ประมวลรายชื่อพืชสมุนไพรไทยที่สามารถขยายพันธุ์ด้วยวิธีการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ - ทับช่วยขวา ศราวุฒิ; ปันฟ้า วนิษา; คณารีย์ จักรกฤษณ์; เทาประเสริฐ กันยานุช; เทาประเสริฐ ยิ่งยง (วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 2021)
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา ประมวล และรวบรวมข้อมูลพืชสมุนไพรไทยที่สามารถขยายพันธุ์ด้วยวิธีการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ เป็นการวิจัยเอกสาร (Documentary Research) จากการสืบค้นงานวิจัยการขยายพันธุ์พืชสมุนไพรไทยด้วยวิธีการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ โดยนำงานวิจัยที่สืบค้นมารวบรวมข้อมูลชนิดพืชสมุนไพรไทยที่สามารถขยายพันธุ์ด้วยการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อสำเร็จเป็นต้นกล้า และวิเคราะห์เพื่อจำแนกชนิดของพืชสมุนไพรไทยโดยใช้เกณฑ์การจัดจำแนกตามวิธีการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ จากการรวบรวมรายชื่อพืชสมุนไพรไทยที่ปรากฏในเอกสารตำราทางการแพทย์แผนไทย และบัญชียาจากสมุนไพรในบัญชียาหลักแห่งชาติ นำมาสืบค้นงานวิจัยการขยายพันธุ์พืชสมุนไพรจนสำเร็จเป็นต้นกล้า จำนวน 226 ชนิด ซึ่งพืชสมุนไพรที่สามารถเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อจนสำเร็จเป็นต้นกล้าสามารถจัดจำแนกตามวิธีการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อได้ 3 วิธี ได้แก่ 1) วิธีการเพาะเลี้ยงอวัยวะ (Organ culture) จำนวน 164 ชนิด 2) วิธีเพาะเลี้ยงแคลลัส (Callus culture) จำนวน 52 ชนิด และ 3) วิธีเพาะเลี้ยงด้วยเอ็มบริโอ (Embryo culture) จำนวน 14 ชนิด โดยมีพืชสมุนไพรจำนวน 4 ชนิดได้แก่ กระทิง คนทีสอ เจตมูลเพลิงแดง และสวาด ที่พบรายงานการวิจัยวิธีการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ 2 วิธี ซึ่งงานวิจัยนี้ทำให้ทราบชนิดพืชสมุนไพรไทยที่สามารถขยายพันธุ์ด้วยวิธีการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อสำเร็จเป็นต้นกล้า เพื่อนำมาใช้ในกระบวนการเรียนการสอนบัณฑิตแพทย์แผนไทยให้สามารถนำความรู้ที่ได้ไปใช้เป็นแนวทางในการขยายพันธุ์พืชสมุนไพรไทยที่มีคุณภาพ ได้ปริมาณมาก และไม่กลายพันธุ์ สำหรับสนับสนุนการเพาะปลูกสมุนไพรให้มีคุณภาพและมีสรรพคุณยาที่ดีต่อไป