การท่องเที่ยวเชิงศาสนาตามรอยวรรณกรรมพื้นถิ่นและบุญบั้งไฟพญานาค อำเภอรัตนวาปี จังหวัดหนองคาย: Religious Tourism in the Footsteps of Local Literature and Naga Boon Bang Fai, Rattanawapi District, Nong Khai Province - ศรีหิรัญ จีณัสมา; เพชรอินทร คมม์ (วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน์, 2021)
บทคัดย่อ การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ ๑) ศึกษาและส่งเสริมอัตลักษณ์วรรณกรรมพื้นถิ่นและตำนานบั้งไฟพญานาค อำเภอรัตนวาปี จังหวัดหนองคาย ให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงศาสนา ๒) เพื่อออกแบบเส้นทางการท่องเที่ยวเชิงศาสนา ตามรอยตำนานบั้งไฟพญานาคและวรรณกรรมพื้นถิ่น ของอำเภอรัตนวาปี จังหวัดหนองคาย โดยมีผู้ให้ข้อมูลสำคัญ คือ ปราชญ์ชุมชน เจ้าหน้าที่ของภาครัฐ ที่มีภูมิลำเนาอยู่ในพื้นที่วิจัยมามากกว่า ๑๐ ปี ใช้การวิจัยเชิงคุณภาพ ศึกษางานวิจัยเชิงเอกสารที่เกี่ยวข้อง สัมภาษณ์เชิงลึกและการสังเกตแบบมีส่วนร่วม ตรวจสอบความถูกต้องของการเก็บข้อมูลแบบสามเส้า มีการวิเคราะห์เนื้อหา และการบรรยายเชิงพรรณนา การวิจัยพบว่า ๑) วรรณกรรมพื้นถิ่นที่พบในอำเภอรัตนวาปี จังหวัดหนองคาย ได้แก่ ตำนานท้าวศรีธนมโนห์รา ตำนานสังข์สินไซ ตำนานบั้งไฟพญานาค สำหรับตำนานของแหล่งท่องเที่ยวเชิงศาสนา ในอำเภอรัตนวาปี ได้แก่ ตำนานพญานาคเศียรช้างเผือก วัดราชโพนเงิน และตำนานรอยพระพุทธบาท วัดพระบาทนาหงส์ ๒) ค้นพบเส้นทางท่องเที่ยวเชิงศาสนา ตามรอยตำนานบั้งไฟพญานาคและวรรณกรรมพื้นถิ่น ๒ เส้นทาง คือ เส้นทางล่องเรือไหว้พระ ๙ วัด ริมแม่น้ำโขง และเส้นทางทำบุญออกพรรษาชมบั้งไฟพญานาค คำสำคัญ : การท่องเที่ยวเชิงศาสนา, อัตลักษณ์ท้องถิ่น, วรรณกรรมพื้นถิ่น, บุญบั้งไฟพญานาค