจุบัน, ลักษณะเฉพาะของเสาพระหลักเมืองน่าน คือ ยอดเสาเป็นรูปพระพรหม ๔ หน้า ซึ่งหมายถึงหลักธรรมพรหมวิหาร ๔ และประดิษฐานอยู่ในเทวสถานจัตุรมุข ณ วัดมิ่งเมือง ด้านความเชื่อ ชาวน่านมีความเชื่อว่าเสาพระหลักเมืองน่านเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำเมือง เป็นเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจ และเป็นศูนย์รวมใจ ส่วนพิธีกรรมที่เกี่ยวข้องกับเสาพระหลักเมืองน่าน ได้แก่ พิธีสักการะบวงสรวงเสาพระหลักเมืองน่าน พิธีทำบุญสืบชะตาหลวง และพิธีสรงน้ำเสาพระหลักเมืองในช่วงเทศกาลสงกรานต์