การพัฒนาแผนชุมชนพึ่งตนเองเชิงพุทธในจังหวัดลำพูน - หารุคำจา พัลลภ; จันแรง ผศ.ดร.เทพประวิณ; ฌานสนฺติ พระมหาสันติราษฎร์; กิตฺติวชิโร พระมหาศรัญย์วัตร์ (วารสารพุทธศาสตร์ศึกษา, 2019)
การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาแนวคิดและการถอดบทเรียนการพึ่งตนเองของชุมชนในจังหวัดลำพูน 2) เพื่อศึกษาหลักธรรมที่สนับสนุนการพัฒนาแผนชุมชน 3) เพื่อศึกษาการพัฒนาแผนชุมชนพึ่งตนเองเชิงพุทธในจังหวัดลำพูน เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ประกอบกับการเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์เชิงลึก การจัดสนทนากลุ่ม การสังเกตแบบมีส่วนร่วม นำเสนอด้วยกระบวนการวิเคราะห์และสังเคราะห์ในเชิงพรรณนา ผลการศึกษาพบว่า แนวคิดและการถอดบทเรียนการพึ่งตนเองของชุมชนในจังหวัดลำพูนเป็นเครื่องมือในกำหนดทิศทางการพัฒนาชุมชน โดยมีเป้าหมายในการพัฒนาคน กลุ่มคน หรือสังคมการบูรณาการ จากการถอดบทเรียนของบ้านแพะต้นยางงาม เป็นหมู่บ้านที่ชาวบ้านอยู่ร่วมกันแบบพึ่งพาอาศัยซึ่งกันและกันและบ้านป่าเห็วเป็นชุมชนเข้มแข็ง การพัฒนาต่าง ๆ จะต้องผ่านเวทีประชุมประชาคมหมู่บ้าน โดยมีหลักธรรมที่สนับสนุนการพัฒนาแผนชุมชนประกอบด้วย ทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์ 4 ศีล 5 อิทธิบาท 4 และภาวนา 4 รูปแบบการพัฒนาแผนชุมชนพึ่งตนเองตามแนวพุทธวิถีในจังหวัดลำพูน แผนชุมชนพึ่งตนเองทางกาย คือ โครงการรูปแบบการจัดการชุมชนสุขภาวะเชิงพุทธบูรณาการแผนชุมชนพึ่งตนเองทางศีลคือ โครงการตลาดนัดศีล 5 และหมู่บ้านรักษาศีล 5 แผนชุมชนพึ่งตนเองทางด้านจิตใจ คือ โครงการปฏิบัติธรรมกรรมฐานเพื่อชุมชนแผนชุมชนพึ่งตนเองทางปัญญา คือ โครงการธรรมะบรรยายทุกวันเสาร์ที่ 2 ของเดือน